De top 13 van bewezen gezondheidsnadelen van koffie

koffie met bonenIk hoor je al denken: had ik twee weken geleden niet een artikel geplaatst met juist de 13 bewezen voordelen van koffie? Jep, helemaal waar. Daarna kreeg ik nogal wat feedback van mensen die het artikel onvolledig vonden, omdat koffie ook een nadelige kant heeft. Klopt helemaal. Het idee dat koffie ongezond is en zelfs ziekmakend, heeft veel aanhangers. Zelf dronk ik maar één kopje koffie per dag, omdat ik anders ga ‘stuiteren’.

Ik ben me de laatste week in de nadelen van koffie gaan verdiepen en eerlijk gezegd: die liegen er niet om! Het heeft me doen besluiten opnieuw een blog over dat onderwerp te schrijven. Helemáál toen mensen mij trots gingen mailen dat ze door de vorige blog nu heel veel koffie zijn gaan drinken, voor hun gezondheid. Het hebben van een blog over gezondheid betekent dus ook een grote verantwoordelijkheid…

Koffie vermindert de doorbloeding
En dan voornamelijk die van de hersenen (1). Een verminderde doorbloeding van de hersenen is niet wenselijk, want dan worden er zowel minder voedingsstoffen aangevoerd als minder afvalstoffen afgevoerd. Koffie mag dan in eerste instantie de concentratie doen toenemen, op de lange termijn kan het je hersenen schade toebrengen.

Door koffie kan het ‘slechte’ cholesterol (LDL) stijgen
Het LDL-cholesterol kan door bepaalde stoffen in koffie, diterpenen zoals kahweol en cafestol, hoger worden (2), waardoor het risico op hart- en vaatziekten toeneemt. Overigens kunnen deze diterpenen niet door een papieren filter, dus dit nadeel geldt alleen bij metalen filters.

Koffie kan een aanslag op je lever zijn
Onze lever wordt dagelijks geconfronteerd met tal van gifstoffen, waarvan koffie er één is. Enzymen in de lever hebben het druk met het onschadelijk maken van gifstoffen. Hoe ouder we worden, hoe minder leverenzymen we meestal hebben. Vooral bij ouderen, bij wie de enzymen dus verminderd aanwezig zijn, is koffie een aanslag op het lichaam. Het best kan in zo’n geval voor cafeïnevrije koffie gekozen worden, maar nog beter is helemaal geen koffie (3). Doorgaans levert gematigd koffiegebruik geen probleem op voor onze leverenzymen.

Koffie kan leiden tot bloedarmoede
In koffie zitten nogal wat polyfenolen. Deze chemische verbindingen, die vooral in planten voorkomen, interfereren met de opname van ijzer (4, 5). IJzer is weer onderdeel van de rode bloedcellen, dus een tekort aan ijzer kan weer zorgen voor bloedarmoede. IJzer wordt opgeslagen in de lever en een teveel hieraan kan kanker aanjagen. Koffie kan dus het risico op leverkanker verminderen (6), doordat het de opname van ijzer vermindert.

Koffie bevat het kankerverwekkende acrylamide
Vooral oploskoffie bevat acrylamide (7). Volgens de National Cancer Institute is acrylamide kankerverwekkend (8). Volgens de EFSA (de Europese voedselwaakhond) staan ‘namaak’- koffie, zoals cichorei en Bambu, helemaal stijf van de acrylamide (9). Dat komt omdat deze op granen zijn gebaseerd. Deze granen worden geroosterd. Acrylamide ontstaat natuurlijk bij verhitting van voedingsmiddelen. Het geeft het ‘aroma’ aan koffie, chips, vlees, brood en noten. Vergelijk maar eens een rauwe noot met een geroosterde noot: een wereld van verschil.

Koffie kan je bloeddruk verhogen
Volgens een onderzoek kan koffie je aderen acuut doen verstijven (10). De oorzaak van dit effect wordt vooral gezocht in de cafeïne. Je aderen horen mee te ‘golven’ op je hartslag. Kan dat niet, dan komt er meer druk op de aderen, met een verhoogde bloeddruk als gevolg.

