Wat is remissie?
Remissie is een fase waarin de klachten en verschijnselen van een ziekte sterk verminderen of volledig verdwijnen, tijdelijk of langdurig.
Wanneer artsen spreken over remissie, bedoelen ze dat de tekenen en symptomen van een ziekte afnemen of zelfs helemaal niet meer waarneembaar zijn. Het is een begrip dat je vooral tegenkomt bij chronische aandoeningen zoals kanker, auto-immuunziekten en inflammatoire darmziekten. Belangrijk om te weten: remissie betekent niet automatisch dat een ziekte genezen is. Het geeft aan dat de ziekte op dat moment weinig tot geen activiteit vertoont.
Verschillende vormen
Er wordt onderscheid gemaakt tussen gedeeltelijke remissie (partiële remissie) en volledige remissie (complete remissie). Bij gedeeltelijke remissie zijn de klachten en ziektetekenen duidelijk verminderd, maar nog niet helemaal weg. Bij volledige remissie zijn er geen meetbare aanwijzingen meer voor de ziekte, al kunnen er op microscopisch niveau soms nog sporen aanwezig zijn. In de oncologie wordt soms ook gesproken van klinische remissie wanneer er met standaardonderzoeken geen ziekte meer aantoonbaar is.
Hoe remissie wordt vastgesteld
Wat precies als remissie geldt, verschilt per aandoening. Bij kanker wordt vaak gekeken naar beeldvorming en bloedwaarden. Bij inflammatoire darmziekten zoals de ziekte van Crohn of colitis ulcerosa speelt endoscopisch onderzoek een grote rol: artsen beoordelen dan of de darmwand nog ontstekingsverschijnselen vertoont. Bij diabetes type 2 wordt remissie gedefinieerd aan de hand van bloedsuikerwaarden, bijvoorbeeld een HbA1c onder een bepaalde grens zonder dat er medicatie wordt gebruikt. Bij ernstig astma wordt klinische remissie steeds vaker als behandeldoel gehanteerd, waarbij gekeken wordt naar het uitblijven van aanvallen en het afbouwen van medicatie.
De definitie van remissie is dus niet universeel. Uit onderzoek blijkt dat verschillende studies uiteenlopende criteria hanteren, wat het lastig maakt om resultaten onderling te vergelijken. Dit speelt bijvoorbeeld bij ernstig astma, waar de gerapporteerde remissiepercentages sterk variëren afhankelijk van welke definitie onderzoekers gebruiken.
Tijdelijk of blijvend
Remissie kan kort duren, maar ook jaren of zelfs een heel leven aanhouden. Bij sommige mensen keert de ziekte na een periode van remissie terug, dat wordt een recidief of terugval genoemd. Hoe lang remissie aanhoudt, hangt af van het type ziekte, de ernst ervan en individuele factoren. Bij diabetes type 2 is er bijvoorbeeld een verband aangetoond tussen de mate van gewichtsverlies en de kans op remissie: hoe groter het gewichtsverlies, hoe groter de kans dat de bloedsuikerwaarden normaliseren zonder medicatie.
Voor veel mensen met een chronische aandoening is remissie een hoopvol begrip. Het lichaam laat zien dat het in staat is om tot rust te komen, ook al is de onderliggende kwetsbaarheid niet altijd verdwenen.
Bronnen:
- Shackleford, A., Heaney, L. G., Redmond, C., McDowell, P. J., & Busby, J. (2025). Clinical remission attainment, definitions, and correlates among patients with severe asthma treated with biologics: a systematic review and meta-analysis. The Lancet. Respiratory medicine, 13(1), 23-34.
- Barberio, B., Gracie, D. J., Black, C. J., & Ford, A. C. (2023). Efficacy of biological therapies and small molecules in induction and maintenance of remission in luminal Crohn's disease: systematic review and network meta-analysis. Gut, 72(2), 264-274.
- Ananthakrishnan, A. N., Murad, M. H., Scott, F. I., Agrawal, M., Haydek, J. P., Limketkai, B. N., Loftus, E. J., & Singh, S. (2024). Comparative Efficacy of Advanced Therapies for Management of Moderate-to-Severe Ulcerative Colitis: 2024 American Gastroenterological Association Evidence Synthesis. Gastroenterology, 167(7), 1460-1482.
- Woordenboek kanker - kanker.nl
- Woordenlijst - Catharina Ziekenhuis - catharinaziekenhuis.nl
- Overzicht medische termen - Zaans Medisch Centrum - zaansmedischcentrum.nl
- Dictionary of Dietary Supplement Terms - ods.od.nih.gov
- Impact of bodyweight loss on type 2 diabetes remission: a systematic review and meta-regression analysis of randomised controlled trials - PubMed - pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
Gerelateerde termen
Laatst geüpdatet: 14 februari 2026
Dit medisch woordenboek en deze begrippenlijst voeding & gezondheid zijn met zorg samengesteld als naslagwerk en kennisbank. De informatie in dit lexicon is uitsluitend bedoeld ter algemene informatie en vervangt geen professioneel medisch, diëtetisch of voedingskundig advies. Mocht er onverhoopt een fout of onvolledigheid in deze verklarende woordenlijst staan, dan vernemen wij dat graag via info@ahealthylife.nl.