De voedingswaarde van paranoten

Voedingswaardetabel van paranoten per 100 gram:

Per 100 g / mlParanootADH*
kcal60130,05%
Kj251529,94%
Water (g)844,20%
Eiwit (g)19,534,82%
Koolhydraten (g)10,23,92%
Suiker (g)6,4
Vet (g)51,573,57%
Verzadigd (g)5,5
E.O.V. (g)27,4
M.O.V. (g)15,8
Omega 6 (g)20,6
Omega 3 (g)0,98
Cholesterol (mg)
Vezels (g)9,426,86%
A (mg)
B1 (mg)0,763,64%
B2 (mg)0,213,33%
B3 (mg)0,31,88%
B5 (mg)0,24,00%
B6 (mg)0,213,33%
B11 / Foliumzuur  (ug)6020,00%
B12 (ug)
C (mg)79,33%
D (ug)
E (mg)7,272,00%
Vitamine K (ug)
Natrium (mg)50,50%
Kalium (mg)60017,14%
Calcium (mg)13613,60%
Fosfor (mg)50062,50%
IJzer (mg)450,00%
Jodium (ug)2013,33%
Magnesium (mg)410136,67%
Koper (mg)1,78197,78%
Selenium (ug)19173485,45%
Zink (mg)16,67%

Bron: Nevo, USDA, Pubmed, CNF
* Aanbevolen dagelijkse hoeveelheid

Over de paranoot
Paranoten vinden we vooral terug in notenmixen en zijn voor veel mensen een van de minst geliefde noten vanwege de aardse smaak en de vaste structuur. Een andere benaming voor paranoot is ‘Braziliaanse noot’ (Brazil nut) of ‘Amazonianoot’. Deze namen vertellen ons alles over het oorspronkelijke gebied van de paranoot.

Herkomst en groeiwijze
Paranoten zijn de eigenlijke zaden van de paranotenboom, welke groeit in het Amazonegebied. Botanisch gezien zijn paranoten dus geen noten maar zaden. Deze boom kan erg hoog worden, tot wel 50 meter! Ze vragen wel om geduld want pas na zo’n 15 jaar beginnen de takken vruchten te dragen. Binnen één vrucht groeien gemiddeld zo’n 15 afzonderlijke paranoten. De noten bevinden zich in een keiharde bolster, die vrijwel niet met de hand te kraken is. In de bolster ligt de zaaddop, welke ook hard is en hoekig van vorm. Voor het kunnen kraken van de noot worden de vruchten eerst in warm water geweekt.

Doordat de bevruchting en bestuiving moet plaatsvinden door een lokale bloemen- en bijensoort, welke alleen in het oerwoud voorkomt, kunnen er geen aparte plantages worden aangelegd. Dit zorgt ervoor dat de paranoot een redelijk duurzame noot is.

Verkrijgbaar
Paranoten vinden we in elke supermarkt, vaak als onderdeel van een notenmix. Wanneer je kiest voor de ongezouten en ongebrande versie maakt je de gezondste keuze. Paranoten komen voornamelijk uit Brazilië, Bolivia, Ivoorkust en Peru.

Bewaren
Paranoten zijn minder lang houdbaar dan andere nootsoorten. Bewaar ze droog en goed afgesloten. Het liefst op een koele plek, zodat de olie in de noot niet gauw ranzig wordt. Paranoten kunnen ook ingevroren worden. Geroosterde paranoten blijven ongeveer een maand lekker, daarna verliest de noot wat smaak.

Toepassing
Paranoten hebben een typische smaak die wat aards aandoet. De textuur is vergelijkbaar met een stukje kokosnoot. Omdat paranoten vrij groot van formaat zijn, leent het voor sommige gerechten om de noot vooraf in stukjes te hakken of fijn te malen. Strooi op deze manier eens wat fijngehakte paranoten over een salade, geroosterde groenten of een wokschotel. Ook over ijs of door muesli en granola smaakt de paranoot lekker. Door haar unieke smaak zijn paranoten goed te combineren met andere noten. Of verwerk eens een handje paranoten in een zelfgemaakte pesto.

Weetjes/Wist je dat:

  • Paranoten een hoog gehalte aan selenium bevatten? Zo hoog zelfs dat er wordt aanbevolen om niet meer dan 6 paranoten per dag te eten.
  • De paranootboom, in alle gebieden waar deze wordt verbouwd, een beschermde soort is?
  • Een paranootboom wel 1000 jaar oud kan worden?
  • Er slechts één soort paranoot bestaat?

Wetenschappelijke weetjes over de voedingswaarde van paranoten
Paranoten bevatten 100 gram 1917 microgram selenium, wat neerkomt op ruim 3000% van de ADH (aanbevolen dagelijkse hoeveelheid) van dit mineraal. Selenium is een bijzonder krachtige antioxidant die lichaamscellen beschermt (1). Selenium vermindert daarnaast de schadelijkheid van zware metalen, onder andere door de opname te belemmeren. Vooral de schildklier is afhankelijk van voldoende selenium. Selenium kan tegen verschillende vormen van kanker werken (2). Het is aan te raden om niet meer dan vijf paranoten per dag te eten, omdat anders de kans op te veel selenium bestaat. Het selenium in paranoten is zeer goed opneembaar, twee paranoten laten de antioxidantenzymen in het bloed al meetbaar stijgen (3). Onderzoekers ontdekten dat een handje paranoten je cholesterolspiegel al enorm kan verbeteren (4). Het eten van twee paranoten geeft ongeveer 100 microgram aan selenium.

Zie voor meer informatie over voedingsmiddelen ook het boek:

1. Tinggi U. Selenium: its role as antioxidant in human health. Environ Health Prev Med. 2008; 13(2):102-108.

2. Rayman MP. Selenium in cancer prevention: a review of the evidence and mechanism of action. The Proceedings of the Nutrition Society. 2005; 64(4):527-42.

3. Thomson CD, Chisholm A, McLachlan SK, Campbell JM. Brazil nuts: an effective way to improve selenium status. The American journal of clinical nutrition. 2008; 87(2):379-84.

4. Colpo E, Vilanova CDdA, Brenner Reetz LG et al. A Single Consumption of High Amounts of the Brazil Nuts Improves Lipid Profile of Healthy Volunteers. Journal of Nutrition and Metabolism. 2013; 2013:1-7.