E308 - Gamma-tocopherol
De veiligheidsscore geeft aan hoe veilig dit E-nummer is op een schaal van 0 tot 100, op basis van wetenschappelijk onderzoek.
- ● 60–100: Geen bezwaar — Veilig bevonden in onderzoek
- ● 40–59: Beperk gebruik — Mogelijk risico, nader onderzoek nodig
- ● 0–39: Zo min mogelijk — Risico’s vastgesteld in onderzoek
De vergelijking laat zien hoe dit E-nummer scoort ten opzichte van alle andere E-nummers die wij beoordeeld hebben.
Dit E-nummer scoort beter dan 53% en slechter dan 47% van alle E-nummers. Hoe hoger het percentage, hoe veiliger.
De herkomst geeft aan waar dit E-nummer vandaan komt en hoe het geproduceerd wordt:
- Natuurlijk — Komt voor in de natuur en wordt daaruit gewonnen
- Halfnatuurlijk — Natuurlijke grondstof, chemisch gewonnen of gezuiverd
- Synthetisch — Volledig kunstmatig geproduceerd in een fabriek
- Mineraal — Gewonnen uit minerale bronnen (gesteente, zout)
- Gemodificeerd — Natuurlijke stof waarvan de molecuulstructuur is veranderd
- Ook bekend als
- Gamma-tocoferol, γ-tocopherol, γ-tocoferol, Vitamine E
- Komt voor in
- Olijfolie, Plantaardige oliën, Margarine, Sauzen, Dierlijke vetten, Bewerkte voedingsmiddelen met vet
- ADI
- De ADI is maximaal 2 mg/kg lichaamsgewicht per dag, vastgesteld voor tocopherolen als groep (E306-E309). Voor een volwassene van 70 kg komt dat neer op maximaal 140 mg per dag. EFSA geeft aan dat de specifieke dataset voor gamma-tocopherol te beperkt is voor een eigen ADI, maar concludeert dat tocopherolen bij huidige gebruiksniveaus geen veiligheidsprobleem vormen.
- EU-status
- Goedgekeurd
- Dieetinfo
- Geschikt voor vegetariërs, veganisten en voor gebruik binnen halal en kosher diëten.
De specifieke dataset voor gamma-tocopherol is volgens EFSA te beperkt om een eigen ADI vast te stellen. Bij hoge doses als supplement kunnen bijwerkingen optreden. Bij gevoelige personen is huiduitslag gerapporteerd als overgevoeligheidsreactie. Eén laboratoriumstudie suggereerde mogelijke nierceltoxiciteit in combinatie met een uremische stof, al is dat niet representatief voor gezonde consumenten.
Komt van nature voor in noten, zaden en plantaardige oliën. EFSA concludeert dat tocopherolen als groep (E306-E309) geen veiligheidsprobleem vormen bij de huidige gebruiksniveaus. Het beschikbare onafhankelijke onderzoek bevestigt de veiligheid bij normale voedingsinname. Geschikt voor alle diëten, inclusief veganistisch, halal en kosher.
Gamma-tocopherol (E308) is een natuurlijke vorm van vitamine E die als antioxidant wordt toegevoegd aan voedingsmiddelen. Het wordt gewonnen uit plantaardige oliën die rijk zijn aan tocopherol, met name sojaolie. Het kan ook synthetisch worden gemaakt, maar de natuurlijke variant komt het meest voor. De stof voorkomt dat vetrijke producten ranzig worden door oxidatie tegen te gaan.
Je vindt E308 vooral in plantaardige en dierlijke vetten en oliën, waaronder olijfolie, margarines en sauzen. Het wordt ook toegevoegd aan andere bewerkte voedingsmiddelen die vet bevatten. Van nature komt gamma-tocopherol voor in noten, zaden, sojaolie en maïsolie. Als additief wordt het in relatief lage concentraties gebruikt, waardoor je er via voeding doorgaans niet te veel van binnenkrijgt.
