E475 - Polyglycerolesters van vetzuren

Geen bezwaar NatuurlijkWordt rechtstreeks uit planten, dieren of schimmels gewonnen zonder chemische bewerking.
Veiligheidsscore
80.2/100
Geen bezwaar
Vergelijking
Beter dan 78%
van alle E-nummers
Herkomst
NatuurlijkWordt rechtstreeks uit planten, dieren of schimmels gewonnen zonder chemische bewerking.
Ook bekend als
Polyglycerol esters of fatty acids, PGE, Polyglycerol-vetzuresters, Polyglycerolesters
Komt voor in
Bakkerijproducten, Cakemix, Chocolade, Snoep, Pudding, Margarine, Roomijs, Desserts, Worst, Kant-en-klaarmaaltijden, Banketwaren
ADI
De ADI is 0-25 mg/kg lichaamsgewicht per dag. Voor een volwassene van 70 kg betekent dat maximaal 1750 mg per dag. Blootstellingsstudies laten zien dat de gemiddelde inname in Europese landen ruim onder deze grens blijft. De EFSA herevaluatie uit 2017 gaf aan dat er op basis van toxicologisch onderzoek eigenlijk geen numerieke ADI nodig was, maar de JECFA-referentie van 25 mg/kg wordt nog steeds aangehouden.
EU-status
Goedgekeurd
Dieetinfo
Niet altijd geschikt voor veganisten, vegetariërs, halal of kosher. De vetzuren kunnen van dierlijke oorsprong zijn (inclusief varkensvet), wat niet altijd op het etiket staat. Alleen via de fabrikant is de exacte oorsprong te achterhalen. Bij de productie kunnen genetisch gemodificeerde organismen worden gebruikt.
Aandachtspunten

De EFSA heeft in 2022 geconcludeerd dat de EU-specificaties voor onzuiverheden in E475 aangescherpt moeten worden. Het gaat om zware metalen (arseen, lood, kwik) en procescontaminanten zoals 3-MCPD en glycidylesters, stoffen die als genotoxisch en mogelijk kankerverwekkend worden beschouwd. De vetzuren kunnen van dierlijke oorsprong zijn, wat niet altijd op het etiket vermeld staat. Bij de productie kunnen genetisch gemodificeerde organismen worden gebruikt.

Positieve bevindingen

EFSA en JECFA beschouwen E475 als veilig bij normaal gebruik als voedingsadditief. De blootstelling blijft in alle onderzochte landen onder de aanvaardbare dagelijkse inname. Het wordt door het lichaam als gewoon vet verwerkt en er zijn geen directe bijwerkingen bekend. Het merendeel van het onderzoek is onafhankelijk gefinancierd.

E475, polyglycerolesters van vetzuren, is een emulgator die wordt gemaakt door polyglycerol te combineren met natuurlijke vetzuren. Het resultaat is een stof die water en vet helpt mengen in voedingsmiddelen. Hoewel de grondstoffen een natuurlijke oorsprong hebben, is het eindproduct het resultaat van een chemisch bewerkingsproces. De vetzuren kunnen zowel plantaardig als dierlijk zijn. In de praktijk wordt vrijwel altijd plantaardig vet gebruikt, maar het gebruik van dierlijk vet (inclusief varkensvet) is niet uit te sluiten. Dat maakt het voor veganisten, vegetariërs en mensen die halal of kosher eten lastig, tenzij je bij de fabrikant navraagt.

Je vindt E475 vooral in bakkerijproducten zoals cake en banket, maar ook in chocolade, snoep, cakemix, pudding, margarine, roomijs, desserts en kant-en-klaarmaaltijden. Het wordt ook in worst gebruikt. Kortom: het zit in veel bewerkte producten waar een gladde textuur of stabiele structuur gewenst is. Omdat het in zoveel verschillende productcategorieën voorkomt, kan de totale blootstelling bij mensen die veel bewerkte voeding eten oplopen, al laten studies zien dat de inname doorgaans onder de veilige grens blijft.

