Wat zijn flavonolen?

In veel plantaardige voedingsmiddelen zitten stoffen die van nature kleur, smaak en bescherming aan de plant geven. Flavonolen zijn zo’n groep stoffen. Ze behoren tot de grotere familie van de flavonoïden, een verzamelnaam voor honderden plantaardige verbindingen met antioxiderende eigenschappen. Flavonolen vormen binnen die familie een specifieke subgroep.

Waar zitten flavonolen in?

Flavonolen komen wijdverspreid voor in plantaardig voedsel. Je vindt ze onder meer in:

• Groenten zoals broccoli, boerenkool, prei en uien
• Fruit zoals appels, peren, kersen, abrikozen, veenbessen, kerstomaten en rode druiven
• Peulvruchten zoals bonen
• Thee (vooral groene en zwarte thee)

De drie bekendste flavonolen zijn quercetine, myricetine en kaempferol. Van deze drie is quercetine het meest bestudeerd en het meest voorkomend in de westerse voeding. Quercetine zit in relatief hoge concentraties in uien, appels en thee.

Wat doen flavonolen in het lichaam?

Flavonolen werken als antioxidanten: ze kunnen vrije radicalen (agressieve moleculen die cellen beschadigen) onschadelijk maken. In laboratoriumonderzoek laten flavonolen diverse biologische effecten zien, waaronder het remmen van ontstekingsprocessen. Toch is het belangrijk om te nuanceren: dat iets in een reageerbuis werkt, betekent niet automatisch dat het in het menselijk lichaam hetzelfde doet. Het lichaam breekt deze stoffen af en neemt ze maar gedeeltelijk op.

Er zijn aanwijzingen uit bevolkingsonderzoek dat mensen die veel flavonolrijk voedsel eten, bepaalde gezondheidsvoordelen ervaren. Maar het bewijs is nog niet sterk genoeg om harde conclusies aan te verbinden. Het is namelijk lastig om het effect van flavonolen los te zien van alle andere gezonde stoffen in groente en fruit. Het zou goed kunnen dat de positieve effecten van een plantaardig eetpatroon deels aan flavonolen te danken zijn, maar dat is voorlopig niet met zekerheid vast te stellen.

Geen voedingsstof in de klassieke zin

Flavonolen zijn geen essentiële voedingsstoffen. Je lichaam heeft ze niet strikt nodig om te functioneren, zoals dat wel geldt voor vitamines en mineralen. Er bestaan dan ook geen officiële aanbevolen dagelijkse hoeveelheden voor. Ze worden beschouwd als bioactieve stoffen: verbindingen die biologisch actief zijn, maar waarvan de precieze rol in de menselijke gezondheid nog volop wordt onderzocht.