E161e - Violoxanthine

Verboden in de EU NatuurlijkWordt rechtstreeks uit planten, dieren of schimmels gewonnen zonder chemische bewerking.
Veiligheidsscore
0.0/100
Verboden in de EU
Vergelijking
Beter dan -100%
van alle E-nummers
Herkomst
NatuurlijkWordt rechtstreeks uit planten, dieren of schimmels gewonnen zonder chemische bewerking.
Ook bekend als
Violaxanthin, CI 75135
Komt voor in
Zoetwaren, Siropen, Frisdranken
ADI
EFSA heeft geen ADI vastgesteld wegens onvoldoende data. Oudere bronnen noemen een ADI van 5 mg/kg lichaamsgewicht per dag. Voor een volwassene van 70 kg zou dat neerkomen op maximaal 350 mg per dag, maar deze waarde is niet door EFSA bevestigd en moet met voorzichtigheid worden geïnterpreteerd.
EU-status
Verboden in de EU
Dieetinfo
Geschikt voor vegetariërs en veganisten. Geen beperkingen voor halal of kosher diëten. Volledig plantaardig van oorsprong.
Aandachtspunten

Er is nauwelijks wetenschappelijk onderzoek beschikbaar over violoxanthine als voedingsadditief. EFSA heeft geen ADI vastgesteld wegens onvoldoende data. De enige meegenomen studie doet geen veiligheidsuitspraken. De oudere ADI van 5 mg/kg lichaamsgewicht is gebaseerd op verouderde beoordelingen.

Positieve bevindingen

Violoxanthine is een volledig natuurlijke kleurstof die van nature voorkomt in veel planten. Er zijn geen bijwerkingen bekend. Het is geschikt voor alle diëten, inclusief veganistisch, vegetarisch, halal en kosher.

Violoxanthine (E161e) is een geel-oranje kleurstof die van nature voorkomt in veel planten. Je vindt het onder andere in bladgroenten en in viooltjes, waar het een rol speelt in de fotosynthese. Commercieel wordt het geïsoleerd uit Viola-soorten (viooltjes). Het is een zogenaamd xanthofyl, een type carotenoïde pigment. Violoxanthine is in de Europese Unie niet toegestaan als voedingsadditief en wordt daarom niet gebruikt in onze voedingsmiddelen.

Hoewel violoxanthine een natuurlijke oorsprong heeft, is er opvallend weinig wetenschappelijk onderzoek gedaan naar de veiligheid ervan als voedingsadditief. EFSA heeft geen officiële ADI (aanvaardbare dagelijkse inname) vastgesteld, omdat er simpelweg onvoldoende data beschikbaar is. Sommige oudere bronnen noemen een ADI van 5 mg/kg lichaamsgewicht per dag, maar die is gebaseerd op verouderde beoordelingen en niet door EFSA bevestigd. Dat betekent niet dat het onveilig is, maar wel dat er geen stevig wetenschappelijk fundament onder de veiligheidsbeoordeling ligt.

Er zijn geen bijwerkingen bekend van violoxanthine. Omdat het een plantaardig pigment is, is het geschikt voor vegetariërs en veganisten en zijn er geen beperkingen voor religieuze diëten. Specifieke waarschuwingen voor kinderen, zwangeren of mensen met allergieën zijn er niet, al is dat deels te verklaren doordat er nauwelijks onderzoek naar is gedaan. Het feit dat het additief weinig wordt toegepast in voedingsmiddelen maakt de kans op blootstelling in de praktijk klein.

Wat zegt de wetenschap?

We vonden 2 relevante studies over violoxanthine als voedingsadditief. Na beoordeling is 1 studie meegenomen in onze analyse. Daarvan was bij 1 studie de financieringsbron onbekend.

De enige meegenomen studie, uitgevoerd door Müller in 1996, was een blootstellingsstudie die de dagelijkse inname van carotenoïden (waaronder violoxanthine) via de voeding in kaart bracht. De studie mat alleen hoeveel violoxanthine mensen via hun dieet binnenkrijgen. Er werden geen uitspraken gedaan over de veiligheid van violoxanthine. Dit geeft aan dat zelfs de beschikbare wetenschappelijke literatuur geen directe informatie biedt over mogelijke gezondheidseffecten van dit additief.