De ADI (aanvaardbare dagelijkse inname) voor tocopherolen is vastgesteld op maximaal 2 mg per kg lichaamsgewicht per dag. Voor een volwassene van 70 kg komt dat neer op maximaal 140 mg per dag. EFSA geeft wel aan dat de specifieke dataset voor gamma-tocopherol te beperkt is om een eigen ADI vast te stellen, maar concludeert dat tocopherolen als groep (E306-E309) geen veiligheidsprobleem vormen bij de huidige gebruiksniveaus. Bij normale voedingsinname zijn er geen bekende risico's. Bij gevoelige personen is huiduitslag als overgevoeligheidsreactie gerapporteerd. Hoge doses via supplementen kunnen wel bijwerkingen geven, maar dat geldt niet voor de hoeveelheden die je via voeding binnenkrijgt.
Gamma-tocopherol heeft een vrij lage vitamine E-activiteit vergeleken met andere tocopherolen. Het wordt snel door het lichaam afgebroken. Als je bewust bezig bent met je voeding, is het goed om te weten dat dit een van de minder zorgwekkende additieven is. Het is een stof die je ook via gewone, onbewerkte voeding binnenkrijgt.
Wat zegt de wetenschap?
We vonden 6 relevante studies over gamma-tocopherol als voedingsadditief. Na beoordeling zijn 3 studies meegenomen in onze analyse. Daarvan zijn er 2 onafhankelijk gefinancierd en bij 1 studie was de financieringsbron onbekend.
De belangrijkste bron is de EFSA-herbeoordeling uit 2015, waarin tocopherol-rijke extracten (E306), alfa-tocopherol (E307), gamma-tocopherol (E308) en delta-tocopherol (E309) als groep zijn geëvalueerd. EFSA concludeerde dat deze stoffen bij de huidige gebruiksniveaus geen veiligheidsprobleem vormen. Wel gaf het panel aan dat de beschikbare gegevens specifiek voor gamma-tocopherol te beperkt zijn om een eigen ADI vast te stellen. De groeps-ADI van maximaal 2 mg/kg lichaamsgewicht per dag geldt voor tocopherolen als geheel.
Een klinische studie uit 2008 onderzocht het effect van gamma-tocopherol supplementatie bij mensen. De onderzoekers vonden dat de supplementatie veilig was en dat het oxidatieve stress verminderde. Dit onderzoek was onafhankelijk gefinancierd door de Amerikaanse National Institutes of Health. Een review uit 2007 bevestigde dat gamma-tocopherol snel door het lichaam wordt afgebroken en dat de potentiële schadelijke effecten beperkt zijn.
Er is ook een laboratoriumstudie die mogelijke nierceltoxiciteit liet zien, maar alleen in combinatie met p-cresylsulfaat, een stof die bij nierpatiënten in verhoogde concentraties voorkomt. Deze bevinding is niet direct vertaalbaar naar gezonde mensen die gamma-tocopherol via voeding binnenkrijgen. De concentraties in die studie waren bovendien niet representatief voor wat je via voedsel binnenkrijgt. Deze studie is niet meegenomen in de uiteindelijke analyse.
Over het geheel genomen is er wetenschappelijke consensus dat gamma-tocopherol bij normale voedingsinname veilig is. De bewijsbasis is wel beperkt: er zijn relatief weinig studies die specifiek naar gamma-tocopherol als voedingsadditief kijken. Het meeste onderzoek richt zich op tocopherolen als groep. Voor de meeste mensen is er geen reden tot zorg, maar de wetenschap zou gebaat zijn bij meer gericht onderzoek naar deze specifieke vorm.
Bredere context
Gamma-tocopherol (E308) is goedgekeurd in de Europese Unie en mag worden gebruikt in alle eet- en drinkwaren volgens het quantum satis-principe. Dat betekent dat er geen maximale hoeveelheid is vastgelegd, maar dat het alleen in de hoeveelheid mag worden toegevoegd die nodig is voor het beoogde doel. Het additief is niet verboden in andere landen en er is geen IARC-classificatie, omdat het een natuurlijke vitamine E-vorm betreft.
