E472c - Mono- en diglyceriden van vetzuren, veresterd met citroenzuur
De veiligheidsscore geeft aan hoe veilig dit E-nummer is op een schaal van 0 tot 100, op basis van wetenschappelijk onderzoek.
- ● 60–100: Geen bezwaar — Veilig bevonden in onderzoek
- ● 40–59: Beperk gebruik — Mogelijk risico, nader onderzoek nodig
- ● 0–39: Zo min mogelijk — Risico’s vastgesteld in onderzoek
De vergelijking laat zien hoe dit E-nummer scoort ten opzichte van alle andere E-nummers die wij beoordeeld hebben.
Dit E-nummer scoort beter dan 56% en slechter dan 44% van alle E-nummers. Hoe hoger het percentage, hoe veiliger.
De herkomst geeft aan waar dit E-nummer vandaan komt en hoe het geproduceerd wordt:
- Natuurlijk — Komt voor in de natuur en wordt daaruit gewonnen
- Halfnatuurlijk — Natuurlijke grondstof, chemisch gewonnen of gezuiverd
- Synthetisch — Volledig kunstmatig geproduceerd in een fabriek
- Mineraal — Gewonnen uit minerale bronnen (gesteente, zout)
- Gemodificeerd — Natuurlijke stof waarvan de molecuulstructuur is veranderd
- Ook bekend als
- CITREM, Citroenzuuresters van mono- en diglyceriden, Citric acid esters of mono- and diglycerides of fatty acids, Citroenzure esters van mono- en diglyceriden van vetzuren
- Komt voor in
- Chocolade, IJs, Margarine, Bakkerijproducten, Zuigelingenvoeding, Vleesproducten, Sauzen, Bewerkte kaas
- ADI
- Er is geen specifieke ADI-limiet vastgesteld voor E472c. Dit betekent dat de stof bij normaal gebruik als veilig wordt beschouwd en dat er geen maximale dagelijkse hoeveelheid is bepaald. Het ontbreken van een limiet is gebaseerd op de beoordeling dat de stof bij gangbare gebruiksniveaus geen gezondheidsrisico vormt. Dat wil niet zeggen dat onbeperkt gebruik zonder risico is, vooral niet bij kwetsbare groepen zoals zuigelingen.
- EU-status
- Goedgekeurd
- Dieetinfo
- E472c kan van zowel dierlijke als plantaardige oorsprong zijn. Dit wordt niet altijd op het etiket vermeld. Daardoor is het niet per definitie geschikt voor veganisten, vegetariërs of mensen die halal of kosher eten. Controleer bij twijfel de herkomst bij de fabrikant.
Een dierstudie toont aan dat hoge doses E472c de opname van vetten en essentiële vetzuren in de darm significant verminderen. In laboratoriumonderzoek zijn onverteerbare glycerol-citroenzuurverbindingen gevonden waarvan de langetermijneffecten onbekend zijn. Het aantal beschikbare studies is zeer beperkt (3), waardoor sterke veiligheidsconclusies niet gerechtvaardigd zijn. De EFSA beoordeelde E472c apart voor zuigelingenvoeding, wat aangeeft dat zuigelingen als kwetsbare groep worden beschouwd.
De EFSA heeft E472c in 2025 opnieuw beoordeeld en concludeert dat er geen veiligheidsrisico is bij gangbare gebruiksniveaus, ook niet in zuigelingenvoeding. Er is geen ADI-limiet vastgesteld, wat betekent dat de stof bij normaal gebruik als onproblematisch wordt beschouwd. De vetzuren in CITREM worden grotendeels normaal verteerd.
E472c, ook wel CITREM genoemd, is een emulgator die wordt gemaakt door mono- en diglyceriden van vetzuren te veresteren met citroenzuur. De grondstoffen komen uit spijsvetten (plantaardig of dierlijk) en citroenzuur, maar het eindproduct is een synthetisch bewerkte stof. Het is dus halfnatuurlijk: de bouwstenen komen uit de natuur, maar het productieproces is chemisch.
Je vindt E472c in veel bewerkte voedingsmiddelen. Denk aan chocolade, ijs, margarine, bakkerijproducten en zelfs zuigelingenvoeding. Het wordt vaak gebruikt als alternatief voor lecithine en helpt om water en vet goed gemengd te houden. Omdat het in heel uiteenlopende productcategorieën wordt toegepast (quantum satis, dus zonder maximumlimiet), kan je dagelijkse blootstelling hoger uitvallen dan je op basis van één product zou verwachten.