De ADI (aanvaardbare dagelijkse inname) is vastgesteld op 25 mg per kilogram lichaamsgewicht per dag. Voor een volwassene van 70 kg betekent dat maximaal 1750 mg per dag. Bij normaal gebruik als voedingsadditief wordt deze grens niet overschreden. Toch is er een belangrijk aandachtspunt: de EFSA heeft in 2022 vastgesteld dat de EU-specificaties voor onzuiverheden in E475 niet streng genoeg zijn. Het gaat dan om zware metalen zoals arseen, lood en kwik, maar ook om procescontaminanten als 3-MCPD en glycidylesters. Dit zijn stoffen die als genotoxisch en mogelijk kankerverwekkend worden beschouwd. Het gaat hier niet om E475 zelf, maar om verontreinigingen die tijdens het productieproces kunnen ontstaan.

Er is geen specifiek onderzoek beschikbaar over de effecten bij kwetsbare groepen zoals kinderen, zwangeren of mensen met lever- of nierproblemen. Dat is een hiaat in de kennis. Als je bewust met je voeding omgaat, is het goed om te weten dat E475 op zichzelf geen directe gezondheidsrisico's oplevert, maar dat de kwaliteit van het eindproduct afhankelijk is van hoe streng de zuiverheid wordt gecontroleerd.

Wat zegt de wetenschap?

We vonden 4 relevante studies over polyglycerolesters van vetzuren die allemaal zijn meegenomen in onze analyse. Daarvan zijn er 3 onafhankelijk gefinancierd en bij 1 studie was de financieringsbron onbekend.

Een blootstellingsstudie uit 2013, uitgevoerd in meerdere Europese landen waaronder Frankrijk en Italië, onderzocht de dagelijkse inname van 13 veelgebruikte additieven. De conclusie was dat de blootstelling aan E475 in alle onderzochte landen onder de ADI bleef. Dit geeft aan dat bij een gemiddeld voedingspatroon de veilige grens niet wordt overschreden. Een EFSA-evaluatie uit hetzelfde jaar bevestigde dat polyglycerol bij het toegestane gebruik geen veiligheidsrisico vormt.

In 2017 voerde de EFSA een uitgebreide herevaluatie uit van E475. Het panel concludeerde dat er bij geen enkele onderzochte dosis nadelige effecten waren waargenomen en dat er geen reden was om een numerieke ADI vast te stellen op basis van toxicologische bezwaren. De eerder door JECFA vastgestelde ADI van 25 mg/kg lichaamsgewicht per dag werd wel als referentie aangehouden.

De meest recente en meest invloedrijke studie is de EFSA follow-up uit 2022. Deze studie richtte zich niet zozeer op E475 als stof, maar op de onzuiverheden die erin kunnen voorkomen. Het panel concludeerde dat de huidige EU-specificaties onvoldoende streng zijn voor toxische elementen (arseen, lood, kwik) en procescontaminanten zoals 3-MCPD, glycidylesters en erucazuur. De aanbeveling was om deze maximumlimieten aan te scherpen. Dit is een belangrijk signaal, omdat 3-MCPD en glycidylesters in meerdere voedingsbronnen tegelijk voorkomen en zo kunnen cumuleren in je dagelijkse inname.

Er bestaat dus een spanning in het onderzoek: de oudere studies beoordelen E475 als veilig, terwijl de meest recente EFSA-evaluatie met de hoogste bewijskracht juist waarschuwt voor ontoereikende zuiverheidsnormen. De stof zelf lijkt geen probleem, maar wat er als bijproduct in kan zitten, verdient wel degelijk aandacht. Over de effecten bij kinderen, zwangeren of andere kwetsbare groepen is geen specifiek onderzoek beschikbaar.

Bredere context

Regelgeving en aandachtspunten

E475 is goedgekeurd in de Europese Unie en wordt door zowel EFSA als JECFA als veilig beschouwd bij normaal gebruik. Er is geen IARC-classificatie voor polyglycerolesters van vetzuren zelf. De stof is niet verboden in enig land, maar de EFSA heeft in 2022 wel duidelijk aangegeven dat de Europese specificaties voor onzuiverheden aangescherpt moeten worden. Het gaat dan specifiek om maximumlimieten voor zware metalen en procescontaminanten zoals 3-MCPD en glycidylesters.

Belangrijk om te weten is dat er geen specifiek onderzoek is gedaan naar de effecten bij kinderen, zwangeren of mensen met lever- of nierproblemen. Daarnaast kunnen de vetzuren in E475 van dierlijke oorsprong zijn, wat niet altijd op het etiket staat vermeld. Bij de productie kunnen ook genetisch gemodificeerde organismen worden gebruikt. Voor mensen die hier bewust mee omgaan, is het raadzaam om bij de fabrikant na te vragen wat de exacte oorsprong is.