Cafeïne kan je angstig maken
Mensen die gevoelig zijn voor psychische instabiliteit kunnen te maken krijgen met angsten, psychoses en mood swings (11). Het kan ook zijn dat dit komt door een verstoord slaapritme. Een ander onderzoek geeft juist aan, dat koffie de stemming kan verbeteren, hoewel het voor problemen kan zorgen bij mensen die gevoelig zijn voor cafeïne (12).

Koffie kan je hoofdpijn bezorgen
Het eerste puntje benoemde al dat koffie iets doet met de aderen in de hersenen. Laat hoofdpijn nu vaak het gevolg zijn van samentrekkende of ontspannende aderen! Veel mensen hebben last van zogenaamde weekendhoofdpijn. Doordeweeks drinken deze mensen veel koffie op kantoor, terwijl het weekend een stuk rustiger aan wordt gedaan. Dit resulteert meestal in een ontspanning van de aderen in het weekend met hoofdpijn tot gevolg (13, 14). Normaal gezien vermindert cafeïne juist hoofdpijn en daarom maakt dit regelmatig onderdeel uit van pijnstillers. Experts zijn het er niet helemaal over eens, maar het blijkt wel dat dit verhaal zeer individueel is (15).

Koffie bevat vaak kankerverwekkende aflatoxines
Aflatoxines zijn de afvalstoffen van schimmels, die we ook wel mycotoxines noemen. Tarwe, (koffie)bonen, rijst, soja, pinda’s en noten hebben hier regelmatig last van. Het Voedingscentrum noemt aflatoxines giftig en kankerverwekkend (16). Je kunt dus maar het best koffiebonen kopen van één boer, een blend heeft namelijk een hoger risico op contaminatie.

Koffie maakt je gestresster
Koffie kan de afgifte van het stresshormoon cortisol verhogen (17). Een langdurig hoog cortisolgehalte wordt in verband gebracht met diabetes en overgewicht. Niet bepaald wenselijk. Het cortisol hoort ’s avonds laag te zijn, zodat dan de tegenhanger melatonine ons slaperig kan maken. Melatonine is een van de sterkste lichaamseigen antioxidanten. Cortisol wordt door de bijnieren geproduceerd, als dit proces overmatig plaatsvindt kan dit zorgen voor een bijnieruitputting. Koffie kan dus bijdragen aan het krijgen van een bijnieruitputting: je voelt je vermoeidheid niet meer en dan ga je gemakkelijk over je grens.

Koffie is een drug
Cafeïne is voor veel mensen verslavend. Als je zonder zit, kun je ontwenningsverschijnselen zoals hoofdpijn en vermoeidheid krijgen (18). Bovendien heb je ook steeds meer nodig voor hetzelfde resultaat. Niet wenselijk, lijkt me.

De kwaliteit van je slaap holt achteruit
Nachtrust is erg belangrijk om te herstellen. We weten dat cafeïne krachtig inwerkt op de chemische boodschapper adenosine, een neurotransmitter (19).  Adenosine is een rustgevende neurotransmitter, die slaap en rust in de hand werkt. Met dit evenwicht wil je eigenlijk niet rommelen.

Koffie vult je vochtgehalte niet aan
Veel mensen drinken in plaats van water een lekker ‘bakkie pleur’. Hoewel volgens recente wetenschappelijke studies koffie niet zorgt voor dehydratie (wat ik niet geloof), vult koffie je dagelijkse vocht ook niet echt aan (20). Water blijft het best. Als ik koffie drink, moet ik acuut water hebben anders krijg ik hoofdpijn.

 

Je ziet er zijn ook genoeg nadelen te vinden over koffie. Eigenlijk kun je over alle voedingsmiddelen goede en slechte dingen zeggen. Wat is nu de waarheid? Vaak worden wetenschappelijk studies naderhand herzien. Vertrouw op je eigen lichaam. Elk mens is anders. Hoe reageer jij op koffie? Hoe voelt het?

