De voedingswaarde van azijn

Voedingswaardetabel van azijn per 100 ml:

Per 100 mlAzijnADH*
kcal221,10%
Kj951,13%
Water (g)934,65%
Eiwit (g)0,40,71%
Koolhydraten (g)0,60,23%
Suiker (g)
Vet (g)00,00%
Verzadigd (g)
E.O.V. (g)
M.O.V. (g)
Omega 6 (g)
Omega 3 (g)
Cholesterol (mg)
Organische zuren totaal (g)6
Vezels (g)00,00%
A (mg)00,00%
B1 (mg)00,00%
B2 (mg)00,00%
B3 (mg)00,00%
B5 (mg)00,00%
B6 (mg)00,00%
B11 / Foliumzuur  (ug)00,00%
B12 (ug)00,00%
C (mg)00,00%
D (ug)00,00%
E (mg)00,00%
Vitamine K (ug)00,00%
Natrium (mg)50,50%
Kalium (mg)340,97%
Calcium (mg)30,30%
Fosfor (mg)101,25%
IJzer (mg)0,11,25%
Jodium (ug)0,40,27%
Magnesium (mg)41,33%
Koper (mg)0,011,11%
Selenium (ug)11,82%
Zink (mg)0,10,67%

Bron: Nevo, USDA, Pubmed, CNF
* Aanbevolen dagelijkse hoeveelheid

Over azijn

Azijn wordt gebruikt als voedingsmiddel, conserveermiddel en als schoonmaakproduct. We hebben het hier over azijn als voedingsmiddel. Het is een zure vloeistof en kent verschillende smaken. Azijn wordt gebruik in de keuken als zuur accent bij verschillende gerechten. Het woord is afkomstig van het Latijnse woord ‘acetum’. In Frankrijk noemen ze het ‘vinaigre’. Vin (wijn) en aigre (zuur): zure wijn dus.

Soorten

Er bestaan verschillende soorten azijn. De bekendste zijn witte wijn-, rode wijn-, balsamico- en appelazijn. Vooral aan appelazijn worden verschillende gezondheidsvoordelen toegeschreven. Het wordt gebruikt om het lichaam te ontgiften, de huid gezonder te maken en de darmflora te versterken. Ook zou dagelijkse inname het hongergevoel verminderen waardoor het afvallen bevordert.

Ontstaan

Azijn wordt gemaakt door de azijnzuurbacterie acetobacter, die alcohol omzet tot azijnzuur. De alcohol zelf wordt in een stap daarvoor weer geproduceerd door gisten die suiker omzetten in alcohol. Het maken van azijn omvat daardoor twee stappen. Azijn mag pas deze naam dragen als er 4% of meer azijnzuur in aanwezig is. De azijn die hieruit ontstaat wordt ook wel natuurazijn genoemd. Wijnazijn is hier een voorbeeld van. Dit is het basisprincipe. Deze omzetting kost alleen behoorlijk wat tijd. Daarom wordt er in de industrie gebruik gemaakt van zogenaamde azijnmoeders: een groep bacteriën die het proces versnellen. De ontstane azijn is zeer sterk en te zuur van smaak om zo te gebruiken. Daarom wordt het gemengd met water of sap en soms suiker. Het moet een zuurgraad blijven houden van minstens 4%, anders mag het product geen azijn heten maar wordt het aangeduid als edik. Meestal komt de zuurgraad niet boven de 15% uit.

Verkrijgbaar

Azijn is in elke supermarkt en veel andere winkels verkrijgbaar. De prijs en kwaliteit loopt nogal uiteen.

Houdbaarheid

Azijn is vanwege de zure consistentie lang houdbaar maar dient wel koel bewaard te worden, niet perse in de koelkast. Na verloop van tijd ontstaat er bezinksel in de fles, maar dit heeft geen invloed op smaak of kwaliteit.

Toepassing

Azijn wordt in de keuken vooral gebruikt als onderdeel van een saladedressing in combinatie met olijfolie. Daarnaast is het een belangrijk ingrediënt in geconserveerde voedingsmiddelen. Azijn kan ook lekker zijn als zuur accent in een soep of stoofpot, of een scheutje over geroosterde groenten. Rode wijn azijn wordt ook wel gebruikt in (vlees)marinades.

Wist je dat?

  • Er ook azijn bestaat op basis van mierikswortel, truffel, selderij of Oost-Indische kers?
  • Azijn één van de goedkoopste smaakmakers is? Ook voor het huishouden is (schoonmaak)azijn voordelig aan de prijs.
  • Je gemakkelijk zelf azijn kan maken van restjes wijn of (gistend) vruchtensap?
  • Aan te raden is om te kiezen voor een appelazijn waarin de ‘azijnmoeder’ nog in aanwezig is. In de azijnmoeder zitten de eiwitten, enzymen en goede bacteriën die appelazijn het troebele uiterlijk kunnen geven.
  • Azijn werd in het verleden als volksremedie ingezet bij voetschimmel en insectenbeten.

Wetenschappelijke informatie over azijn

Azijn kan de insulinegevoeligheid sterk verbeteren (1). Ook werkt het tegen bloedsuikerspiegelpieken (2). Azijn kan een langer gevoel van verzadiging geven, waardoor afvallen wordt bespoedigd (3). Hiervoor zijn één of twee theelepels al voldoende. Het chlorogeenzuur in azijn kan het oxideren van LDL-cholesterol tegengaan (4, 5). Er zijn ook wat kleinschalige studies die azijn in verband brengen met een verminderde tumorgroei (6). Extern kan azijn in verdunde vorm ook acne tegengaan (7).

Zie voor meer informatie over voedingsmiddelen ook het boek:

(1) Johnston CS, Kim CM, Buller AJ. Vinegar improves insulin sensitivity to a high-carbohydrate meal in subjects with insulin resistance or type 2 diabetes. Diabetes care. 2004; 27(1):281-2.

(2) Johnston CS, Steplewska I, Long CA, Harris LN, Ryals RH. Examination of the antiglycemic properties of vinegar in healthy adults. Annals of nutrition & metabolism. 2010; 56(1):74-9.

(3) Kondo T, Kishi M, Fushimi T, Ugajin S, Kaga T. Vinegar intake reduces body weight, body fat mass, and serum triglyceride levels in obese Japanese subjects. Bioscience, biotechnology, and biochemistry. 2009; 73(8):1837-43.

(4) Gordon MH, Wishart K. Effects of chlorogenic acid and bovine serum albumin on the oxidative stability of low density lipoproteins in vitro. Journal of agricultural and food chemistry. 2010; 58(9):5828-33.

(5) Laranjinha JA, Almeida LM, Madeira VM. Reactivity of dietary phenolic acids with peroxyl radicals: antioxidant activity upon low density lipoprotein peroxidation. Biochemical pharmacology. 1994; 48(3):487-94.

(6) Seki T, Morimura S, Shigematsu T, Maeda H, Kida K. Antitumor activity of rice-shochu post-distillation slurry and vinegar produced from the post-distillation slurry via oral administration in a mouse model. BioFactors (Oxford, England). 2004; 22(1-4):103-5.

(7) Garg T, Ramam M, Pasricha JS, Verma KK. Long term topical application of lactic acid/lactate lotion as a preventive treatment for acne vulgaris. Indian journal of dermatology, venereology and leprology. 2007; 68(3):137-9.