E477 - Propyleenglycolesters van vetzuren
De veiligheidsscore geeft aan hoe veilig dit E-nummer is op een schaal van 0 tot 100, op basis van wetenschappelijk onderzoek.
- ● 60–100: Geen bezwaar — Veilig bevonden in onderzoek
- ● 40–59: Beperk gebruik — Mogelijk risico, nader onderzoek nodig
- ● 0–39: Zo min mogelijk — Risico’s vastgesteld in onderzoek
De vergelijking laat zien hoe dit E-nummer scoort ten opzichte van alle andere E-nummers die wij beoordeeld hebben.
Dit E-nummer scoort beter dan 70% en slechter dan 30% van alle E-nummers. Hoe hoger het percentage, hoe veiliger.
De herkomst geeft aan waar dit E-nummer vandaan komt en hoe het geproduceerd wordt:
- Natuurlijk — Komt voor in de natuur en wordt daaruit gewonnen
- Halfnatuurlijk — Natuurlijke grondstof, chemisch gewonnen of gezuiverd
- Synthetisch — Volledig kunstmatig geproduceerd in een fabriek
- Mineraal — Gewonnen uit minerale bronnen (gesteente, zout)
- Gemodificeerd — Natuurlijke stof waarvan de molecuulstructuur is veranderd
- Ook bekend als
- Propyleenglycol-esters van vetzuren, Propane-1,2-diol esters of fatty acids, PGMS, Propylene glycol esters of fatty acids, Esters of fatty acids and propylene glycol
- Komt voor in
- Puddingpoeder, Dessertmixen, Cakemixen, Bakkerijproducten, Slagroom, Koffiemelkvervangers, Kant-en-klare sauzen
- ADI
- De ADI is 80 mg/kg lichaamsgewicht per dag, vastgesteld door EFSA. Voor een volwassene van 70 kg komt dat neer op maximaal 5600 mg per dag. Deze ADI is een groeps-ADI gebaseerd op propyleenglycol als metaboliet, niet op directe toxiciteitsdata van E477 zelf. Bij normaal voedingsgebruik is het onwaarschijnlijk dat je deze grens bereikt, maar bij veel consumptie van ultrabewerkte producten kan de blootstelling oplopen.
- EU-status
- Goedgekeurd
- Dieetinfo
- De vetzuren in E477 kunnen van dierlijke oorsprong zijn, inclusief varkensvet. Hierdoor is E477 niet altijd geschikt voor veganisten, vegetariërs en mensen die halal of kosher eten. Alleen via de producent is te achterhalen of de vetzuren plantaardig of dierlijk zijn. Chemisch is er geen onderscheid te maken.
Er zijn geen langetermijnstudies (chronische toxiciteit, carcinogeniteit) beschikbaar voor E477. De ADI is gebaseerd op propyleenglycol als metaboliet, niet op directe toxiciteitsdata van E477 zelf. Reproductie- en ontwikkelingstoxiciteit zijn niet adequaat onderzocht. Er zijn geen specifieke studies naar effecten op kinderen uitgevoerd, terwijl zij relatief meer voedsel per kilogram lichaamsgewicht consumeren.
EFSA beschouwt E477 als veilig bij de huidige blootstellingsniveaus. De stof wordt in het lichaam afgebroken tot propyleenglycol en vetzuren, die beide als lichaamseigen stoffen worden verwerkt. De cumulatieve blootstelling is beperkt doordat E477 in relatief weinig productcategorieën wordt toegepast.
E477, ofwel propyleenglycolesters van vetzuren, is een emulgator die wordt gemaakt door propyleenglycol (een analoog van glycerol) te combineren met vetzuren uit eetbare oliën en vetten. In de praktijk worden meestal plantaardige vetzuren gebruikt, maar dierlijke vetzuren (inclusief varkensvet) zijn niet uit te sluiten. Het resultaat is een heldere vloeistof of witte vaste stof zonder geur, die ervoor zorgt dat water en vet goed gemengd blijven in voedingsproducten.
Je komt E477 vooral tegen in ultrabewerkte producten: puddingpoeder, dessertmixen, cakemixen, bakkerijproducten, slagroom en koffiemelkvervangers. Het wordt ook gebruikt in kant-en-klare sauzen. Hoewel de stof zelf geen smaakversterker is, draagt het gebruik ervan bij aan producten die doorgaans sterk bewerkt zijn en minder gunstig voor je gezondheid.