Ik ben nu sinds ruim een week de koffie aan het afbouwen. Gewoon voor de lol, als experiment. Ik doe dit door mijn twee scheppen koffie te vervangen door een schep mét cafeïne en een schep zonder. Het bevalt me nu al goed. Mijn energieniveau is constanter. Voorlopig ga ik lekker door met stoppen, maar of dit zo blijft weet ik nog niet. Voor nu bevalt me deze vermindering wel. Ik ben benieuwd wat er gebeurt als ik helemaal met koffie gestopt ben (en dus ook geen thee met cafeïne). Ik vind het wel jammer, want ik ben dol op de smaak van verse koffie. Maar ja, voor je gezondheid moet je wat over hebben toch?

Help anderen gezonder te worden en deel dit artikel:

30 gedachten over “De top 13 van bewezen gezondheidsnadelen van koffie”

  1. Nadat ik mijn nachtdienst tegen de vlakte ben gegaan ben ik daarna direct gestopt met koffie drinken oververmoeid en zwaar overspannen. Nu drie kwart jaar later zit ik gewoon weer aan de koffie wel een stuk minder dan voorheen en biologische koffie is nu het alternatief prima te drinken. En in de avond thee

  2. Hi Juglen, ik schreef laatst een artikel over koffie en na in de wetenschappelijke artikelen te zijn gedoken, blijkt toch echt dat koffie NIET voor dehydratatie zorgt. Ik denk niet dat er in het artikel wordt gelogen over de uitslag van het experiment. Mag ik vragen waarom je het niet gelooft? Het is niet een bewering van Greet van drie hoog achter namelijk :D

    • Mijn praktijkervaring met koffie is dat koffie vochtafdrijvend werkt. Vraag me niet waarom, ik moet gewoon enorm plassen kort na een paar bakken koffie. Het spoelt gewoon uit. Wanneer ik qua volume evenveel gewoon water of kruidenthee drink, is het plas-effect stukken minder.

      Als mijn lichaam een bepaald effect aangeeft, wat in een “wetenschappelijk” onderzoek wordt bestreden, zal het vertrouwen op mijn lichaam het toch winnen van de papieren tijger.

      Even onderbouwen voor de grap met een link van het Voedingscentrum waarin stellig beweert wordt dat cafeïne niet vochtafdrijvend werkt.
      Je weet wel, dat centrum wat onlangs ook beweerde dat superfoods niet bestaan….
      http://www.voedingscentrum.nl/encyclopedie/cafeine.aspx

      Maas onderschrijft hetzelfde (“wij van WC-eend…”)
      http://www.maas.nl/g.content.php?pagina_id=93

      In deze link vind je al een nuancering, dat cafeïne mogelijk licht vochtafdrijvend kan werken:
      http://www.koffieengezondheid.nl/sport/faq

      Het nadeel is echter dat we bij een speurtocht naar bewijs google gebruiken en de lijst van resultaten een bepaalde rangorde heeft. Op blad 1 vond ik alleen maar resultaten die vochtafdrijving door cafeïne tegenspreken. Op blad 9 van de google-resultaten echter, stond het tegendeel “bewezen”. Dus wat is nu waar?

      Resultaten met wel vochtafdrijvend bewezen:

      http://www.westonprice.nl/topic/koffie

      http://www.vub.ac.be/e-brief/index.php/newsletter/nl/personeel/20080204/

      Eigenlijk zegt mijn gezond verstand dat, wanneer koffie je bloeddruk kan verhogen, je lichaam zelfregulerend in de verdediging gaat door vocht af te voeren waardoor de bloeddruk weer een acceptabel peil bereikt. Simpel genoeg, toch?

      • Oké, ja ik gebruik Google eigenlijk nooit om artikelen te zoeken. De artikelen die ik in PubMed heb gevonden (die vind ik betrouwbaarder dan artikelen van bv. Google) onderschrijven niet het vochtafdrijvende effect. Voor iedereen persoonlijk, maar ik ga liever op PubMed af.

        En natuurlijk kan dat dat het bij jouw lichaam anders werkt! Je weet hoe wetenschappelijk onderzoek werkt; als iets bewezen is, betekent dat niet dat de gehele N dat zelfde effect ondervond. Outliers zijn er altijd, waarvan jij er dan ook eentje had geweest.

