Wat is een ontsteking door schimmel in de vagina?
Een ontsteking door schimmel in de vagina is een ontsteking van de vagina en vulva door overgroei van Candida-schimmels, met klachten als jeuk, witte afscheiding en irritatie. Ook wel vulvovaginale candidiasis genoemd.
De meeste vrouwen krijgen er minstens één keer in hun leven mee te maken: een schimmelinfectie in de vagina. In de medische wereld heet dit vulvovaginale candidiasis, vaak afgekort tot VVC. Het gaat om een ontsteking van de vagina en de uitwendige schaamlippen (vulva) die ontstaat wanneer schimmels van het geslacht Candida zich te sterk vermenigvuldigen. In zo’n 85 tot 90 procent van de gevallen is de schimmel Candida albicans de boosdoener.
Hoe ontstaat het?
Candida-schimmels leven van nature op de slijmvliezen van de vagina, samen met allerlei bacteriën, met name lactobacillen. Normaal gesproken houden die bacteriën de schimmel in toom. Pas wanneer dat evenwicht verstoord raakt, kan Candida de overhand krijgen en klachten veroorzaken. Factoren die dat evenwicht kunnen verstoren zijn onder meer hormonale veranderingen (zoals tijdens een zwangerschap of bij gebruik van anticonceptie), een verzwakt afweersysteem en diabetes. Ook het gebruik van antibiotica kan meespelen, omdat die niet alleen schadelijke bacteriën doden maar ook de beschermende lactobacillen in de vagina.
Opvallend is dat de klachten bij vulvovaginale candidiasis niet zozeer komen doordat de schimmel weefsel vernietigt, maar vooral door de ontstekingsreactie van het lichaam zelf. Het immuunsysteem reageert op de overgroei met een heftige ontstekingsrespons en juist die reactie veroorzaakt het grootste deel van de symptomen. In die zin is VVC eerder een ontstekingsziekte dan een klassieke infectieziekte.
Wat merk je eraan?
De klachten zijn vaak heel herkenbaar. De meest voorkomende symptomen zijn:
- Jeuk aan de vulva en in de vagina, soms intens
- Witte, dikke afscheiding die soms wordt vergeleken met wrongel
- Roodheid en zwelling van de schaamlippen
- Een branderig of pijnlijk gevoel, vooral bij het plassen of bij seksueel contact
De ernst kan sterk wisselen. Sommige vrouwen hebben milde klachten die vanzelf weer verdwijnen, terwijl anderen flink last hebben.
Hoe vaak komt het voor?
Vulvovaginale candidiasis is bijzonder veelvoorkomend. Naar schatting krijgt zo’n 75 procent van alle vrouwen er minstens één keer mee te maken en tot 45 procent maakt het twee keer of vaker mee. Bij ongeveer 5 procent van de vrouwen keert de infectie steeds terug, vier keer per jaar of vaker. Dan spreken artsen van recidiverende vulvovaginale candidiasis (RVVC), een hardnekkige variant die een flinke impact kan hebben op het dagelijks leven. De aandoening komt vooral voor bij vrouwen in de vruchtbare leeftijd, ruwweg tussen de 15 en 49 jaar. Zwangere vrouwen lopen een verhoogd risico.
Belangrijk om te weten: een vaginale schimmelinfectie is niet besmettelijk en wordt niet beschouwd als een seksueel overdraagbare aandoening.
Bronnen:
- Picheta, N., Piekarz, J., Burdan, O., Satora, M., Tarkowski, R., & Kułak, K. (2024). Phytotherapy of Vulvovaginal Candidiasis: A Narrative Review. International Journal of Molecular Sciences.
- Sun, Z., Ge, X., Qiu, B., Xiang, Ze., Jiang, C., Wu, J., & Li, Y. (2023). Vulvovaginal candidiasis and vaginal microflora interaction: Microflora changes and probiotic therapy. Frontiers in Cellular and Infection Microbiology.
- Cheng, K. On., Montaño, D. E., Zelante, T., Dietschmann, A., & Gresnigt, M. (2024). Inflammatory cytokine signalling in vulvovaginal candidiasis: a hot mess driving immunopathology. Oxford Open Immunology.
- Sasani, E., Rafat, Z., Ashrafi, K., Salimi, Y., Zandi, M., Soltani, S., Hashemi, F., & Hashemi, S. J. (2021). Vulvovaginal candidiasis in Iran: A systematic review and meta-analysis on the epidemiology, clinical manifestations, demographic characteristics, risk factors, etiologic agents and laboratory diagnosis. Microbial pathogenesis, 154, 104802.
- Ontsteking door schimmel in de vagina | Thuisarts - thuisarts.nl
- Vaginal Yeast Infection - Harvard Health - health.harvard.edu
Gerelateerde termen
Laatst geüpdatet: 14 februari 2026
Dit medisch woordenboek en deze begrippenlijst voeding & gezondheid zijn met zorg samengesteld als naslagwerk en kennisbank. De informatie in dit lexicon is uitsluitend bedoeld ter algemene informatie en vervangt geen professioneel medisch, diëtetisch of voedingskundig advies. Mocht er onverhoopt een fout of onvolledigheid in deze verklarende woordenlijst staan, dan vernemen wij dat graag via info@ahealthylife.nl.
