E370 - Delta-Lacton

Niet toegelaten HalfnatuurlijkBegint met een natuurlijke grondstof, maar wordt daarna chemisch bewerkt tot iets nieuws.
Veiligheidsscore
?/100
Niet toegelaten
Vergelijking
Niet toegelaten
EU 1333/2008
Herkomst
HalfnatuurlijkBegint met een natuurlijke grondstof, maar wordt daarna chemisch bewerkt tot iets nieuws.
Ook bekend als
1,4-Heptonolacton, Delta-lacton, Heptonolacton
Komt voor in
Kokosaroma, Notenaroma, Vanillearoma, Vanille-essence
ADI
Er is geen ADI (aanvaardbare dagelijkse inname) vastgesteld voor E370 door EFSA of JECFA. Dit betekent dat er onvoldoende gegevens beschikbaar waren om een specifieke veilige bovengrens te bepalen. Omdat de stof in de EU niet meer als voedseladditief is toegelaten, is dit in de praktijk minder relevant.
EU-status
Niet meer toegelaten of wordt niet meer als additief beschouwd
Dieetinfo
Geschikt voor alle religies, vegetariërs en veganisten. Synthetisch geproduceerd, geen dierlijke bestanddelen.
Aandachtspunten

In de EU niet meer toegelaten als apart voedseladditief. Meerdere EFSA-evaluaties signaleren dat bij hogere blootstellingsschattingen (mTAMDI) de veiligheidsdrempel voor verwante lactonen wordt overschreden, waarvoor aanvullende gegevens nodig zijn. Kwetsbare groepen zoals zuigelingen en mensen met nierproblemen zijn niet specifiek onderzocht. De enige industrie-gefinancierde studie gaat over een andere stof en is nauwelijks relevant voor E370.

Positieve bevindingen

EFSA concludeert dat er bij de huidige geschatte inname geen directe veiligheidszorgen zijn en dat er geen genotoxisch potentieel is aangetoond voor delta-lacton zelf. Het overgrote deel van het onderzoek (7 van de 8 studies) is onafhankelijk gefinancierd. Geschikt voor alle religies, vegetariërs en veganisten.

E370, ook bekend als delta-lacton of 1,4-heptonolacton, is een halfnatuurlijke stof die synthetisch wordt gemaakt uit hydroxy-heptaanzuur. Het werd gebruikt als zuurteregelaar en smaakstof in voedingsmiddelen. Denk daarbij aan kokos-, noot- en vanillearoma's en als oplosmiddel voor bijvoorbeeld vanille-essence. Belangrijk om te weten: in de EU is E370 niet meer toegelaten als apart voedseladditief. Je zult het dus niet meer op ingrediëntenlijsten tegenkomen in producten die in Europa worden verkocht.

Delta-lacton wordt soms verward met glucono-delta-lacton (GDL), een verwante maar andere stof die wél breed wordt gebruikt als zuurteregelaar in onder andere tofu, vleeswaren en brood. E370 zelf had een veel beperkter toepassingsgebied en werd vooral ingezet in aroma's. De stof is synthetisch van oorsprong, al komt de basisgrondstof uit natuurlijke bronnen.

Er is geen ADI (aanvaardbare dagelijkse inname) vastgesteld voor E370. Dat betekent niet automatisch dat het gevaarlijk is, maar wel dat er onvoldoende gegevens waren om een specifieke veilige bovengrens te bepalen. EFSA heeft bij evaluaties van verwante lactonen geconcludeerd dat er bij de huidige geschatte inname geen directe veiligheidszorgen zijn en geen genotoxisch potentieel is aangetoond. Tegelijkertijd signaleren meerdere EFSA-panels dat bij hogere blootstellingsschattingen de veiligheidsdrempel voor sommige verwante stoffen wordt overschreden, wat aanvullende data vereist.

Voor kwetsbare groepen zoals zuigelingen, zwangeren en mensen met nierfunctiestoornissen is er geen specifiek onderzoek beschikbaar. Omdat de stof in de EU niet meer als voedseladditief wordt gebruikt, is de praktische relevantie beperkt. Mocht je het tegenkomen in producten van buiten de EU, dan is het goed om te weten dat de veiligheidsbeoordeling niet volledig is afgerond.

Wat zegt de wetenschap?

We vonden 8 relevante studies over delta-lacton die allemaal zijn meegenomen in onze analyse. Daarvan is er één industrie-gefinancierd en zijn er 7 onafhankelijk gefinancierd.

De belangrijkste EFSA-evaluatie (FGE.10Rev2 uit 2011) concludeert dat er bij de huidige geschatte inname geen veiligheidszorgen zijn voor delta-lacton en verwante stoffen, en dat er geen genotoxiciteit is aangetoond. Een andere EFSA-evaluatie (FGE.98 uit 2011) beoordeelde drie ring-onverzadigde delta-lactonen als veilig bij de geschatte dieetinname. Deze conclusies zijn geruststellend, maar het is belangrijk om te beseffen dat ze gebaseerd zijn op relatief conservatieve blootstellingsschattingen (de zogenaamde MSDI-methode).

Meerdere recentere EFSA-evaluaties (FGE.80Rev2 uit 2024, FGE.07Rev6 uit 2022 en FGE.87Rev3) geven een genuanceerder beeld. Bij deze studies worden verwante lactonen als veilig beoordeeld wanneer de lagere blootstellingsschatting (MSDI) wordt gebruikt, maar wanneer een hogere schatting (mTAMDI) wordt toegepast, overschrijden sommige stoffen de veiligheidsdrempel (TTC). In die gevallen zijn aanvullende gegevens nodig. Dit betekent dat het veiligheidsoordeel afhankelijk is van hoeveel je daadwerkelijk binnenkrijgt.