        Sowieso, als jij je beter voelt bij geen koffie, dan gewoon geen koffie drinken! Ik ben model en krijg vaak van visagisten te horen dat ik een mooie gehydrateerde huid heb, terwijl ik wel een bakkie of 4 per dag drink.

        • Hoi Angela

          je zou je eens moeten verdiepen in “the observer effect” en quantum physics, is ook iets wat bewezen is.
          Wetenschappelijk onderzoek is onderhevig aan natuur wetten zoals het observer effect.. Misschien dat daarom er redelijk wat tegenstrijdige uitslagen zijn geweest op de wereld bij verschillende wetenschappelijke onderzoeken?

      • Nee, er is niet zo’n verband tussen bloeddruk en vocht afrdijving van het lichaam. Ik weet niet precies wat zorgt voor die vocht afdrijving, maar de eerste bron die je noemt ziet er goed uit (”wetenschappelijk”).

        Tip: Als ik nu ergens naar research dan kijk ik nauwlijks nog naar de eerste resultaten op google, en alhelemaal niet naar de pagina’s daarachter (die zijn vroeger vaak heel veel bekeken, en daarom komen ze in de resultaten). Ik zoek naar wetenschappelijke artikelen, ik geloof dat google daar een eigen functie voor heeft. Zo kom je direct op het ONDERZOEK ZELF uit!

  3. Ik denk dat de gulden middenweg het beste is, dus alles met mate en gevarieerd (neeeee, geen schijf van 5).

  4. Kudo’s voor deze nuancering. Ik was ook erg gehecht aan mijn twee bakkies in de ochtend. Ben er acuut mee gestopt en drink nu bij uitzondering nog. Verder niet, en ik voel me echt een stuk energieker en scherper. Ik mis het ook niet meer sochtends.

    • Ik waardeer dit vermogen tot nuanceren. Ik was eigenlijk min of meer teleurgesteld in de blog door de eenzijdige info van 2 weken geleden. Dat is bij deze hersteld. Ik heb van beide artikels geleerd. Bedankt.

  5. Dag juglen,

    Na haren zonder koffie (omdat ik acute buikkrampen kreeg), ben ik na je vorige artikel toch weer eens koffie gaan drinken. Half bakkie per dag, Wel met naar verhouding veeel melk.
    Ik vind het ook raar als mensen ‘ineens’ na jouw artikel veel koffie gaan drinken. Die verantwoordelijkheid ligt bij due mensen zelf.
    de gulden middenweg en idd luisteren naar de effecten op je eigen lichaam.
    musschien zou je de artikelen niet in voor en nadelen moeten verdelen, dat maakt het zo zwart-wit. Waar is de grijze middenweg?
    Schrijf eens over de voordelen en nadelen van de straat oversteken ;-)
    Groet monique

  6. Inderdaad voel goed aan wanneer jouw eigen lichaam ineens verlangt naar een bepaald iets b.v. een kop koffie! In allen producten zit vast iets waar het lichaam naar verlangt of nodig heeft! Zodra men overvloedig een product tot zich neemt, kijk dan eens naar jouw “eigen gevoelswereld” wie weet ben je tegen jezelf niet zo vriendelijk geweest die dag!

  7. Ik mag helemaal geen koffie meer drinken, had jaren terug in een weekend, van vrijdagmiddag tot maandagmorgen 8 kopjes koffie gedronken.
    Voor de meeste niet zo heel erg veel, maar ik dronk eigenlijk maar 2 kopjes koffie in 14 dagen…..die 2 waren dan ook nog op dezelfde dag bij de voetbalclub. Die bewuste maandagmorgen dronk ik dus het 8ste kopje koffie, ik dacht dat ik knettergek werd…was sportprogramma voor de lokale omroep aan het uitwerken, en moest woord voor woord doorstrepen om toch wat tekst in de computer te krijgen, naar huis, chocolade gegeten, werd t nog erger, weer naar de lokale omroep, daar toch maar huisarts gebeld….. bleek eea dus aan de koffie te liggen: caffiëne-vergiftiging. Heeft tot vrijdags geduurd voor alles uit mn lichaam was…. ik heb nog nooit zoveel water moeten drinken. Advies huisarts: nooit geen koffie meer drinken, ook al omdat ik als ik 1 kopje koffie gedronken had, dat nog dagen kon ruiken als ik moest plassen, je róók gewoon de koffie. Ik mis koffie drinken niet, hield er toch al niet zo van….