Het gebrek aan onderzoek is opvallend. Voor veel andere kleurstoffen bestaan er tientallen studies naar veiligheid, genotoxiciteit en mogelijke bijwerkingen. Bij violoxanthine ontbreekt dat vrijwel volledig. EFSA heeft om die reden geen ADI kunnen vaststellen. De oudere waarde van 5 mg/kg lichaamsgewicht per dag die in sommige bronnen wordt genoemd, stamt uit een tijd waarin de eisen aan wetenschappelijke onderbouwing minder streng waren. Het is daarom verstandig om die waarde met een korrel zout te nemen.

Omdat violoxanthine in de praktijk weinig wordt gebruikt als voedingsadditief, is de blootstelling via verwerkte voedingsmiddelen waarschijnlijk zeer laag. Je krijgt het pigment vooral binnen via natuurlijke bronnen zoals bladgroenten. In die context is er geen reden tot bezorgdheid, maar wie graag een goed onderbouwd veiligheidsprofiel ziet, zal bij dit additief teleurgesteld worden door het gebrek aan data.

Bredere context

Violoxanthine (E161e) is niet goedgekeurd als kleurstof in de Europese Unie en wordt in de praktijk niet toegepast. EFSA heeft geen ADI vastgesteld wegens onvoldoende wetenschappelijke gegevens. Dit is een belangrijk verschil met veel andere goedgekeurde kleurstoffen, waar doorgaans uitgebreide veiligheidsbeoordelingen aan ten grondslag liggen.

Er zijn geen specifieke verboden in andere landen bekend voor dit additief. Omdat het een natuurlijk plantaardig pigment is, zijn er geen beperkingen voor specifieke bevolkingsgroepen of diëten. Het gebrek aan onderzoek betekent niet dat het onveilig is, maar wel dat de wetenschappelijke basis voor goedkeuring dunner is dan bij de meeste andere E-nummers.

Bijwerkingen

Er zijn geen bijwerkingen bekend van violoxanthine. Dit is deels te verklaren doordat er nauwelijks wetenschappelijk onderzoek naar is gedaan en het additief weinig wordt toegepast in voedingsmiddelen.

Financiering van het onderzoek

1
Onafhankelijk (0) Industrie (0) Mogelijk industrie (0) Onbekend (1)

Van de enige meegenomen studie is de financieringsbron onbekend. Er zijn geen door de industrie gefinancierde studies gevonden en ook geen onafhankelijk gefinancierde studies. Dit maakt het onmogelijk om uitspraken te doen over mogelijke belangenverstrengeling in het onderzoek.

Het grotere probleem is het vrijwel volledig ontbreken van onderzoek. Met slechts één meegenomen studie die bovendien geen veiligheidsuitspraken doet, is er simpelweg te weinig materiaal om de veiligheid van violoxanthine als voedingsadditief goed te beoordelen. Voor een gezondheidsbewuste consument is dat op zich al een punt van aandacht.

Beoordeling medische literatuur

Bij violoxanthine valt vooral op hoe weinig er wetenschappelijk onderzocht is. De enige meegenomen studie mat alleen de inname via voeding en deed geen uitspraken over veiligheid. EFSA heeft om die reden geen officiële ADI kunnen vaststellen. De oudere ADI van 5 mg/kg lichaamsgewicht per dag is gebaseerd op verouderde beoordelingen en niet door EFSA bevestigd.

In de praktijk is de blootstelling via voedingsadditieven waarschijnlijk zeer laag, omdat violoxanthine nauwelijks wordt toegepast. Dat neemt niet weg dat het gebrek aan onderzoek een zwakte is in de veiligheidsbeoordeling van dit E-nummer.

Onderzochte studies

Studie Type Conclusie Bewijskracht Financiering
Müller, H (1996)
Violoxanthine slechts gemeten in dieet; geen veiligheidsuitspraken gedaan
Blootstellingsstudie
0%
Onbekend

Verantwoording

Algoritme versie: v1.7. Analyse uitgevoerd op: 8 maart 2026. Lees meer over onze methodologie.

De informatie op deze pagina is met zorg samengesteld op basis van wetenschappelijk onderzoek. Scores worden algoritmisch berekend op basis van de onderliggende studies. Elke pagina wordt met de hand gecontroleerd door de redactie. Deze informatie vervangt geen professioneel voedings- of medisch advies. Raadpleeg bij twijfel altijd een arts of diëtist. Mocht er onverhoopt een fout staan, laat het ons weten via info@ahealthylife.nl.