E474 - Suikerglyceriden
De veiligheidsscore geeft aan hoe veilig dit E-nummer is op een schaal van 0 tot 100, op basis van wetenschappelijk onderzoek.
- ● 60–100: Geen bezwaar — Veilig bevonden in onderzoek
- ● 40–59: Beperk gebruik — Mogelijk risico, nader onderzoek nodig
- ● 0–39: Zo min mogelijk — Risico’s vastgesteld in onderzoek
De vergelijking laat zien hoe dit E-nummer scoort ten opzichte van alle andere E-nummers die wij beoordeeld hebben.
Dit E-nummer scoort beter dan 22% en slechter dan 78% van alle E-nummers. Hoe hoger het percentage, hoe veiliger.
De herkomst geeft aan waar dit E-nummer vandaan komt en hoe het geproduceerd wordt:
- Natuurlijk — Komt voor in de natuur en wordt daaruit gewonnen
- Halfnatuurlijk — Natuurlijke grondstof, chemisch gewonnen of gezuiverd
- Synthetisch — Volledig kunstmatig geproduceerd in een fabriek
- Mineraal — Gewonnen uit minerale bronnen (gesteente, zout)
- Gemodificeerd — Natuurlijke stof waarvan de molecuulstructuur is veranderd
- Ook bekend als
- Sugar glycerides, Sucroglycerides, Sucroglyceriden
- Komt voor in
- Banketwaren, Snoep, Desserts, Worst, Zuivelvervangers, Kant-en-klaarmaaltijden, Bakkerijwaren
- ADI
- De ADI is 40 mg/kg lichaamsgewicht per dag, vastgesteld door EFSA. Voor een volwassene van 70 kg betekent dit maximaal 2800 mg per dag. Uit EFSA-onderzoek blijkt dat peuters en kinderen deze grens regelmatig overschrijden door hun lagere lichaamsgewicht en relatief hoge consumptie van producten met dit additief.
- EU-status
- Goedgekeurd
- Dieetinfo
- Niet altijd geschikt voor veganisten, vegetariërs, moslims en joden. De vetzuren kunnen van dierlijke oorsprong zijn, inclusief varkensvet. Dit is niet op het etiket te zien en alleen via de producent te achterhalen. Bij de productie kunnen genetisch gemodificeerde organismen worden gebruikt.
Uit een EFSA-studie blijkt dat peuters en kinderen de veilige dagelijkse inname (ADI) regelmatig overschrijden door hun lagere lichaamsgewicht en hoge consumptie van producten met dit additief. De vetzuren kunnen van dierlijke oorsprong zijn, wat niet altijd op het etiket staat. Het bewijs is beperkt, gebaseerd op slechts 3 studies.
EFSA en JECFA hebben suikerglyceriden beoordeeld en een ADI vastgesteld van 40 mg/kg lichaamsgewicht per dag. Het lichaam verwerkt de stof als gewoon vet en suiker. Bij normale inname door volwassenen zijn geen bijwerkingen bekend.
Suikerglyceriden (E474) zijn emulgatoren die gemaakt worden door suiker te combineren met vetzuren. Ze zorgen ervoor dat ingrediënten die normaal niet goed mengen, zoals water en vet, toch een stabiel geheel vormen. Je vindt ze in allerlei bewerkte producten: banketwaren, snoep, desserts, zuivelvervangers, worst en kant-en-klaarmaaltijden. De vetzuren die gebruikt worden bij de productie kunnen zowel plantaardig als dierlijk zijn. Dat staat niet altijd op het etiket vermeld, wat het lastig maakt als je om religieuze of ethische redenen dierlijke ingrediënten wilt vermijden. Bij de productie kunnen ook genetisch gemodificeerde organismen worden ingezet.
De Europese Voedselveiligheidsautoriteit (EFSA) heeft een ADI vastgesteld van 40 mg per kilogram lichaamsgewicht per dag. Voor een volwassene van 70 kg komt dat neer op maximaal 2800 mg per dag. Bij volwassenen lijkt de blootstelling doorgaans onder deze grens te blijven. Het probleem zit bij jonge kinderen: uit een EFSA-studie uit 2018 blijkt dat peuters en kinderen de ADI regelmatig overschrijden. Dat komt doordat zij een lager lichaamsgewicht hebben en relatief veel producten eten die dit additief bevatten.
