E526 - Calciumhydroxide
De veiligheidsscore geeft aan hoe veilig dit E-nummer is op een schaal van 0 tot 100, op basis van wetenschappelijk onderzoek.
- ● 60–100: Geen bezwaar — Veilig bevonden in onderzoek
- ● 40–59: Beperk gebruik — Mogelijk risico, nader onderzoek nodig
- ● 0–39: Zo min mogelijk — Risico’s vastgesteld in onderzoek
De vergelijking laat zien hoe dit E-nummer scoort ten opzichte van alle andere E-nummers die wij beoordeeld hebben.
Dit E-nummer scoort beter dan 46% en slechter dan 54% van alle E-nummers. Hoe hoger het percentage, hoe veiliger.
De herkomst geeft aan waar dit E-nummer vandaan komt en hoe het geproduceerd wordt:
- Natuurlijk — Komt voor in de natuur en wordt daaruit gewonnen
- Halfnatuurlijk — Natuurlijke grondstof, chemisch gewonnen of gezuiverd
- Synthetisch — Volledig kunstmatig geproduceerd in een fabriek
- Mineraal — Gewonnen uit minerale bronnen (gesteente, zout)
- Gemodificeerd — Natuurlijke stof waarvan de molecuulstructuur is veranderd
- Ook bekend als
- Calcium hydroxide, Gebluste kalk, Schellekalk, Kalkwater, Calciumhydroxyde, Ca(OH)₂, Slaked lime, Hydrated lime
- Komt voor in
- Wijn, Cacaoproducten, Kaas, Tortilla's, Tamales, Diepvriesproducten, Gedroogde vis, Muskaatnoten, Groenten (verwerkt)
- ADI
- Er is geen numerieke ADI vastgesteld. EFSA staat het gebruik toe op basis van quantum satis, wat betekent dat het mag worden gebruikt in de hoeveelheid die technisch noodzakelijk is. Dit wijst op een laag risicoprofiel bij normaal gebruik in voeding.
- EU-status
- Goedgekeurd
- Dieetinfo
- Geschikt voor alle religies, vegetariërs en veganisten. Minerale oorsprong, geen dierlijke bestanddelen.
Twee dierstudies laten DNA-schade en oxidatieve stress zien bij hoge eenmalige doses (nano)calciumhydroxide. Deze doses zijn niet representatief voor de lage concentraties in voeding, maar wijzen op mogelijke risico's bij overmatige blootstelling. Personen met nierfunctiestoornissen kunnen gevoeliger zijn voor hoge calciuminname. Bij 2 van de 6 studies was de financieringsbron onbekend.
EFSA beschouwt calciumhydroxide als veilig bij normaal gebruik en heeft geen numerieke ADI vastgesteld (quantum satis). Het wordt al eeuwenlang toegepast in de voedselbereiding, onder andere bij nixtamalisatie van maïs. Er zijn geen bijwerkingen bekend bij de concentraties die in voeding voorkomen. De stof is geschikt voor alle diëten en religies.
Calciumhydroxide (E526) is een wit poeder van minerale oorsprong, ook wel bekend als gebluste kalk of kalkwater. Het wordt gewonnen uit calciumoxide (E529) en is dus geen synthetisch additief in de strikte zin, maar een bewerkt mineraal. In de voedingsindustrie wordt het vooral gebruikt als zuurteregelaar: het regelt de zuurgraad van producten en verstevigt de structuur van groenten tijdens verwerking.
Je komt E526 tegen in een breed scala aan producten. Denk aan wijn, cacaoproducten, kaas, diepvriesproducten en gedroogde vis. Een van de oudste toepassingen is de nixtamalisatie van maïs, een proces dat al eeuwenlang wordt gebruikt bij het maken van tortilla's en tamales. Door de maïs met calciumhydroxide te behandelen, worden voedingsstoffen beter beschikbaar voor je lichaam. Vaak wordt E526 als verwerkingshulpstof gebruikt, wat betekent dat het grotendeels weer uit het eindproduct verdwijnt.
Qua veiligheid is het beeld overwegend positief. EFSA heeft geen numerieke ADI (aanvaardbare dagelijkse inname) vastgesteld, maar staat het gebruik toe als quantum satis. Dat betekent dat fabrikanten het mogen gebruiken in de hoeveelheid die nodig is voor het gewenste technische effect, zonder een vastgestelde bovengrens. Dit wijst op een laag risicoprofiel bij normaal gebruik. Er zijn geen bijwerkingen bekend bij de concentraties die in voeding voorkomen. Wel is het verstandig om te weten dat mensen met nierfunctiestoornissen gevoeliger kunnen zijn voor hoge calciuminname, al gaat het bij E526 in voeding om zeer kleine hoeveelheden.
