E302 - Calciumascorbaat

Geen bezwaar SynthetischVolledig in een laboratorium of fabriek gemaakt, meestal op basis van chemische grondstoffen.
Veiligheidsscore
84.6/100
Geen bezwaar
Vergelijking
Beter dan 86%
van alle E-nummers
Herkomst
SynthetischVolledig in een laboratorium of fabriek gemaakt, meestal op basis van chemische grondstoffen.
Ook bekend als
Calcium ascorbate, Calciumascorbaat, Ester-C, Calcium-L-ascorbaat, Ascorbinezuur calciumzout
Komt voor in
Brood, Vruchtensappen, Verrijkte dranken, Bewerkte vleeswaren, Voedingssupplementen, Ingeblikt fruit, Frisdranken, Ontbijtgranen
ADI
EFSA heeft geen ADI (aanvaardbare dagelijkse inname) vastgesteld voor calciumascorbaat, omdat er geen aanwijzingen zijn voor schadelijke effecten bij normaal gebruik. Dit wordt aangeduid als 'not specified' en is een sterk veiligheidssignaal. Wel wordt geadviseerd om de totale vitamine C-inname onder de 2000 mg per dag te houden om maag-darmklachten en nierstenen te voorkomen.
EU-status
Goedgekeurd
Dieetinfo
Geschikt voor vegetariërs, veganisten, halal en kosher. Calciumascorbaat bevat geen dierlijke ingrediënten.
Aandachtspunten

Het bewijs is beperkt in omvang: slechts 8 studies, waarvan er één door de industrie (Nestlé Health Science) is gefinancierd. Bij zeer hoge doses vitamine C (boven 2000 mg per dag) kunnen nierstenen en maag-darmklachten optreden. Personen met nierproblemen of een te hoog calciumgehalte in het bloed moeten extra opletten vanwege de calciumcomponent.

Positieve bevindingen

EFSA heeft geen ADI vastgesteld omdat er geen aanwijzingen zijn voor schadelijke effecten, wat een sterk veiligheidssignaal is. Calciumascorbaat wordt beter verdragen dan gewoon ascorbinezuur en veroorzaakt minder maagklachten. Geschikt voor alle diëten, inclusief veganistisch, halal en kosher. Het overgrote deel van het onderzoek (6 van de 8 studies) is onafhankelijk gefinancierd.

Calciumascorbaat (E302) is het calciumzout van ascorbinezuur, beter bekend als vitamine C. Het wordt synthetisch gemaakt door bacteriële fermentatie van glucose, gevolgd door een chemische stap waarbij calcium wordt toegevoegd. Hoewel vitamine C van nature voorkomt in vrijwel alle groenten en fruit, is de E302-variant die je op etiketten tegenkomt dus een industrieel geproduceerde stof. Het wordt gebruikt als antioxidant in een breed scala aan voedingsmiddelen en is daarnaast populair in voedingssupplementen als maagvriendelijke vorm van vitamine C.

Je komt calciumascorbaat tegen in heel uiteenlopende producten: van brood en vruchtensappen tot bewerkte vleeswaren en verrijkte dranken. In brood werkt het als broodverbetermiddel, bij fruit voorkomt het bruinverkleuring en in vleeswaren helpt het de vorming van ongewenste nitrosamines tegen te gaan. In supplementen wordt het vaak verkocht onder de naam "Ester-C". Het mag in de EU in alle eet- en drinkwaren worden gebruikt zonder maximale hoeveelheid (quantum satis), wat betekent dat fabrikanten het mogen toevoegen zoveel als nodig is voor het gewenste effect.

Qua veiligheid is het beeld gunstig. EFSA heeft geen ADI (aanvaardbare dagelijkse inname) vastgesteld, simpelweg omdat er geen aanwijzingen zijn voor schadelijke effecten bij normaal gebruik. Dat is een positief signaal. Wel is het goed om te weten dat bij zeer hoge doses vitamine C (meer dan 2000 mg per dag) maag-darmklachten en nierstenen kunnen optreden. Mensen met nierproblemen of een verhoogd calciumgehalte in het bloed doen er verstandig aan om voorzichtig te zijn met hoge doseringen, vanwege de extra calcium die deze vorm meebrengt. Voor de meeste mensen is calciumascorbaat in normale voedingshoeveelheden geen enkel probleem.

Wat zegt de wetenschap?