  8. Niet in de scholen heb ik gevonden,ook van de geleerden slechts weinig geleerd
    omdat wat nu ons de wijzen als waarheid verkonden,
    Er komt toch steeds weer een wijzer die het weg redeneert.

  9. zelf drink ik al jaren caffeine vrije koffie omdat ik een middenrifbreuk heb, het scheelt absoluut veel maagzuur en pijn, waar ik onzeker van word is dat in mei bepaalde voeding of drinken of wat dan ook voor geweldig of goed of veilig word beschreven en in aug of okt, helemaal negatief nieuws over het zelfde voedingsmiddel, je hoort steeds meer mensen zeggen , wat mag ik nu nog eten en drinken , buiten het feit dat de lucht die we inademen ook niet zuiver is, afijn ik probeer optimistisch te blijven , denk dat dat heel belangrijk is, een positivieve mind!!!maar twijfels zijn aanwezig , ook de stelling zit er nu echt geen caffeine in caffeinevrije koffie! of word je daar ook mee bedonderd!

  10. Ik mis een nadeel in de toch al lange lijst, nl. koffie heeft een zuurvormend effect. Nadelig vooral voor ouderen, omdat het een aanslag is op de calcium voorraad in het lichaam en daarmee osteoporose in de hand werkt. Verder heb ik ook de ervaring dat koffie ontwatert en ik heb daarin geen verschil gemerkt met cafeïne-vrije koffie. Hetzelfde gebeurt in mindere mate na het drinken van zwarte thee. Mogelijk door een reactie van de lever op cafeïne en theïne. De lever laat dan vocht los, wat direct door de nieren wordt uitgescheiden. Dus misschien is het in de wetenschap het woordgebruik wat maakt dat koffie niet zou dehydrateren. Koffie dehydrateert dan het lichaam niet, maar de lever wel.

  11. In koffie zit ook nog iets anders als cafeine want na drie koppen koffie sta ik te stuiteren maar zwarte thee kan ik onbeperkt drinken zonder er last van te krijgen Ik weet niet meer hoe dat stofje heette maar het is op internet te vinden

    • Ja er zitten zeker andere stoffen in. Ook cafeïnevrije koffie laat mensen namelijk afvallen. Het is dus niet alleen de cafeïne….

      • Gisteravond 2 grote bekers slaapthee gedronken, en minder koffie overdag en ik sliep veel beter! Koffie is dus echt nadelig voor je nachtrust.

  12. Ik voelde me nooit goed bij het drinken van koffie, ik had een keer door de middag een kop genomen (sterke koffie) ik krijg hartkloppingen en me arm en kaak gingen trekken (symptomen van een hartaanval) Ik ging naar de huisarts en vertelde dit. Weet je wat de huisarts tegen me zei ?? Ja dat is logisch, dan moet je geen koffie drinken. Nou lekker, dat mochten ze ook wel eerder zeggen, maar oke. Hierbij het is echt ROTZOOI

  13. Aflatoxines?
    Die bonen worden toch gebrand? Net zoals pinda’s voor menselijke consumptie gebrand worden om aflatoxinevergifiting te voorkommen? (daarom als mens nooit vogelpinda’s eten!).
    Het advies om koffie van 1 boer te nemen, betekent wel dat als die boer aflatoxine-bonen heeft je de volle laag krijgt! Maar goed m.i. is dat door branden niet relevant.
    Bovendien als aflatoxine echt een issue was dan zou in massaal koffiedrinkend Nederland er veel meer leverkanker voorkomen…

  14. Beste Juglen

    Een poosje geleden schreef je dat je om het zelf te ervaren een poging zou doen om met koffie drinken te stoppen. Je begon met de gedeeltelijk caffeine vrij te drinken.
    Heel graag zou ik en misschien ook anderen van je horen hoe het vervolg is geweest op deze eerste stapjes en waar je nu bent aangeland.