Twee dierstudies lieten wel DNA-schade en oxidatieve stress zien, maar die gebruikten hoge eenmalige doses en nanopartikels. Dat is een heel ander verhaal dan de lage concentraties die je via voeding binnenkrijgt. Het is dus goed om die resultaten in perspectief te plaatsen. Al met al is calciumhydroxide een van de minder zorgwekkende E-nummers, zeker gezien het eeuwenlange gebruik in de voedselbereiding.
Wat zegt de wetenschap?
We vonden 6 relevante studies over calciumhydroxide die allemaal zijn meegenomen in onze analyse. Daarvan zijn er 4 onafhankelijk gefinancierd en bij 2 studies was de financieringsbron onbekend.
De twee EFSA-beoordelingen uit 2013 en 2014 richtten zich op het gebruik van calciumhydroxide in actieve voedselverpakkingen (sachets). Beide concludeerden dat er geen veiligheidszorgen zijn bij correct gebruik, onder andere omdat er geen meetbare migratie van de stof naar het voedsel werd gedetecteerd. Een derde EFSA-publicatie uit 2020 bevatte alleen een procedurele beschrijving zonder inhoudelijke veiligheidsconclusies. Het is belangrijk om te benoemen dat deze EFSA-studies niet direct gaan over orale inname van E526 als voedingsadditief, maar over verpakkingstoepassingen. Dat nuanceert hun directe relevantie voor de veiligheid als voedingsadditief enigszins, al past het wel in het bredere beeld dat calciumhydroxide bij lage blootstelling geen problemen oplevert.
Twee dierstudies (uit 2021 en 2023) onderzochten het effect van calciumhydroxide op muizen. Beide studies rapporteerden DNA-schade en oxidatieve stress na toediening van hoge eenmalige doses, waaronder nanopartikels. De studie uit 2023 beschreef daarnaast orgaanschade. Dit klinkt zorgwekkend, maar de context is belangrijk: de gebruikte doses waren veel hoger dan wat je via voeding binnenkrijgt en de toedieningsvorm (acute orale toediening van nanopartikels) is niet vergelijkbaar met de manier waarop E526 in voedingsmiddelen wordt verwerkt. Deze studies zeggen dus weinig over het risico bij normaal gebruik als voedingsadditief.
De zesde studie, uit 2002, onderzocht de rol van calciumhydroxide in betelpruim bij het ontstaan van orale fibrose. De onderzoekers stelden dat calciumhydroxide in betelpruim de beschikbaarheid van zink verstoort en zo bijdraagt aan de aandoening. Dit betreft een heel specifieke blootstellingsroute (langdurig kauwen met direct contact op het mondslijmvlies) die niet te vergelijken is met het gebruik van E526 als zuurteregelaar in voedsel. De bewijskracht van deze studie is dan ook zeer laag.
Samenvattend is er een duidelijk verschil tussen de resultaten van de dierstudies en de EFSA-beoordelingen. Die tegenstrijdigheid verdwijnt grotendeels als je kijkt naar de dosering en blootstellingsroute. Bij de lage concentraties die in voeding voorkomen, wijst het beschikbare bewijs niet op gezondheidsrisico's. Het totale aantal studies is beperkt (6 stuks) en er is geen direct onderzoek naar de veiligheid van E526 specifiek als voedingsadditief bij mensen, wat een kennislacune is.
Bredere context
Regelgeving en status
Calciumhydroxide is in de EU goedgekeurd als voedingsadditief (E526) en mag worden gebruikt in alle eet- en drinkwaren op basis van quantum satis. Dat betekent dat er geen vaste maximumdosering is, maar dat het alleen in de hoeveelheid mag worden gebruikt die technisch noodzakelijk is. EFSA heeft geen numerieke ADI vastgesteld, wat bij zuurteregelaars van minerale oorsprong niet ongebruikelijk is en wijst op een laag risicoprofiel. Er is geen IARC-classificatie voor calciumhydroxide.
Er zijn geen specifieke waarschuwingen voor kinderen of zwangere vrouwen bij gebruik als voedingsadditief. Wel is het goed om te weten dat personen met nierfunctiestoornissen gevoeliger kunnen zijn voor hoge calciuminname. Omdat E526 vaak als verwerkingshulpstof wordt ingezet en grotendeels uit het eindproduct verdwijnt, is cumulatieve blootstelling via meerdere producten onwaarschijnlijk. De stof bevat geen natrium en draagt dus niet bij aan de zoutbelasting.
