E405 - Propyleenglycolalginaat
De veiligheidsscore geeft aan hoe veilig dit E-nummer is op een schaal van 0 tot 100, op basis van wetenschappelijk onderzoek.
- ● 60–100: Geen bezwaar — Veilig bevonden in onderzoek
- ● 40–59: Beperk gebruik — Mogelijk risico, nader onderzoek nodig
- ● 0–39: Zo min mogelijk — Risico’s vastgesteld in onderzoek
De vergelijking laat zien hoe dit E-nummer scoort ten opzichte van alle andere E-nummers die wij beoordeeld hebben.
Dit E-nummer scoort beter dan 92% en slechter dan 8% van alle E-nummers. Hoe hoger het percentage, hoe veiliger.
De herkomst geeft aan waar dit E-nummer vandaan komt en hoe het geproduceerd wordt:
- Natuurlijk — Komt voor in de natuur en wordt daaruit gewonnen
- Halfnatuurlijk — Natuurlijke grondstof, chemisch gewonnen of gezuiverd
- Synthetisch — Volledig kunstmatig geproduceerd in een fabriek
- Mineraal — Gewonnen uit minerale bronnen (gesteente, zout)
- Gemodificeerd — Natuurlijke stof waarvan de molecuulstructuur is veranderd
- Ook bekend als
- Propylene glycol alginate, PGA, Propaan-1,2-diolalginaat, Propane-1,2-diol alginate, E 405
- Komt voor in
- Dressings, Sauzen, IJs, Snoep, Bier, Desserts, Zuivelproducten
- ADI
- De ADI is 55 mg/kg lichaamsgewicht per dag, vastgesteld door EFSA. Voor een volwassene van 70 kg betekent dat een maximum van 3850 mg per dag. Omdat E405 in relatief weinig productcategorieën wordt toegepast, blijft de blootstelling via voeding doorgaans ruim onder deze grens.
- EU-status
- Goedgekeurd
- Dieetinfo
- Propyleenglycolalginaat is geschikt voor alle religies (halal en kosher), vegetariërs en veganisten. Het is afgeleid van alginezuur uit zeewier en bevat geen dierlijke bestanddelen.
De wetenschappelijke onderbouwing is beperkt: er zijn slechts 2 studies beschikbaar, waarvan de enige humane trial maar 23 dagen duurde. Langetermijneffecten bij chronische blootstelling zijn niet onderzocht. Kwetsbare groepen zoals kinderen, zwangeren en nierpatiënten zijn niet specifiek bestudeerd. Bij gevoelige personen kan eczeem optreden.
EFSA heeft E405 in 2018 herbeoordeeld en concludeert dat er geen veiligheidsrisico is bij de toegestane gebruiksniveaus. De blootstelling blijft voor alle bevolkingsgroepen ruim binnen de vastgestelde ADI. Omdat het in relatief weinig productcategorieën wordt toegepast, is het risico op overblootstelling klein.
Propyleenglycolalginaat (E405) is een chemisch bewerkte variant van alginezuur (E400), een stof die van nature voorkomt in bruinwieren. Door alginezuur te combineren met propyleenglycol ontstaat een verdikkingsmiddel dat beter bestand is tegen zure omgevingen. Hoewel de grondstof natuurlijk is, is het eindproduct synthetisch bewerkt. E405 wordt gebruikt als verdikkingsmiddel, emulgator en schuimstabilisator.
Je komt propyleenglycolalginaat vooral tegen in dressings, sauzen, ijs, snoep en als schuimstabilisator in bier. Het zorgt ervoor dat ingrediënten goed gemengd blijven en dat schuim zijn structuur behoudt. Het wordt ook toegepast in desserts en sommige zuivelproducten. Veel van deze producten vallen in de categorie ultrabewerkte voeding.
Wat betreft veiligheid: EFSA heeft E405 in 2018 opnieuw beoordeeld en concludeert dat er geen veiligheidsrisico is bij de huidige gebruiksniveaus. De vastgestelde ADI is 55 mg per kilogram lichaamsgewicht per dag. Voor een volwassene van 70 kg betekent dat een maximum van 3850 mg per dag, een grens waar je bij normaal eetgedrag niet snel aan komt. Wel is het goed om te weten dat er bij gevoelige personen overgevoeligheidsreacties zoals eczeem zijn gemeld. Specifiek onderzoek naar de effecten bij kinderen, zwangeren of mensen met nierproblemen ontbreekt, dus voor die groepen is extra voorzichtigheid verstandig.
De wetenschappelijke onderbouwing voor de veiligheid van E405 is beperkt. Er zijn slechts 2 relevante studies beschikbaar en de enige humane trial duurde maar 23 dagen. Langetermijnonderzoek bij mensen ontbreekt. Dat betekent niet dat het onveilig is, maar het betekent wel dat we minder zekerheid hebben dan bij additieven die uitgebreid zijn onderzocht.
Wat zegt de wetenschap?
We vonden 2 relevante studies over propyleenglycolalginaat die allemaal zijn meegenomen in onze analyse. Daarvan is er één onafhankelijk gefinancierd en bij 1 studie was de financieringsbron onbekend.
De belangrijkste bron is de EFSA-herbeoordeling uit 2018, uitgevoerd door het Panel on Food Additives and Nutrient Sources (ANS). Dit panel heeft alle beschikbare gegevens over E405 opnieuw geëvalueerd en concludeert dat propyleenglycolalginaat geen veiligheidsrisico oplevert bij de toegestane gebruiksniveaus. De blootstelling via voeding blijft volgens EFSA voor alle bevolkingsgroepen binnen de ADI van 55 mg/kg lichaamsgewicht per dag. Dit is de meest recente en gezaghebbende beoordeling van dit additief in Europa.
