E960b - Stevioglycosiden uit fermentatie
Er is nog onvoldoende wetenschappelijk onderzoek beschikbaar om een betrouwbare veiligheidsscore te berekenen voor dit E-nummer.
Er is nog onvoldoende wetenschappelijk onderzoek beschikbaar om dit E-nummer betrouwbaar te vergelijken met andere E-nummers.
De herkomst geeft aan waar dit E-nummer vandaan komt en hoe het geproduceerd wordt:
- Natuurlijk — Komt voor in de natuur en wordt daaruit gewonnen
- Halfnatuurlijk — Natuurlijke grondstof, chemisch gewonnen of gezuiverd
- Synthetisch — Volledig kunstmatig geproduceerd in een fabriek
- Mineraal — Gewonnen uit minerale bronnen (gesteente, zout)
- Gemodificeerd — Natuurlijke stof waarvan de molecuulstructuur is veranderd
- Ook bekend als
- Stevia (via fermentatie), Reb M, Rebaudioside M, Steviolglycosiden uit fermentatie, Fermented steviol glycosides
- Komt voor in
- Suikervrije frisdranken, Light-zuivelproducten, Kauwgom, Snoep, IJs, Sauzen, Tafelzoetstoffen
- ADI
- De ADI is 0-4 mg/kg lichaamsgewicht per dag, uitgedrukt als steviolequivalenten. Voor een volwassene van 70 kg betekent dit maximaal 280 mg steviolequivalenten per dag. Deze ADI geldt voor alle steviolglycosiden samen (dus E960a en E960b gecombineerd). In de praktijk zou je vrij veel suikervrije producten moeten consumeren om aan deze grens te komen, maar bij intensief gebruik van meerdere lightproducten op een dag is het goed om hier bewust van te zijn.
- EU-status
- Goedgekeurd
- Dieetinfo
- Geschikt voor vegetariërs en veganisten (geproduceerd via fermentatie, geen dierlijke grondstoffen). Over het algemeen beschouwd als halal en kosher, maar dit kan per fabrikant verschillen afhankelijk van het gebruikte fermentatieproces.
Er zijn slechts 2 studies beschikbaar, waarvan geen enkele een humane studie is. De veiligheidsbeoordeling is daardoor nog zeer beperkt onderbouwd. Het productieproces via fermentatie (met micro-organismen) verschilt wezenlijk van traditionele extractie uit de steviaplant, wat vragen oproept over mogelijke onbekende bijproducten.
Goedgekeurd in de EU als E960b. In een dierstudie werden geen nadelige metabole effecten gevonden en verbeterde de insulinegevoeligheid zelfs. Het betreft een calorievrije zoetstof op basis van een stof die van nature in de steviaplant voorkomt.
E960b, ook wel steviolglycosiden uit fermentatie genoemd, is een zoetstof die qua eindproduct lijkt op de bekende stevia-zoetstof (E960a). Het grote verschil zit in de manier waarop het gemaakt wordt. In plaats van de zoetstoffen rechtstreeks uit de bladeren van de steviaplant te halen, worden micro-organismen (zoals gisten) ingezet om via fermentatie specifieke steviolglycosiden te produceren. Het meest bekende voorbeeld is Rebaudioside M (Reb M), een steviolglycoside-variant die van nature in heel kleine hoeveelheden in de steviaplant voorkomt maar via fermentatie in grotere hoeveelheden gemaakt kan worden.
Je kunt E960b tegenkomen in suikervrije frisdranken, light-zuivelproducten, snoep, kauwgom en andere producten die als suikervervanger een calorievrije zoetstof gebruiken. Reb M wordt door fabrikanten gewaardeerd omdat het minder bittere nasmaak zou hebben dan andere stevia-varianten, waardoor het beter geschikt is voor dranken en zuivel.
Hoewel de stof is goedgekeurd in de EU, is het goed om te weten dat het wetenschappelijk bewijs voor de veiligheid van specifiek deze fermentatievariant nog beperkt is. Er zijn op dit moment slechts 2 relevante studies beschikbaar, en geen daarvan is een studie bij mensen. De ADI (aanvaardbare dagelijkse inname) voor steviolglycosiden is door EFSA vastgesteld op 4 mg/kg lichaamsgewicht per dag, uitgedrukt als steviolequivalenten. Voor een volwassene van 70 kg komt dat neer op maximaal 280 mg steviolequivalenten per dag. Deze ADI geldt voor alle steviolglycosiden samen, dus ook voor E960b.
Voor kinderen, zwangeren en mensen met specifieke aandoeningen zijn er geen aparte waarschuwingen bekend, maar gezien de beperkte hoeveelheid onderzoek naar juist deze fermentatievariant is enige voorzichtigheid niet onverstandig. Als je liever kiest voor een variant met meer onderzoek achter de rug, is het traditionele stevia-extract (E960a) een optie met een bredere wetenschappelijke basis.
Wat zegt de wetenschap?
We vonden 2 relevante studies over steviolglycosiden uit fermentatie die allemaal zijn meegenomen in onze analyse. Daarvan is er één onafhankelijk gefinancierd en bij 1 studie was de financieringsbron onbekend.
De eerste studie is een uitgebreide review uit 2024 die de productie, chemische eigenschappen en mogelijke toepassingen van Rebaudioside M beschrijft. Deze review geeft een goed overzicht van hoe Reb M via fermentatie wordt geproduceerd en waarom het als veelbelovende zoetstof wordt gezien, maar bevat geen eigen veiligheidsresultaten. Met andere woorden: de review beschrijft vooral wat Reb M is en hoe het gemaakt wordt, maar levert geen directe bewijzen over de veiligheid voor de mens.