Bijwerkingen
Er zijn geen bijwerkingen bekend bij de concentraties die in voeding voorkomen. In dierstudies veroorzaakten hoge eenmalige doses (nano)calciumhydroxide DNA-schade en oxidatieve stress, maar deze doseringen zijn niet representatief voor normaal voedselgebruik. Personen met nierfunctiestoornissen kunnen gevoeliger zijn voor hoge calciuminname.
Financiering van het onderzoek
Van de 6 meegenomen studies zijn er 4 onafhankelijk gefinancierd. Drie daarvan zijn EFSA-publicaties (gefinancierd door EFSA en de Europese Commissie) en één dierstudie verklaarde geen belangenconflicten. Bij 2 studies was de financieringsbron onbekend: de dierstudie uit 2021 en de studie over betelpruim uit 2002. Er zijn geen door de industrie gefinancierde studies gevonden.
Het ontbreken van industriefinanciering is positief voor de onafhankelijkheid van het beschikbare bewijs. Tegelijkertijd is het totale aantal studies beperkt en ontbreekt er direct onderzoek naar de veiligheid van E526 als voedingsadditief bij mensen. De EFSA-studies gaan over verpakkingstoepassingen, niet over directe orale inname. Dat maakt het bewijs weliswaar onafhankelijk, maar niet volledig representatief voor het gebruik als voedingsadditief.
Beoordeling medische literatuur
Het is goed om te weten dat de twee dierstudies die DNA-schade en oxidatieve stress rapporteerden, werkten met hoge eenmalige doses en nanopartikels. Dat is een heel andere situatie dan de kleine hoeveelheden calciumhydroxide die je via voeding binnenkrijgt. De EFSA-beoordelingen die de stof als veilig beschouwen, gaan op hun beurt over verpakkingstoepassingen en niet direct over orale inname als additief. Er is dus eigenlijk geen direct onderzoek naar de veiligheid van E526 specifiek als voedingsadditief bij mensen. Het totale bewijs is beperkt in omvang, maar het eeuwenlange gebruik in de voedselbereiding en het ontbreken van bekende bijwerkingen bij normale consumptie geven een geruststellend beeld.
Onderzochte studies
| Studie | Type | Conclusie | Bewijskracht | Financiering |
|---|---|---|---|---|
|
2020
Tekst bevat alleen procedurele beschrijving, geen veiligheidsconclusies.
|
EFSA/WHO-evaluatie | — | 84% |
Onafhankelijk
Gefinancierd door european commission
|
|
2014
Geen veiligheidszorgen bij gebruik in sachets; geen migratie gedetecteerd
|
EFSA/WHO-evaluatie | Veilig | 72% |
Onafhankelijk
Gefinancierd door efsa
|
|
2013
Calciumhydroxide in voedselverpakking geen veiligheidszorg bij correct gebruik
|
EFSA/WHO-evaluatie | Veilig | 70% |
Onafhankelijk
Gefinancierd door efsa
|
|
Mohamed et al. (2023)
Calciumhydroxide nanopartikels veroorzaken DNA-schade en oxidatieve stress in muizen
|
Dierstudie | Bewezen schadelijk | 47% |
Onafhankelijk
The authors declare no competing interests.
|
|
Mohamed, Hanan Ramadan Hamad (2021)
Calciumhydroxide veroorzaakt DNA-schade, oxidatieve stress en orgaanschade in muizen
|
Dierstudie | Bewezen schadelijk | 41% | Onbekend |
|
Rajendran, R, Karunakaran, Anila (2002)
Calciumhydroxide in betelkuid verstoort zinkbeschikbaarheid en draagt bij aan orale fibrose
|
Onbekend | Schadelijk | 5% | Onbekend |
Verantwoording
Algoritme versie: v1.7. Analyse uitgevoerd op: 8 maart 2026. Lees meer over onze methodologie.
De informatie op deze pagina is met zorg samengesteld op basis van wetenschappelijk onderzoek. Scores worden algoritmisch berekend op basis van de onderliggende studies. Elke pagina wordt met de hand gecontroleerd door de redactie. Deze informatie vervangt geen professioneel voedings- of medisch advies. Raadpleeg bij twijfel altijd een arts of diëtist. Mocht er onverhoopt een fout staan, laat het ons weten via info@ahealthylife.nl.