    Frank Oudshoorn

  15. Ik drink maar 1 grote mok pd koffie, waarvan half koffie half volle boerenmeid.

    Verder leef ik erg gezond.

    Ik rook nooit en ga nooit stoppen met koffie, immers zoo weinig.

    Tuurlijk is tig koppen nt goed.

  16. Beste mensen die niet goed tegen koffie kunnen,

    U bent een slechte ontgiftiger, dwz, Fase I detox van de lever werkt niet goed…

    hier een klein stukje:

    “In Fase I van de ontgifting (lever) worden door enzymatische processen (de zogenaamde P450 enzymen) niet alleen toxinen (gifstoffen) zoals drugs, medicatie, pesticiden en zware metalen onschadelijk gemaakt, maar ook afbraakproducten van lichaamseigen stoffen zoals hormonen en stoffen uit het immuunsysteem zoals histamine. In Fase I wordt een deel van de stoffen volledig onschadelijk gemaakt. Een ander deel wordt voorbewerkt en in Fase II verder verwerkt om dan via gal en nieren te worden uitgescheiden.
    Of iemand een goede ontgifter is wordt bepaald door de wel of niet optimale werking van zijn enzymsystemen. Dat wordt mede door uw erfelijkheid en constitutie bepaald.
    Wie kent niet die voorbeelden van mensen op feestjes die na een paar slokken wijn al ‘dronken’ zijn. Een voorbeeld waaraan u kunt herkennen dat Fase I onvoldoende werkt vindt u bij die mensen die cafeïne niet kunnen verdragen. …”

    bron: http://www.de-poort.be/cgi-bin/Pagina.pl?id=103

    AUB

    Fijne dag verder!

  17. Ben ook benieuwd hoe het mensen nu vergaat die geen koffie meer drinken. Wat er veranderd is, enzo.

  18. Mijn schoonmoeder drinkt van die Bambu-koffie en ik heb al diverse keren gezegd dat dit gebrand spul is en niet goed is. Ze luistert niet. Nu lees ik het ook hier.
    Zelf drink ik niet veel koffie, maar ik heb de biologische caffeïne-vrije pads van Simon Lévelt. Ik vind deze nog lekkerder dan DE.
    Er zit ook nog verschil in het caffeïne-vrij maken van de bonen!
    Bij veel reguliere merken gaat dat met chemicaliën en bij Lévelt gebeurt dat met koolzuur.

  19. Ik drink al zeker 20 Jaar helemaal geen koffie meer. Ben er destijds mee gestopt omdat ik heel vaak hoofdpijn had en enorm ging stuiteren, terwijl ik alleen in de morgen 2 kopjes dronk. Had al lang daarvoor ontdekt dat ik slecht sliep wanneer ik ‘s middags ook maar 1 kopje dronk. En als ik ‘s avonds koffie dronk, stuiterde ik de hele nacht door.
    Een paar jaar later ben ik ook gestopt met het drinken van zwarte thee. Drink nu overdag water en biologische groene thee en ‘s avonds rustgevende kruidenthee.
    Toch hield ik wel van de smaak van koffie, ook al moest ik er wel veel van plassen. Herinner me dat het me destijds 3 weken kostte om af te kicken. In die weken veel hoofdpijn en niet vooruit te branden.

  20. Ik dronk al jaren bij het ontbijt een beker (biologische) koffie, maar omdat dat de opname van voedingsstoffen belemmert (zegt internet) ging ik een thermosfles meenemen naar het werk. Nadat ik las wat het belang van water voor het lichaam is en dat koffie water afvoert (net als anderen hier moet ik ook vrij snel na de koffie flink naar het toilet en verlies dus inderdaad veel vocht door koffie) ben ik sinds eergisteren gestopt met koffie. Heb nu al 2 dagen hoofdpijn, blijkbaar afkickverschijnselen? Dit feit alleen al geeft te denken. Misschien alleen nog sporadisch een bakkie voor mij, ben benieuwd.

Reacties zijn gesloten.