Wat betekent SpO2?

Als je inademt, neemt je bloed zuurstof op in de longen. Die zuurstof bindt zich aan hemoglobine, het eiwit in rode bloedcellen dat zuurstof door je lichaam transporteert. SpO2 drukt uit hoeveel procent van al het beschikbare hemoglobine daadwerkelijk zuurstof draagt. Een SpO2 van 97% betekent dus dat 97 van elke 100 hemoglobinemoleculen op dat moment zuurstof bij zich hebben.

De afkorting SpO2 staat voor perifere zuurstofsaturatie, “perifeer” omdat de meting plaatsvindt aan de buitenkant van het lichaam, meestal via een vinger of oorlel. Dat onderscheidt de waarde van SaO2, de zuurstofsaturatie die je meet via een bloedafname uit een slagader. In de dagelijkse praktijk worden SpO2 en zuurstofsaturatie vaak door elkaar gebruikt, maar strikt genomen is SpO2 altijd een schatting op basis van een meting door de huid.

Hoe wordt SpO2 gemeten?

Het meest gebruikte apparaat is de pulsoximeter, een klein klemmetje dat je op je vinger plaatst. Het apparaat stuurt licht van twee golflengten (rood en infrarood) door je huid. Hemoglobine dat zuurstof draagt absorbeert licht anders dan hemoglobine zonder zuurstof. Door het verschil in lichtabsorptie te berekenen, kan de pulsoximeter afleiden welk percentage van je hemoglobine verzadigd is met zuurstof. Dit is een niet-invasieve methode: er is geen naald of bloedafname voor nodig.

Naast de klassieke vingerklem wordt er ook gewerkt aan meetmethoden via camera’s en smartwatches. Daarbij wordt het kleurverschil in de huid geanalyseerd met een gewone RGB-camera of sensor. Deze technieken zijn nog in ontwikkeling en minder nauwkeurig dan een medische pulsoximeter, maar ze maken het in principe mogelijk om SpO2 zonder direct huidcontact te schatten.

Wat is een normale waarde?

Bij gezonde mensen ligt de SpO2 doorgaans tussen de 95% en 100%. Daalt de waarde onder de 90%, dan spreekt men van hypoxemie, een te laag zuurstofgehalte in het bloed. Dat kan zich uiten in kortademigheid, verwardheid, een blauwige verkleuring van lippen of vingertoppen en vermoeidheid. Soms merkt iemand weinig tot niets van een dalende saturatie; dit wordt stille hypoxemie genoemd. Tijdens de COVID-19-pandemie kreeg dit verschijnsel veel aandacht, omdat patiënten soms ernstig lage zuurstofwaarden hadden zonder duidelijke ademhalingsklachten.

Ook op grote hoogte kan de SpO2 dalen, simpelweg omdat er minder zuurstof in de lucht beschikbaar is. Daarnaast beïnvloeden aandoeningen aan de longen of het hart de zuurstofsaturatie, net als bloedarmoede of bepaalde vormen van hemoglobineafwijkingen.

Je lichaam beschikt over fijne regelmechanismen (via de ademhaling, het hart en de bloedvaten) om de zuurstofsaturatie zo stabiel mogelijk te houden. SpO2 is daarmee een van de meest directe manieren om te zien hoe goed je lichaam erin slaagt zuurstof op te nemen en rond te pompen.