EFSA heeft in 2015 de tocopherolen als groep (E306-E309) opnieuw beoordeeld en concludeerde dat er geen veiligheidsprobleem is bij de huidige gebruiksniveaus. Wel is de specifieke dataset voor gamma-tocopherol beperkt. Personen met ernstige nierfunctiestoornissen zouden in theorie gevoeliger kunnen zijn, op basis van een laboratoriumstudie die effecten liet zien in combinatie met een uremische stof. Voor gezonde consumenten is dit niet relevant bij normale voedingsinname. De stof bevat geen natrium en heeft geen smaakversterkende eigenschappen die overconsumptie bevorderen.
Bijwerkingen
Bij gebruik in voedingsmiddelen zijn er geen bijwerkingen bekend bij normale inname. Bij gevoelige personen kan huiduitslag optreden als overgevoeligheidsreactie. Tocopherolen kunnen bij hoge concentraties via supplementen wel sterke bijwerkingen geven, maar dit geldt niet voor de hoeveelheden die via voeding worden ingenomen.
Financiering van het onderzoek
Van de 3 meegenomen studies zijn er 2 onafhankelijk gefinancierd en bij 1 studie was de financieringsbron onbekend. Er zijn geen door de industrie gefinancierde studies in de analyse opgenomen. De EFSA-herbeoordeling, die de meeste bewijskracht heeft, is een onafhankelijke evaluatie. De klinische studie werd gefinancierd door de Amerikaanse National Institutes of Health. Dit geeft een relatief betrouwbaar beeld, al is het totale aantal studies beperkt.
Het ontbreken van industriefinanciering is positief voor de betrouwbaarheid van de conclusies. Wel moet worden opgemerkt dat de totale hoeveelheid onderzoek specifiek naar gamma-tocopherol als voedingsadditief klein is. Meer onafhankelijk onderzoek zou welkom zijn om de veiligheid nog beter te onderbouwen.
Beoordeling medische literatuur
Het onderzoek naar gamma-tocopherol als voedingsadditief is beperkt in omvang. De meeste veiligheidsconclusies zijn gebaseerd op de beoordeling van tocopherolen als groep, niet specifiek op gamma-tocopherol. Eén laboratoriumstudie die nierceltoxiciteit suggereerde, gebruikte een zeer specifieke combinatie met een uremische stof die bij gezonde mensen niet in relevante hoeveelheden voorkomt. Die bevinding is dus niet zomaar te vertalen naar de dagelijkse praktijk.
Daarnaast stonden er in de oorspronkelijke dataset twee extracties van dezelfde laboratoriumstudie, wat de negatieve signalen in de scoreberekening kunstmatig kan hebben versterkt. De beschikbare onafhankelijke studies wijzen op veiligheid bij normale voedingsinname. Voor de meeste mensen is er geen reden tot zorg, maar het is goed om te weten dat het bewijs specifiek voor deze stof nog vrij dun is.
Onderzochte studies
| Studie | Type | Conclusie | Bewijskracht | Financiering |
|---|---|---|---|---|
|
2015
Gamma-tocopherol veilig bij gebruiksniveaus, maar dataset te beperkt voor ADI
|
EFSA/WHO-evaluatie | Gemengd | 74% |
Onafhankelijk
Gefinancierd door who
|
|
Wiser et al. (2008)
Gamma-tocopherol supplementatie veilig en vermindert oxidatieve stress bij mensen
|
Klinische trial | Veilig | 40% |
Onafhankelijk
Gefinancierd door NCCIH NIH HHS, NCCIH NIH HHS
|
|
Traber, M. (2007)
Gamma-tocopherol wordt snel gemetaboliseerd; potentiële schadelijke effecten zijn beperkt.
|
Review | Overwegend veilig | 28% | Onbekend |
Verantwoording
Algoritme versie: v1.7. Analyse uitgevoerd op: 8 maart 2026. Lees meer over onze methodologie.
De informatie op deze pagina is met zorg samengesteld op basis van wetenschappelijk onderzoek. Scores worden algoritmisch berekend op basis van de onderliggende studies. Elke pagina wordt met de hand gecontroleerd door de redactie. Deze informatie vervangt geen professioneel voedings- of medisch advies. Raadpleeg bij twijfel altijd een arts of diëtist. Mocht er onverhoopt een fout staan, laat het ons weten via info@ahealthylife.nl.