We vonden 8 relevante studies over calciumascorbaat die allemaal zijn meegenomen in onze analyse. Daarvan is er één industrie-gefinancierd, zijn er 6 onafhankelijk gefinancierd en bij 1 studie was de financieringsbron onbekend.

De belangrijkste conclusie uit het beschikbare onderzoek is dat calciumascorbaat veilig is bij normaal gebruik. EFSA heeft in 2015 bij de herbeoordeling van ascorbinezuur en verwante stoffen (waaronder E302) geconcludeerd dat er geen veiligheidszorgen zijn en dat het niet nodig is om een maximale dagelijkse inname vast te stellen. Een eerdere EFSA-evaluatie uit 2011 keek specifiek naar een onzuiverheid (4-HMF) die in calciumascorbaat kan voorkomen en oordeelde dat ook dit geen veiligheidsprobleem vormt. Een derde EFSA-opinie uit 2007 bevestigde dat calciumascorbaat met threonaat veilig is als vitamine C-bron in supplementen.

Een gerandomiseerd gecontroleerd onderzoek (RCT) uit 2006 vergeleek calciumascorbaat met gewoon ascorbinezuur bij gezonde volwassenen en vond dat calciumascorbaat significant minder maagklachten veroorzaakte. Dit wordt ondersteund door een dierstudie uit 2018 die liet zien dat calciumascorbaat de maagzuurproductie minder verhoogt dan ascorbinezuur en bovendien een hogere biobeschikbaarheid heeft. Een uitgebreide veiligheidsbeoordeling uit 2005, gericht op cosmetisch gebruik, concludeerde dat calciumascorbaat veilig is. Opvallend detail: tumorpromotie werd alleen waargenomen bij de natriumvorm van ascorbaat, niet bij de calciumvorm.

De enige industrie-gefinancierde studie is een systematische review uit 2025, betaald door Nestlé Health Science. Deze concludeert dat calciumascorbaat veilig en beter verdraagbaar is dan ascorbinezuur. Hoewel de conclusie in lijn is met de onafhankelijke studies, verdient de financieringsbron extra aandacht. De bevindingen worden gelukkig bevestigd door de onafhankelijke RCT en de dierstudie, waardoor het totaalbeeld betrouwbaar blijft.

Wat opvalt is dat de bewijsbasis relatief smal is. Veel van de veiligheidsconclusies van EFSA zijn gebaseerd op extrapolatie van onderzoek naar ascorbinezuur in het algemeen, niet specifiek naar calciumascorbaat. Eén EFSA-publicatie uit 2009 bevatte alleen een onderzoeksvraag zonder inhoudelijke conclusies, maar is wel meegeteld in de analyse. Het totaalbeeld is consistent positief, maar het zou goed zijn als er meer specifiek onderzoek naar calciumascorbaat zelf beschikbaar zou komen.

Bredere context

Calciumascorbaat (E302) is goedgekeurd in de Europese Unie en mag worden gebruikt in alle eet- en drinkwaren volgens het quantum satis-principe. Dat betekent dat er geen wettelijk maximum is, maar dat fabrikanten het alleen mogen gebruiken in de hoeveelheid die nodig is voor het beoogde technische effect. EFSA heeft bij de herbeoordeling in 2015 geen ADI vastgesteld, wat aangeeft dat de stof als onproblematisch wordt beschouwd bij normaal gebruik. Er is geen IARC-classificatie voor calciumascorbaat, wat past bij het ontbreken van signalen voor genotoxiciteit of kankerverwekkendheid in de beschikbare studies.

Voor de meeste mensen, inclusief kinderen, is calciumascorbaat geen punt van zorg. Wel is het verstandig om te weten dat bij extreem hoge inname (denk aan megadoses via supplementen) de calciumcomponent kan bijdragen aan een te hoge calciumbelasting. Mensen met nierproblemen of hypercalciëmie doen er goed aan om hun totale inname van calcium en vitamine C in de gaten te houden. Bij doses boven 2000 mg vitamine C per dag kunnen ook bij gezonde personen maag-darmklachten en een verhoogd risico op nierstenen optreden.

Bijwerkingen

Bij de gebruikelijke concentraties in voedingsmiddelen zijn geen bijwerkingen bekend. Bij zeer hoge doses vitamine C (boven 2000 mg per dag, bijvoorbeeld via supplementen) kunnen maag-darmklachten en een verhoogd risico op nierstenen optreden. Calciumascorbaat veroorzaakt wel significant minder maagklachten dan gewoon ascorbinezuur.