  • Goedgekeurd in de EU, beoordeeld door EFSA en JECFA
  • ADI: 25 mg/kg lichaamsgewicht per dag (JECFA-referentie)
  • EFSA (2022): aanscherping specificaties nodig voor onzuiverheden
  • Geen specifiek onderzoek bij kwetsbare groepen
  • Vetzuren kunnen dierlijk zijn, niet altijd vermeld op etiket

Bijwerkingen

Er zijn geen directe bijwerkingen bekend van E475 zelf. Het wordt door het lichaam als gewoon vet verwerkt. Het aandachtspunt zit niet in de stof, maar in mogelijke onzuiverheden: procescontaminanten zoals 3-MCPD en glycidylesters kunnen in het additief voorkomen en worden als genotoxisch en mogelijk kankerverwekkend beschouwd. De EFSA heeft in 2022 aanbevolen om de maximumlimieten hiervoor aan te scherpen.

Financiering van het onderzoek

3
1
Onafhankelijk (3) Industrie (0) Mogelijk industrie (0) Onbekend (1)

Van de 4 meegenomen studies zijn er 3 onafhankelijk gefinancierd, waaronder de twee EFSA-evaluaties en de EFSA follow-up uit 2022. Bij 1 blootstellingsstudie was de financieringsbron onbekend. Er zijn geen studies gevonden die door de voedingsindustrie zijn gefinancierd.

Dit is een gunstig beeld: het overgrote deel van het beschikbare bewijs komt van onafhankelijke instanties. De EFSA follow-up uit 2022, die de meest kritische bevindingen bevat over onzuiverheden, heeft ook de hoogste bewijskracht. Dat geeft extra gewicht aan de aanbeveling om de zuiverheidsnormen aan te scherpen. Het ontbreken van industriegefinancierd onderzoek betekent dat er minder risico is op belangenverstrengeling in de conclusies.

Beoordeling medische literatuur

Bij het beoordelen van E475 is het belangrijk om een nuance te kennen. De oudere studies en de EFSA-herevaluatie uit 2017 concluderen dat de stof zelf veilig is bij normaal gebruik. De meest recente EFSA follow-up uit 2022, die ook de hoogste bewijskracht heeft, richt zich op een ander punt: de onzuiverheden die in E475 kunnen zitten. Stoffen als 3-MCPD en glycidylesters zijn bekende genotoxische contaminanten die in meerdere voedingsbronnen tegelijk voorkomen.

De eindscore van E475 is relatief hoog (groen), maar houdt onvoldoende rekening met het gewicht van de EFSA follow-up uit 2022. Die studie wijst op concrete tekortkomingen in de huidige EU-specificaties. Daarnaast ontbreekt specifiek onderzoek bij kwetsbare groepen zoals kinderen en zwangeren. De stof zelf is niet het probleem, maar de kwaliteitscontrole op wat er als bijproduct in zit, verdient meer aandacht dan de score doet vermoeden.

Onderzochte studies

Studie Type Conclusie Bewijskracht Financiering
EFSA et al. (2022)
Onzuiverheden in E475 vereisen strengere specificaties voor veilig gebruik
EFSA/WHO-evaluatie Gemengd
87%
Onafhankelijk
Gefinancierd door efsa
EFSA et al. (2017)
EFSA: geen veiligheidsrisico bij normale consumptie, geen numerieke ADI nodig
EFSA/WHO-evaluatie Veilig
78%
Onafhankelijk
Gefinancierd door who
2013
EFSA: polyglycerol geen veiligheidsrisico bij toegestaan gebruik
EFSA/WHO-evaluatie Veilig
70%
Onafhankelijk
Gefinancierd door who
Vin et al. (2013)
E475 blootstelling blijft onder de ADI in alle onderzochte landen
Blootstellingsstudie Veilig
28%
Onbekend

Verantwoording

Algoritme versie: v1.7. Analyse uitgevoerd op: 8 maart 2026. Lees meer over onze methodologie.

De informatie op deze pagina is met zorg samengesteld op basis van wetenschappelijk onderzoek. Scores worden algoritmisch berekend op basis van de onderliggende studies. Elke pagina wordt met de hand gecontroleerd door de redactie. Deze informatie vervangt geen professioneel voedings- of medisch advies. Raadpleeg bij twijfel altijd een arts of diëtist. Mocht er onverhoopt een fout staan, laat het ons weten via info@ahealthylife.nl.