Wat is een statine?
Een statine behoort tot een groep cholesterolverlagende geneesmiddelen die de aanmaak van cholesterol in het lichaam remmen, voornamelijk in de lever.
Als je lichaam te veel cholesterol in het bloed heeft, kan dat op den duur schadelijk zijn voor de bloedvaten. Statines, ook wel cholesterolsyntheseremmers genoemd, zijn medicijnen die specifiek ingrijpen op de manier waarop je lichaam cholesterol aanmaakt. Ze behoren tot de meest voorgeschreven geneesmiddelen wereldwijd.
Hoe werken statines?
Het grootste deel van het cholesterol in je bloed wordt niet via voeding opgenomen, maar door je lichaam zelf geproduceerd, vooral in de lever. Bij die productie speelt een enzym een sleutelrol: HMG-CoA-reductase. Dit enzym zet een bepaalde stof om in een voorloper van cholesterol. Statines blokkeren dit enzym, waardoor de lever minder cholesterol kan aanmaken. Het gevolg is dat het cholesterolgehalte in het bloed daalt, met name het LDL-cholesterol (vaak aangeduid als het “slechte” cholesterol). Daarnaast hebben statines een bescheidener effect op andere bloedvetten.
Wanneer worden ze voorgeschreven?
Statines worden ingezet bij mensen met een verhoogd cholesterolgehalte, ook wel hypercholesterolemie genoemd. Daarnaast worden ze voorgeschreven bij suikerziekte en als preventieve maatregel bij een verhoogd risico op hart- en vaatziekten. Het zijn dus niet alleen medicijnen die een bestaand probleem aanpakken, maar ook middelen die bedoeld zijn om toekomstige schade aan bloedvaten te voorkomen.
Bijzonderheden
Er bestaan verschillende soorten statines, die onderling variëren in sterkte en werking. Als groep staan ze bekend als geneesmiddelen die over het algemeen goed worden verdragen en eenvoudig in te nemen zijn, meestal als tablet, één keer per dag. Toch is het goed om te weten dat er binnen zowel de reguliere als de complementaire gezondheidszorg discussie bestaat over hoe breed statines ingezet zouden moeten worden, vooral bij mensen met een matig verhoogd risico. Sommige mensen ervaren bijwerkingen, zoals spierpijn en er zijn vragen over de langetermijneffecten bij langdurig gebruik. Het is een onderwerp waar de meningen uiteenlopen en waar het gesprek tussen arts en patiënt een belangrijke rol speelt.
Bronnen:
- Stancu, C., & Sima, A. (2001). Statins: mechanism of action and effects. Journal of cellular and molecular medicine, 5(4), 378-87.
- Madasamy, S., Shivasubramani, U., Villanueva, J., Bigos, M., Amento, E. P., & Wu, A. H. (2016). Nonenzymatic Mechanism of Statins in Modulating Cholesterol Particles Formation. The American journal of cardiology, 118(8), 1187-1193.
- Ginsberg, H. N. (2006). REVIEW: Efficacy and mechanisms of action of statins in the treatment of diabetic dyslipidemia. The Journal of clinical endocrinology and metabolism, 91(2), 383-92.
- Dictionary of Dietary Supplement Terms - ods.od.nih.gov
- Statine - Wikipedia - nl.wikipedia.org
Gerelateerde termen
Laatst geüpdatet: 14 februari 2026
Dit medisch woordenboek en deze begrippenlijst voeding & gezondheid zijn met zorg samengesteld als naslagwerk en kennisbank. De informatie in dit lexicon is uitsluitend bedoeld ter algemene informatie en vervangt geen professioneel medisch, diëtetisch of voedingskundig advies. Mocht er onverhoopt een fout of onvolledigheid in deze verklarende woordenlijst staan, dan vernemen wij dat graag via info@ahealthylife.nl.