Wat is borstkanker?

Borstkanker is een kwaadaardige tumor die ontstaat in het borstweefsel, meestal in de melkgangen of melkklieren. Het is de meest voorkomende vorm van kanker bij vrouwen wereldwijd.

Wanneer cellen in het borstweefsel ongecontroleerd beginnen te groeien en zich vermenigvuldigen, kan er een kwaadaardige tumor ontstaan. Dat is wat we borstkanker noemen, in medisch jargon ook wel mammacarcinoom genoemd. Het gaat vrijwel altijd om cellen in de melkgangen (ducten) of in de melkproducerende klierlobjes (lobuli) van de borst. Hoewel borstkanker vooral bij vrouwen voorkomt, kan het ook bij mannen ontstaan, iedereen wordt immers geboren met borstweefsel.

Hoe vaak komt het voor?

Borstkanker is wereldwijd de meest gediagnosticeerde vorm van kanker bij vrouwen. In 2020 werden er meer dan twee miljoen nieuwe gevallen vastgesteld. In de Verenigde Staten heeft een vrouw gedurende haar leven ongeveer 1 op 8 kans om borstkanker te ontwikkelen. De overlevingskansen zijn de afgelopen decennia flink verbeterd: de vijfjaarsoverleving ligt rond de 89%. Dat komt zowel door betere vroege opsporing als door vooruitgang in de geneeskunde. Wel bestaan er opvallende verschillen tussen bevolkingsgroepen: zo is de incidentie het hoogst bij niet-Hispanische witte vrouwen, terwijl de sterfte het hoogst is bij niet-Hispanische zwarte vrouwen.

Risicofactoren

Minder dan 10% van alle gevallen van borstkanker is terug te voeren op een erfelijke genetische mutatie, zoals veranderingen in de BRCA1- of BRCA2-genen. Het overgrote deel ontstaat dus door een samenspel van andere factoren. Die kun je grofweg verdelen in twee groepen:

  • Niet-beïnvloedbare factoren: ouder worden (zo’n 80% van de patiënten is ouder dan 50), vrouw zijn, een familiegeschiedenis met borstkanker en bepaalde goedaardige maar atypische borstafwijkingen die het risico verhogen.
  • Beïnvloedbare factoren: overgewicht, alcoholgebruik, onvoldoende lichaamsbeweging en bepaalde voedingspatronen. Het Voedingscentrum benadrukt dat gevarieerd eten, voldoende groente en fruit en matig zijn met alcohol de kans op verschillende vormen van kanker kunnen verkleinen.

Hormonale factoren spelen eveneens een rol. Langdurige blootstelling aan oestrogeen (bijvoorbeeld door een vroege eerste menstruatie, een late overgang, of het niet krijgen van kinderen) wordt in verband gebracht met een verhoogd risico.

Wat merk je eraan?

In een vroeg stadium geeft borstkanker vaak geen klachten. Naarmate de tumor groeit, kunnen er signalen optreden zoals een voelbaar knobbeltje in de borst, veranderingen in de vorm of het uiterlijk van de borst, huidveranderingen (zoals intrekkingen of een sinaasappelhuidachtig oppervlak), vocht uit de tepel, of een ingetrokken tepel. Bij mannen is een hard knobbeltje achter de tepel het meest voorkomende teken.

Soorten borstkanker

Er bestaan verschillende vormen. De twee meest voorkomende zijn ductaal carcinoom, dat begint in de melkgangen en lobulair carcinoom, dat ontstaat in de melkklierlobjes. Bij ductaal carcinoom in situ (DCIS) blijven afwijkende cellen binnen de melkgangen. Lobulair carcinoom in situ (LCIS) geldt meestal als een risicomarker voor borstkanker. Invasieve carcinomen groeien in omliggend weefsel. Invasieve tumoren kunnen uiteindelijk uitzaaien naar andere delen van het lichaam, zoals de lymfeklieren, botten of organen. Daarnaast worden tumoren ingedeeld op basis van hun moleculaire kenmerken (bijvoorbeeld of ze gevoelig zijn voor hormonen of bepaalde groeifactoren) wat veel uitmaakt voor het verloop van de ziekte.

Bronnen:

Categorie: Ziektebeelden
Tags: borst borstkanker kanker mammacarcinoom tumor

Laatst geüpdatet: 14 februari 2026

Dit medisch woordenboek en deze begrippenlijst voeding & gezondheid zijn met zorg samengesteld als naslagwerk en kennisbank. De informatie in dit lexicon is uitsluitend bedoeld ter algemene informatie en vervangt geen professioneel medisch, diëtetisch of voedingskundig advies. Mocht er onverhoopt een fout of onvolledigheid in deze verklarende woordenlijst staan, dan vernemen wij dat graag via info@ahealthylife.nl.