EFSA heeft een ADI (aanvaardbare dagelijkse inname) vastgesteld van 80 mg per kilogram lichaamsgewicht per dag. Voor een volwassene van 70 kg komt dat neer op maximaal 5600 mg per dag. Belangrijk om te weten: deze ADI is een groeps-ADI die gebaseerd is op propyleenglycol als metaboliet, niet op directe toxiciteitsdata van E477 zelf. Bij normale consumptie zul je waarschijnlijk niet in de buurt van deze grens komen, maar als je veel ultrabewerkte producten eet, kan de blootstelling oplopen.
Er zijn geen specifieke studies naar de effecten van E477 op kinderen beschikbaar. Omdat kinderen relatief meer eten per kilogram lichaamsgewicht en hun stofwisseling nog in ontwikkeling is, is extra voorzichtigheid bij jonge kinderen op zijn plaats. Propyleenglycol kan in hoge concentraties eczeem veroorzaken, al komt dit bij gebruik in levensmiddelen zelden voor. Voor mensen die dierlijke producten willen vermijden is het goed om te weten dat de oorsprong van de vetzuren niet altijd op het etiket staat. Alleen via de producent kun je achterhalen of het plantaardig of dierlijk is.
Wat zegt de wetenschap?
We vonden 1 relevante studie over propyleenglycolesters van vetzuren die is meegenomen in onze analyse. Deze was onafhankelijk gefinancierd.
De enige beschikbare studie is de EFSA-herevaluatie uit 2018, uitgevoerd door het Panel on Food Additives and Flavourings (FAF). Dit panel concludeerde dat E477 bij de huidige blootstellingsniveaus geen directe veiligheidszorg oplevert. Tegelijkertijd benadrukte het panel dat er belangrijke gegevens ontbreken: er zijn geen chronische toxiciteitsstudies en geen carcinogeniteitsstudies beschikbaar. Dat betekent dat we niet goed weten wat de effecten zijn bij langdurige blootstelling over jaren of tientallen jaren.
Wat ook opvalt is dat reproductietoxiciteit en ontwikkelingstoxiciteit niet adequaat zijn onderzocht. De ADI van 80 mg/kg lichaamsgewicht per dag is niet gebaseerd op directe toxiciteitsdata van E477, maar op de veiligheidsgegevens van propyleenglycol, het metaboliet dat vrijkomt bij de afbraak van E477 in het lichaam. Dit is een gangbare aanpak, maar het betekent wel dat de veiligheidsmarge minder stevig onderbouwd is dan bij additieven waarvoor uitgebreide eigen toxiciteitsdata beschikbaar zijn.
Het is goed om te beseffen dat de bewijsbasis hier heel smal is. Er is in feite maar één unieke bron (de EFSA-evaluatie) die de veiligheid beoordeelt. Er is geen IARC-classificatie beschikbaar voor E477, en de afwezigheid van zo'n classificatie betekent niet dat de stof bewezen veilig is. Het betekent simpelweg dat er niet genoeg onderzoek is gedaan om een uitspraak te doen over mogelijke kankerverwekkendheid.
Voor kwetsbare groepen zoals zuigelingen en jonge kinderen geldt dat zij niet specifiek zijn onderzocht. Omdat hun metabolisme voor propyleenglycol nog niet volledig ontwikkeld is, is het verstandig om bij jonge kinderen terughoudend te zijn met producten die E477 bevatten. Al met al is de conclusie dat E477 waarschijnlijk veilig is bij normaal gebruik, maar dat het onderzoek te beperkt is om daar heel stellig over te zijn.
Bredere context
Regelgeving en toepassing
E477 is goedgekeurd in de Europese Unie en wordt door EFSA als voorlopig veilig beschouwd binnen de vastgestelde ADI van 80 mg/kg lichaamsgewicht per dag. De stof wordt voornamelijk gebruikt als emulgator in ultrabewerkte producten zoals desserts, bakkerijproducten, koffiemelkvervangers en kant-en-klare sauzen. Hoewel E477 zelf geen smaakversterker is en geen natrium bevat, draagt het gebruik ervan bij aan de consumptie van sterk bewerkte voedingsmiddelen die over het algemeen minder gunstig zijn voor de gezondheid.