De EFSA heeft in 2025 opnieuw naar E472c gekeken en concludeert dat er geen veiligheidsrisico is bij gangbare gebruiksniveaus. Er is geen ADI (aanvaardbare dagelijkse inname) vastgesteld, wat in dit geval betekent dat de stof bij normaal gebruik als veilig wordt beschouwd. Toch zijn er kanttekeningen. Een dierstudie laat zien dat hoge doses de opname van vetten en essentiële vetzuren in de darm flink verminderen. Dat is met name zorgwekkend voor jonge kinderen in de groei. De EFSA heeft E472c niet voor niets apart beoordeeld voor zuigelingenvoeding. Ouders doen er verstandig aan terughoudend te zijn met producten die E472c bevatten voor baby's en jonge kinderen. Daarnaast kan E472c van zowel dierlijke als plantaardige oorsprong zijn, wat niet altijd op het etiket staat vermeld.
Wat zegt de wetenschap?
We vonden 3 relevante studies over mono- en diglyceriden van vetzuren, veresterd met citroenzuur die allemaal zijn meegenomen in onze analyse. Daarvan is er één onafhankelijk gefinancierd en bij 2 studies was de financieringsbron onbekend.
De meest recente en meest gezaghebbende studie is de EFSA-herbeoordeling uit 2025. Daarin concludeert de EFSA dat E472c geen veiligheidsrisico vormt bij gebruik in zuigelingenvoeding en bij de gangbare gebruiksniveaus in andere voedingsmiddelen. Het is goed om te weten dat de EFSA hierbij data heeft beoordeeld die was aangeleverd door belanghebbende bedrijven. Hoewel de EFSA zelf een onafhankelijke instantie is, nuanceert dit de volledig onafhankelijke status van de beoordeling enigszins.
Een laboratoriumstudie uit 2014 onderzocht hoe CITREM wordt verteerd in een nagebootst spijsverteringssysteem. De vetzuren in CITREM bleken grotendeels normaal te worden afgebroken. Maar de onderzoekers identificeerden ook onverteerbare glycerol-citroenzuurverbindingen. Wat er met deze stoffen in het lichaam gebeurt, is onbekend. Of ze zich ophopen, of ze het darmmicrobioom beïnvloeden, dat is simpelweg niet onderzocht.
De derde studie, eveneens uit 2014, is een dierstudie bij ratten. Hierin werd aangetoond dat hoge doses E472c de opname van lipiden (vetten) en het essentiële vetzuur alfa-linoleenzuur (ALA) in de darm significant verminderden. Dit is een opvallende bevinding die deels tegenspreekt wat de laboratoriumstudie suggereerde, namelijk dat de vetvertering niet significant veranderd zou worden door CITREM. Deze tegenstrijdigheid is niet opgelost door de beschikbare data.
Met slechts 3 studies is het totale bewijsmateriaal beperkt. De EFSA-beoordeling biedt geruststelling op het vlak van gangbaar gebruik, maar de dierstudie roept vragen op over chronische blootstelling en de gevolgen voor de opname van voedingsstoffen. Vooral voor kwetsbare groepen zoals zuigelingen en jonge kinderen is meer onderzoek nodig om de veiligheid bij langdurig gebruik volledig te kunnen bevestigen.
Bredere context
Regulering en gebruik
E472c is goedgekeurd in de Europese Unie en mag worden gebruikt in alle eet- en drinkwaren zonder vastgestelde maximumlimiet (quantum satis). Dit betekent dat fabrikanten het mogen toevoegen in de hoeveelheid die nodig is voor het gewenste technologische effect. De EFSA heeft de stof in 2025 opnieuw beoordeeld, specifiek ook voor gebruik in zuigelingenvoeding voor baby's jonger dan 16 weken. Er is geen IARC-classificatie voor E472c.
Aandachtspunten voor ouders en kwetsbare groepen
- De EFSA heeft E472c apart beoordeeld voor zuigelingenvoeding, wat aangeeft dat baby's als kwetsbare groep worden gezien.
- Een dierstudie toont verminderde opname van essentiële vetzuren bij hoge doses. Voor jonge kinderen in de groei is dit extra relevant.