Suikerglyceriden worden door je lichaam verwerkt als gewoon vet en suiker. Er zijn geen directe bijwerkingen bekend bij normale consumptie. Toch is het goed om te weten dat deze stof vooral voorkomt in ultrabewerkte producten. Wie veel van dit soort producten eet, loopt het risico op een hogere cumulatieve blootstelling. Vooral voor ouders van jonge kinderen is het verstandig om hier bewust mee om te gaan en de inname van sterk bewerkte voedingsmiddelen met E474 te beperken.
Wat zegt de wetenschap?
We vonden 3 relevante studies over suikerglyceriden die allemaal zijn meegenomen in onze analyse. Daarvan zijn er 2 onafhankelijk gefinancierd en bij 1 studie was de financieringsbron onbekend.
De belangrijkste studie is een verfijnde blootstellingsbeoordeling van EFSA uit 2018. Deze onafhankelijke evaluatie keek specifiek naar de blootstelling aan sucrose-esters van vetzuren (E473) en suikerglyceriden (E474) via voeding. De conclusie was zorgwekkend: bij meerdere bevolkingsgroepen werd de ADI van 40 mg/kg lichaamsgewicht per dag overschreden. Vooral bij peuters en kinderen was de overschrijding aanzienlijk, doordat zij relatief veel producten consumeren die deze emulgatoren bevatten in verhouding tot hun lichaamsgewicht.
Een eerdere blootstellingsstudie uit 2013, gepubliceerd in Food Additives & Contaminants, onderzocht de inname van 13 prioritaire additieven in Frankrijk, Italië en Ierland. Deze studie concludeerde dat de blootstelling aan E473-474 in alle onderzochte landen onder de ADI bleef. Het verschil met de EFSA-studie kan verklaard worden door andere methodologieën en datasets. De EFSA-studie uit 2018 wordt als betrouwbaarder beschouwd vanwege de hogere bewijskracht en onafhankelijke financiering.
Het derde rapport is een evaluatie van het Joint FAO/WHO Expert Committee on Food Additives (JECFA) uit 1999. Dit rapport beschrijft de scope van de beoordeling, maar levert geen concrete veiligheidsresultaten op die direct bruikbaar zijn voor een risicobeoordeling. Het draagt daarmee beperkt bij aan de wetenschappelijke onderbouwing.
Wat opvalt is dat het totale bewijs vrij beperkt is. Met slechts 3 studies is het lastig om harde conclusies te trekken. De ADI van 40 mg/kg lichaamsgewicht per dag is gebaseerd op effecten die bij hoge doses in dierstudies zijn waargenomen, zoals levereffecten en diarree. Er is geen bewijs dat suikerglyceriden kankerverwekkend zijn en er is geen IARC-classificatie voor deze stof. De kern van de zorg zit niet in acute toxiciteit, maar in het feit dat de cumulatieve blootstelling bij kwetsbare groepen de veilige grens kan overschrijden.
Bredere context
Regulering en veiligheid
Suikerglyceriden (E474) zijn goedgekeurd voor gebruik in de Europese Unie. EFSA heeft een ADI vastgesteld van 40 mg/kg lichaamsgewicht per dag. De stof is niet verboden in andere landen en wordt ook door JECFA (het gezamenlijke comité van FAO en WHO) beoordeeld. Er is geen IARC-classificatie, wat betekent dat de stof niet als kankerverwekkend wordt beschouwd.
Kinderwaarschuwing
Uit de EFSA-studie van 2018 blijkt dat peuters en kinderen de ADI regelmatig overschrijden. Dit komt door hun lagere lichaamsgewicht in combinatie met een relatief hoge consumptie van producten die E474 bevatten. Ouders wordt aangeraden de inname van sterk bewerkte voedingsmiddelen bij jonge kinderen bewust te beperken.