De cumulatieve blootstelling is beperkt doordat E477 in relatief weinig productcategorieën wordt toegepast. Consumenten die veel ultrabewerkte producten eten, kunnen wel dichter bij de ADI komen. Er is geen IARC-classificatie beschikbaar voor E477.
Aandachtspunten voor kwetsbare groepen
- Er zijn geen specifieke studies naar de effecten op kinderen beschikbaar. Omdat kinderen relatief meer voedsel consumeren per kilogram lichaamsgewicht en hun metabolisme nog in ontwikkeling is, is extra voorzichtigheid bij jonge kinderen gerechtvaardigd.
- De vetzuren in E477 kunnen van dierlijke oorsprong zijn (inclusief varkensvet). Dit staat niet altijd op het etiket vermeld. Alleen via de producent is de exacte oorsprong te achterhalen.
- Propyleenglycol kan in hoge concentraties eczeem veroorzaken bij gevoelige personen, al is dit bij gebruik in levensmiddelen zeldzaam.
Bijwerkingen
Propyleenglycol, dat vrijkomt bij de afbraak van E477, kan in hoge concentraties eczeem veroorzaken bij gevoelige personen. Bij normaal gebruik in levensmiddelen komt dit zelden voor. Er zijn geen andere bijwerkingen specifiek voor E477 gedocumenteerd, maar het ontbreken van langetermijnstudies betekent dat mogelijke chronische effecten niet zijn uitgesloten.
Financiering van het onderzoek
De enige meegenomen studie is de EFSA-herevaluatie uit 2018, die onafhankelijk is gefinancierd. Dit is positief: er is geen sprake van industriefinanciering bij deze beoordeling. EFSA is een onafhankelijke Europese autoriteit die geen commercieel belang heeft bij de goedkeuring van additieven.
Tegelijkertijd is het belangrijk om te benoemen dat de bewijsbasis heel beperkt is. Er is slechts één unieke bron beschikbaar. Het ontbreken van aanvullend onafhankelijk onderzoek (bijvoorbeeld langetermijnstudies of studies bij kwetsbare groepen) maakt het lastig om de veiligheid met grote zekerheid vast te stellen. De afwezigheid van industriegefinancierd onderzoek is in dit geval geen teken van transparantie, maar eerder van een gebrek aan onderzoeksinteresse in het algemeen.
Beoordeling medische literatuur
De veiligheidsbeoordeling van E477 is gebaseerd op slechts één EFSA-evaluatie. Hoewel die evaluatie concludeert dat er bij de huidige blootstelling geen directe veiligheidszorg is, benoemt EFSA zelf dat er belangrijke gegevens ontbreken. Er zijn geen chronische toxiciteitsstudies, geen carcinogeniteitsstudies en geen adequate studies naar reproductie- en ontwikkelingstoxiciteit beschikbaar.
De ADI van 80 mg/kg lichaamsgewicht per dag is niet gebaseerd op directe toxiciteitsdata van E477, maar op de veiligheidsgegevens van propyleenglycol als metaboliet. Dit maakt de onderbouwing minder stevig dan bij veel andere additieven. Voor kwetsbare groepen zoals jonge kinderen is er geen specifiek onderzoek gedaan. Het label 'veilig' is hier dus voorwaardelijk: het geldt bij de huidige blootstellingsniveaus en op basis van de beperkte gegevens die nu beschikbaar zijn.
Onderzochte studies
| Studie | Type | Conclusie | Bewijskracht | Financiering |
|---|---|---|---|---|
|
EFSA Panel on Food Additives and Flavourings (FAF) et al. (2018)
Geen veiligheidszorg bij huidige blootstelling; ontbrekende chronische toxiciteitsstudies
|
EFSA/WHO-evaluatie | Overwegend veilig | 80% |
Onafhankelijk
Gefinancierd door who
|
Verantwoording
Algoritme versie: v1.7. Analyse uitgevoerd op: 8 maart 2026. Lees meer over onze methodologie.
De informatie op deze pagina is met zorg samengesteld op basis van wetenschappelijk onderzoek. Scores worden algoritmisch berekend op basis van de onderliggende studies. Elke pagina wordt met de hand gecontroleerd door de redactie. Deze informatie vervangt geen professioneel voedings- of medisch advies. Raadpleeg bij twijfel altijd een arts of diëtist. Mocht er onverhoopt een fout staan, laat het ons weten via info@ahealthylife.nl.