De tweede studie is een klinische trial uit 1991 door Anderson en collega's, gepubliceerd in Food Additives and Contaminants. In dit onderzoek kregen proefpersonen gedurende 23 dagen een hoge dosering propyleenglycolalginaat via de voeding. De onderzoekers vonden geen schadelijke effecten. Hoewel dit geruststellend is, is 23 dagen kort om conclusies te trekken over langetermijnveiligheid. De financieringsbron van deze studie is niet vermeld, wat het lastig maakt om mogelijke belangenverstrengeling uit te sluiten.
Er is brede consensus dat E405 veilig is bij normaal gebruik. Geen van de beschikbare studies rapporteert schadelijke effecten. Tegelijkertijd is de bewijsbasis opvallend smal: twee studies, waarvan er maar één een daadwerkelijke humane trial is. Er zijn geen langetermijnstudies bij mensen, en kwetsbare groepen zoals kinderen, zwangeren en nierpatiënten zijn niet specifiek onderzocht. Er is geen IARC-classificatie voor propyleenglycolalginaat, wat past bij het lage risicoprofiel.
Het is verder opvallend dat de ADI van 55 mg/kg lichaamsgewicht per dag relatief ruim is, maar de directe onderbouwing ervan niet volledig te herleiden is uit de beschikbare studielijst. De ADI lijkt grotendeels gebaseerd op oudere toxicologische gegevens die EFSA in haar herbeoordeling heeft meegenomen. Voor een additief dat synthetisch wordt geproduceerd, zou meer onafhankelijk en langduriger onderzoek wenselijk zijn om de veiligheid steviger te onderbouwen.
Bredere context
Propyleenglycolalginaat is in de EU goedgekeurd als voedingsadditief en mag worden gebruikt in alle eet- en drinkwaren volgens het quantum satis-principe (zoveel als nodig is). EFSA heeft de stof in 2018 herbeoordeeld en geen reden gezien om de toelating te herzien. Er zijn geen meldingen dat E405 in andere landen verboden is.
Omdat E405 voornamelijk wordt toegepast in producten zoals dressings, sauzen, ijs en bier, is de kans op overblootstelling beperkt. Wie een gevarieerd dieet eet met weinig ultrabewerkte producten, zal doorgaans ruim onder de ADI blijven. Voor kinderen, zwangeren en mensen met nierproblemen is er geen specifiek onderzoek beschikbaar. Bij gevoelige personen zijn overgevoeligheidsreacties zoals eczeem gemeld. Als je hier gevoelig voor bent, is het verstandig om de ingrediëntenlijst goed te controleren.
Bijwerkingen
Bij gevoelige personen zijn overgevoeligheidsreacties gemeld, met name eczeem. Bij normale gebruiksconcentraties zijn er geen bijwerkingen bekend. Sommige mensen kunnen gevoelig zijn voor hoge concentraties propyleenglycol, een bestanddeel van dit additief.
Financiering van het onderzoek
Van de 2 meegenomen studies is er één onafhankelijk gefinancierd (de EFSA-herbeoordeling uit 2018) en bij de andere studie (de humane trial uit 1991) is de financieringsbron onbekend. Er zijn geen studies gevonden die aantoonbaar door de industrie zijn gefinancierd.
Het ontbreken van een funding-vermelding bij de humane trial verdient aandacht. Bij een synthetisch geproduceerd additief is het belangrijk om te weten wie het onderzoek heeft betaald. De EFSA-herbeoordeling is weliswaar onafhankelijk, maar baseert zich deels op oudere gegevens waarvan de financiering niet altijd transparant is. De totale bewijsbasis is smal en zou gebaat zijn bij meer onafhankelijk onderzoek.
Beoordeling medische literatuur
De wetenschappelijke onderbouwing voor de veiligheid van E405 is opvallend beperkt. Er zijn slechts 2 studies beschikbaar en de enige humane trial duurde maar 23 dagen. Langetermijnonderzoek bij mensen ontbreekt volledig. Kwetsbare groepen zoals kinderen, zwangeren en nierpatiënten zijn niet specifiek onderzocht.
De financieringsbron van de humane trial is onbekend, wat het lastig maakt om mogelijke belangenverstrengeling uit te sluiten. De EFSA-herbeoordeling uit 2018 is onafhankelijk, maar baseert zich deels op oudere gegevens. Hoewel alle beschikbare studies concluderen dat E405 veilig is, zou meer onafhankelijk en langduriger onderzoek de onderbouwing aanzienlijk versterken.
Onderzochte studies
| Studie | Type | Conclusie | Bewijskracht | Financiering |
|---|---|---|---|---|
|
EFSA Panel on Food Additives and Nutrient Sources added to Food (ANS) et al. (2018)
EFSA: geen veiligheidsrisico bij toegestane gebruiksniveaus van E405
|
EFSA/WHO-evaluatie | Veilig | 80% |
Onafhankelijk
Gefinancierd door efsa
|
|
Anderson et al. (1991)
Geen schadelijke effecten bij hoge dosering gedurende 23 dagen
|
Klinische trial | Veilig | 21% | Onbekend |
Verantwoording
Algoritme versie: v1.7. Analyse uitgevoerd op: 8 maart 2026. Lees meer over onze methodologie.
De informatie op deze pagina is met zorg samengesteld op basis van wetenschappelijk onderzoek. Scores worden algoritmisch berekend op basis van de onderliggende studies. Elke pagina wordt met de hand gecontroleerd door de redactie. Deze informatie vervangt geen professioneel voedings- of medisch advies. Raadpleeg bij twijfel altijd een arts of diëtist. Mocht er onverhoopt een fout staan, laat het ons weten via info@ahealthylife.nl.