- De stof komt voor in veel verschillende productcategorieën tegelijk (bakkerijwaren, snoep, desserts, zuivelvervangers), waardoor cumulatieve blootstelling snel kan oplopen.
- De vetzuren in E474 kunnen van dierlijke oorsprong zijn. Dit is niet altijd te achterhalen via het etiket. Alleen de producent kan uitsluitsel geven.
- Bij de productie kunnen genetisch gemodificeerde organismen worden gebruikt.
Bijwerkingen
Bij normale consumptie door volwassenen zijn geen bijwerkingen bekend. Het lichaam verwerkt suikerglyceriden als gewoon vet en suiker. De ADI is gebaseerd op effecten die bij hoge doses in dierstudies zijn waargenomen, zoals levereffecten en diarree. Bij kinderen en peuters kan de dagelijkse blootstelling de ADI overschrijden, wat op langere termijn een risico kan vormen.
Financiering van het onderzoek
Van de 3 meegenomen studies zijn er 2 onafhankelijk gefinancierd: de EFSA-studie uit 2018 en het JECFA-rapport uit 1999. Bij 1 studie was de financieringsbron onbekend. Er zijn geen door de industrie gefinancierde studies gevonden.
Dit is een positief punt voor de betrouwbaarheid van de beschikbare data. De belangrijkste conclusie, namelijk dat de ADI bij kinderen wordt overschreden, komt uit een onafhankelijke EFSA-beoordeling. Tegelijkertijd is het totale aantal studies zeer beperkt. Met slechts 3 studies is het wetenschappelijke bewijs dun en zijn er weinig onafhankelijke bevestigingen van de veiligheid bij langdurig gebruik.
Beoordeling medische literatuur
Het wetenschappelijke bewijs over suikerglyceriden is beperkt: er zijn slechts 3 studies beschikbaar. De twee belangrijkste studies spreken elkaar deels tegen. Een blootstellingsstudie uit 2013 concludeerde dat de inname onder de ADI bleef, terwijl de meer recente en betrouwbaardere EFSA-studie uit 2018 aantoonde dat de ADI bij meerdere groepen wordt overschreden, vooral bij jonge kinderen.
De EFSA-studie weegt zwaarder vanwege de hogere bewijskracht en onafhankelijke financiering. Het is belangrijk om te weten dat de ADI is gebaseerd op effecten bij hoge doses in dierstudies, niet op ernstige toxiciteit bij mensen. De overschrijding bij kinderen is vooral een blootstellingsprobleem: doordat E474 in veel verschillende productcategorieën tegelijk wordt gebruikt, loopt de totale inname snel op. Er is geen bewijs dat de stof kankerverwekkend is.
Onderzochte studies
| Studie | Type | Conclusie | Bewijskracht | Financiering |
|---|---|---|---|---|
|
Refined exposure assessment of sucrose esters of fatty acids (E 473) from its use as a food additive
EFSA et al. (2018)
Blootstelling overschrijdt ADI voor veel groepen, vooral peuters en kinderen
|
EFSA/WHO-evaluatie | Schadelijk | 80% |
Onafhankelijk
Gefinancierd door efsa
|
|
1999
Abstract beschrijft alleen scope; geen veiligheidsresultaten beschikbaar
|
EFSA/WHO-evaluatie | — | 48% |
Onafhankelijk
Gefinancierd door who
|
|
Vin et al. (2013)
Blootstelling aan E473-474 blijft onder de ADI in alle landen
|
Blootstellingsstudie | Veilig | 28% | Onbekend |
Verantwoording
Algoritme versie: v1.7. Analyse uitgevoerd op: 8 maart 2026. Lees meer over onze methodologie.
De informatie op deze pagina is met zorg samengesteld op basis van wetenschappelijk onderzoek. Scores worden algoritmisch berekend op basis van de onderliggende studies. Elke pagina wordt met de hand gecontroleerd door de redactie. Deze informatie vervangt geen professioneel voedings- of medisch advies. Raadpleeg bij twijfel altijd een arts of diëtist. Mocht er onverhoopt een fout staan, laat het ons weten via info@ahealthylife.nl.