- Ouders wordt aangeraden terughoudend te zijn met producten die E472c bevatten voor jonge kinderen.
- E472c kan van dierlijke of plantaardige oorsprong zijn. Dit staat niet altijd op het etiket vermeld, wat relevant is voor mensen die om religieuze of ethische redenen dierlijke producten willen vermijden.
Bijwerkingen
Er zijn geen directe bijwerkingen bij mensen gerapporteerd in de beschikbare studies. Wel toont een dierstudie aan dat hoge doses E472c de opname van vetten en essentiële vetzuren (zoals alfa-linoleenzuur) in de darm significant kunnen verminderen. Daarnaast zijn in laboratoriumonderzoek onverteerbare glycerol-citroenzuurverbindingen geïdentificeerd waarvan de effecten op het lichaam onbekend zijn.
Financiering van het onderzoek
Van de 3 meegenomen studies is er één onafhankelijk gefinancierd (de EFSA-herbeoordeling) en bij de overige 2 studies is de financieringsbron onbekend. Er zijn geen studies gevonden die direct door de voedingsindustrie zijn gefinancierd. Wel is het belangrijk om te vermelden dat de EFSA-beoordeling gebaseerd is op data die is aangeleverd door belanghebbende bedrijven ('interested business operators'). Hoewel de EFSA als onafhankelijke Europese autoriteit opereert, betekent dit dat de onderliggende gegevens deels uit de industrie komen.
Het totale aantal van 3 studies is opvallend laag voor een additief dat zo breed wordt ingezet in voedingsmiddelen. Het ontbreken van duidelijke financieringsinformatie bij twee van de drie studies maakt het lastig om mogelijke belangenconflicten volledig uit te sluiten. Meer onafhankelijk onderzoek zou welkom zijn om de veiligheid bij langdurig en cumulatief gebruik beter te onderbouwen.
Beoordeling medische literatuur
Het onderzoek naar E472c laat een aantal tegenstrijdigheden zien die je als lezer moet kennen. De EFSA concludeert dat er geen veiligheidsrisico is, maar een dierstudie toont juist aan dat hoge doses de opname van vetten en essentiële vetzuren flink verminderen. Een laboratoriumstudie stelt dat de vetvertering niet significant verandert door CITREM, terwijl de dierstudie het tegenovergestelde laat zien.
Met slechts 3 beschikbare studies is het totale bewijsmateriaal beperkt. De EFSA-beoordeling is weliswaar de meest gezaghebbende bron, maar baseert zich deels op data aangeleverd door de industrie. Wat er op de lange termijn gebeurt met de onverteerbare verbindingen die bij de vertering van CITREM ontstaan, is simpelweg niet onderzocht. Voor een additief dat zo breed wordt gebruikt, ook in zuigelingenvoeding, is dat een opvallende kennislacune.
Onderzochte studies
| Studie | Type | Conclusie | Bewijskracht | Financiering |
|---|---|---|---|---|
|
EFSA et al. (2025)
EFSA: geen veiligheidsrisico bij gebruik in zuigelingenvoeding
|
EFSA/WHO-evaluatie | Veilig | 93% |
Onafhankelijk
EFSA (European Food Safety Authority) is een onafhankelijke Europese overheidsinstantie; geen industriefinanciering vermeld.
|
|
Sadouki, Mohamed, Bouchoucha, Michel (2014)
E472c vermindert significant de darmopname van vetten bij ratten
|
Dierstudie | Schadelijk | 36% | Onbekend |
|
Amara et al. (2014)
Vetzuren grotendeels verteerd, maar onverteerbare glycerol-citroenzuurverbindingen geïdentificeerd
|
In vitro | Gemengd | 24% | Onbekend |
Verantwoording
Algoritme versie: v1.7. Analyse uitgevoerd op: 8 maart 2026. Lees meer over onze methodologie.
De informatie op deze pagina is met zorg samengesteld op basis van wetenschappelijk onderzoek. Scores worden algoritmisch berekend op basis van de onderliggende studies. Elke pagina wordt met de hand gecontroleerd door de redactie. Deze informatie vervangt geen professioneel voedings- of medisch advies. Raadpleeg bij twijfel altijd een arts of diëtist. Mocht er onverhoopt een fout staan, laat het ons weten via info@ahealthylife.nl.