Financiering van het onderzoek

6
1
1
Onafhankelijk (6) Industrie (1) Mogelijk industrie (0) Onbekend (1)

Van de 8 meegenomen studies zijn er 6 onafhankelijk gefinancierd, voornamelijk door EFSA en de Europese Commissie. Eén studie is gefinancierd door Nestlé Health Science, een bedrijf met commercieel belang bij voedingssupplementen. Bij één studie was de financieringsbron niet te achterhalen.

De verhouding is gunstig: het overgrote deel van het bewijs komt van onafhankelijke bronnen. De industrie-gefinancierde systematische review uit 2025 komt tot dezelfde conclusies als de onafhankelijke studies, wat de kans op vertekening door financieel belang verkleint. Toch is het goed om te beseffen dat de totale bewijsbasis met 8 studies relatief klein is en dat veel veiligheidsconclusies leunen op extrapolatie van breder ascorbinezuur-onderzoek.

Beoordeling medische literatuur

Het veiligheidsbeeld van calciumascorbaat is positief, maar er zijn een paar nuances die je als lezer moet kennen. De bewijsbasis is met 8 studies relatief klein en veel van de veiligheidsconclusies zijn gebaseerd op onderzoek naar ascorbinezuur in het algemeen, niet specifiek naar de calciumvorm. Eén van de EFSA-publicaties bevatte geen inhoudelijke conclusies maar is wel meegeteld, wat de score iets kan opblazen. De enige industrie-gefinancierde studie (betaald door Nestlé) komt tot dezelfde conclusies als onafhankelijk onderzoek, wat geruststellend is. Tot slot: personen met nierproblemen of een hoog calciumgehalte in het bloed worden in geen enkele studie specifiek benoemd als risicogroep, terwijl dat wel relevante informatie zou zijn.

Onderzochte studies

Studie Type Conclusie Bewijskracht Financiering
Mortensen, A., Verguieva, T. (2009)
Tekst bevat alleen onderzoeksvraag, geen resultaten of conclusies
EFSA/WHO-evaluatie
63%
Onafhankelijk
Gefinancierd door european commission
Gruenwald et al. (2006)
Calciumascorbaat veroorzaakt significant minder maagklachten dan ascorbinezuur
RCT Overwegend veilig
45%
Onbekend
Lee et al. (2018)
Calciumascorbaat vermindert maagzuur en heeft hogere biobeschikbaarheid dan ascorbinezuur
Dierstudie Overwegend veilig
42%
Onafhankelijk
CONFLICTS OF INTEREST: The authors declare no conflicts of interest.
2015
EFSA: geen veiligheidszorgen, geen ADI nodig voor calciumascorbaat
EFSA/WHO-evaluatie Veilig
30%
Onafhankelijk
Gefinancierd door who
Calder et al. (2025)
Calciumascorbaat veilig en beter verdraagbaar dan ascorbinezuur
Systematisch review Veilig
21%
Industrie
Gefinancierd door Nestlé Health Science
2011
EFSA: onzuiverheid 4-HMF in calciumascorbaat geen veiligheidszorg
EFSA/WHO-evaluatie Veilig
13%
Onafhankelijk
Gefinancierd door european commission
2007
EFSA: calciumascorbaat met threonaat veilig als vitamine C-supplement
EFSA/WHO-evaluatie Veilig
6%
Onafhankelijk
Gefinancierd door efsa
Elmore, A. R. (2005)
Calciumascorbaat veilig bevonden; tumorpromotie alleen bij natriumvorm
Review Overwegend veilig
2%
Onafhankelijk
Gefinancierd door national toxicology program

Verantwoording

Algoritme versie: v1.7. Analyse uitgevoerd op: 8 maart 2026. Lees meer over onze methodologie.

De informatie op deze pagina is met zorg samengesteld op basis van wetenschappelijk onderzoek. Scores worden algoritmisch berekend op basis van de onderliggende studies. Elke pagina wordt met de hand gecontroleerd door de redactie. Deze informatie vervangt geen professioneel voedings- of medisch advies. Raadpleeg bij twijfel altijd een arts of diëtist. Mocht er onverhoopt een fout staan, laat het ons weten via info@ahealthylife.nl.