De tweede studie is een dierstudie, eveneens uit 2024, die de langetermijneffecten van verschillende niet-nutritieve zoetstoffen op het metabolisme onderzocht. In deze studie verbeterde Reb M de insulinegevoeligheid bij de proefdieren en werden er geen nadelige metabole effecten waargenomen. Dat is een positief signaal, maar het is belangrijk om te beseffen dat resultaten bij dieren niet automatisch vertaalbaar zijn naar mensen.
Wat opvalt, is dat er nog geen humane studies beschikbaar zijn die specifiek de veiligheid van E960b (steviolglycosiden uit fermentatie) hebben onderzocht. De goedkeuring in de EU is mede gebaseerd op de overeenkomst met steviolglycosiden uit de steviaplant (E960a), waarvoor wel meer onderzoek beschikbaar is. Het is dus niet zo dat er helemaal geen wetenschappelijke basis is, maar de specifieke onderbouwing voor de fermentatievariant is nog dun.
Er is op dit moment geen wetenschappelijke discussie over acute risico's van E960b, maar de beperkte hoeveelheid onderzoek maakt het lastig om met zekerheid uitspraken te doen over langetermijneffecten bij mensen. Meer onafhankelijk onderzoek, en dan vooral bij mensen, zou welkom zijn om de veiligheid beter te kunnen beoordelen.
Bredere context
E960b is in de EU goedgekeurd als zoetstof en valt onder de bredere categorie steviolglycosiden. De EFSA heeft een ADI vastgesteld van 4 mg/kg lichaamsgewicht per dag (uitgedrukt als steviolequivalenten) die geldt voor alle steviolglycosiden, inclusief E960b. JECFA (het gezamenlijke expert-comité van de WHO en FAO) hanteert een vergelijkbare ADI.
Het verschil met E960a (stevia-extract uit de plant) zit puur in het productieproces. Bij E960b worden micro-organismen gebruikt om de gewenste steviolglycosiden te produceren via fermentatie. Dit is een relatief nieuwe technologie in de voedingsindustrie. Er zijn op dit moment geen landen bekend waar E960b specifiek verboden is, maar de toelating is in sommige regio's recenter dan die van E960a. Het is goed om te weten dat de regelgeving voor deze fermentatievariant nog in ontwikkeling is en dat de wetenschappelijke onderbouwing beperkter is dan voor het traditionele stevia-extract.
Bijwerkingen
Er zijn op basis van de beschikbare studies geen bijwerkingen gerapporteerd voor E960b. De dierstudie liet geen nadelige metabole effecten zien. Omdat er geen humane studies beschikbaar zijn, kunnen eventuele milde bijwerkingen (zoals een bittere nasmaak of maagdarmklachten, die bij andere steviolglycosiden soms worden gemeld) niet worden uitgesloten.
Financiering van het onderzoek
Van de 2 beschikbare studies is er één onafhankelijk gefinancierd (door de Chinese National Natural Science Foundation en het Jiangsu Agricultural Science and Technology Innovation Fund). Bij de andere studie was de financieringsbron niet vermeld. Er zijn geen studies gevonden die direct door de voedingsindustrie zijn gefinancierd.
Hoewel het positief is dat er geen directe industriefinanciering is aangetroffen, is het totale aantal studies zo klein dat het lastig is om sterke conclusies te trekken over de betrouwbaarheid van het beschikbare bewijs. Meer onafhankelijk onderzoek zou het vertrouwen in de veiligheidsbeoordeling aanzienlijk versterken.
Beoordeling medische literatuur
Het is belangrijk om te weten dat de wetenschappelijke onderbouwing voor E960b nog heel beperkt is. Er zijn slechts 2 studies beschikbaar, waarvan geen enkele bij mensen is uitgevoerd. De goedkeuring in de EU leunt voor een groot deel op de aanname dat het eindproduct vergelijkbaar is met steviolglycosiden uit de steviaplant (E960a), waarvoor meer onderzoek bestaat.
De beschikbare dierstudie laat positieve resultaten zien, maar dieronderzoek is niet altijd vertaalbaar naar mensen. Zolang er geen humane studies zijn die specifiek E960b hebben onderzocht, blijft er een kennislacune. Als je de voorkeur geeft aan een zoetstof met een bredere wetenschappelijke basis, is traditioneel stevia-extract (E960a) op dit moment beter onderzocht.
Onderzochte studies
| Studie | Type | Conclusie | Bewijskracht | Financiering |
|---|---|---|---|---|
|
Okonkwo et al. (2024)
Review beschrijft Reb M productie en eigenschappen, geen veiligheidsresultaten
|
Review | — | 0% |
Onafhankelijk
Gefinancierd door National Natural Science Foundation of China, Jiangsu Agricultural Science and Technology Innovation Fund
|
|
Rathaus et al. (2024)
Dierstudie: Reb M verbetert insulinegevoeligheid, geen nadelige metabole effecten
|
Dierstudie | Veilig | 0% | Onbekend |
Verantwoording
Algoritme versie: v1.7. Analyse uitgevoerd op: 8 maart 2026. Lees meer over onze methodologie.
De informatie op deze pagina is met zorg samengesteld op basis van wetenschappelijk onderzoek. Scores worden algoritmisch berekend op basis van de onderliggende studies. Elke pagina wordt met de hand gecontroleerd door de redactie. Deze informatie vervangt geen professioneel voedings- of medisch advies. Raadpleeg bij twijfel altijd een arts of diëtist. Mocht er onverhoopt een fout staan, laat het ons weten via info@ahealthylife.nl.