Een EFSA-studie uit 2019 (FGE.217Rev2) onderzocht het genotoxisch potentieel van verwante lactonen en furanonen. Daarbij werd voor één specifieke stof (furan-2(5H)-one, FL-no: 10.066) genotoxiciteit in levende organismen vastgesteld. Dit is een structureel verwante maar andere stof dan E370 zelf. Het is dus niet juist om deze bevinding direct op delta-lacton toe te passen, maar het laat wel zien dat niet alle lactonen over één kam geschoren kunnen worden. De enige industrie-gefinancierde studie in de analyse is uitgevoerd door RIFM (een door de parfumindustrie gefinancierde organisatie) en gaat over 5-hydroxy-7-decenoic acid delta-lactone, een geurbestanddeel. De conclusie was dat er geen veiligheidsbezwaren zijn bij huidige blootstellingsniveaus, maar de relevantie voor E370 als voedseladditief is zeer beperkt.

Samenvattend: het beschikbare bewijs wijst niet op directe gezondheidsrisico's bij normale inname, maar de bewijskracht is beperkt. Veel van de studies gaan over verwante lactonen en niet specifiek over E370. Er is geen onderzoek gedaan bij kwetsbare groepen zoals zuigelingen of mensen met nierproblemen. De WHO/JECFA-evaluatie uit 2000 noemt glucono-delta-lacton maar geeft geen specifieke veiligheidsconclusies, wat de onvolledigheid van het dossier onderstreept.

Bredere context

E370 (delta-lacton) is in de EU conform verordening 1333/2008 niet meer toegelaten als apart voedseladditief. Dit betekent dat je het niet meer zult tegenkomen op ingrediëntenlijsten van producten die in de Europese Unie worden verkocht. De stof werd eerder gebruikt als zuurteregelaar en smaakstof, voornamelijk in aroma's.

Er zijn enkele punten die het vermelden waard zijn:

  • Er is geen ADI vastgesteld door EFSA of JECFA, wat betekent dat er onvoldoende gegevens beschikbaar waren om een specifieke veilige dagelijkse inname te bepalen.
  • Er is geen IARC-classificatie voor delta-lacton. Dit past bij een laag risicoprofiel, maar betekent ook dat er geen uitgebreide carcinogeniteitsevaluatie is uitgevoerd.
  • Kwetsbare groepen zoals zuigelingen, zwangeren en mensen met nierfunctiestoornissen zijn niet specifiek onderzocht in de beschikbare studies.
  • Meerdere EFSA-evaluaties signaleren dat bij hogere blootstellingsschattingen de veiligheidsdrempel voor verwante lactonen kan worden overschreden, wat het belang van aanvullend onderzoek benadrukt.

Bijwerkingen

Er zijn geen bijwerkingen bekend bij de inname van delta-lacton (E370) bij de hoeveelheden waarin het werd gebruikt. De stof is in de EU niet meer toegelaten als voedseladditief, waardoor blootstelling via voeding in Europa niet meer aan de orde is.

Financiering van het onderzoek

7
1
Onafhankelijk (7) Industrie (1) Mogelijk industrie (0) Onbekend (0)

Van de 8 meegenomen studies zijn er 7 onafhankelijk gefinancierd, voornamelijk door EFSA en de WHO. Slechts één studie is industrie-gefinancierd, uitgevoerd door RIFM (Research Institute for Fragrance Materials), een organisatie die wordt gefinancierd door de parfumindustrie. Dit is een gunstige verhouding wat betreft onafhankelijkheid van het onderzoek.

Wel is het belangrijk om op te merken dat de industrie-gefinancierde RIFM-studie een zeer lage bewijskracht heeft (0.03 op een schaal van 0 tot 1) en gaat over een specifiek geurbestanddeel (5-hydroxy-7-decenoic acid delta-lactone), niet direct over E370. De relevantie van deze studie voor de veiligheidsbeoordeling van delta-lacton als voedseladditief is daarmee twijfelachtig. De onafhankelijke EFSA-studies vormen de kern van het beschikbare bewijs, al gaan ook deze grotendeels over bredere groepen van verwante lactonen en niet uitsluitend over E370.

Beoordeling medische literatuur

Bij het interpreteren van het onderzoek naar E370 zijn er een paar belangrijke kanttekeningen. Ten eerste gaan veel van de 8 meegenomen studies niet specifiek over delta-lacton (E370) zelf, maar over bredere groepen van verwante lactonen. De conclusies worden dus deels afgeleid via zogenaamde 'read-across', waarbij de veiligheid van vergelijkbare stoffen wordt gebruikt als bewijs. Dat is een gangbare methode, maar minder sterk dan direct onderzoek.

Ten tweede hangt het veiligheidsoordeel sterk af van welke blootstellingsschatting wordt gebruikt. Bij de lagere schatting (MSDI) worden de stoffen als veilig beoordeeld, maar bij de hogere schatting (mTAMDI) wordt de veiligheidsdrempel voor sommige verwante lactonen overschreden. Tot slot is er voor één verwante stof (furan-2(5H)-one) wél genotoxiciteit aangetoond, wat laat zien dat niet alle lactonen dezelfde veiligheidsprofielen hebben. Kwetsbare groepen zijn niet onderzocht.

Onderzochte studies

Studie Type Conclusie Bewijskracht Financiering
Aeschbacher et al. (2011)
EFSA: geen veiligheidszorgen bij huidige inname, geen genotoxiciteit
EFSA/WHO-evaluatie Veilig
67%
Onafhankelijk
Gefinancierd door efsa
2000
Abstract noemt glucono-delta-lacton maar geeft geen veiligheidsconclusies
EFSA/WHO-evaluatie
48%
Onafhankelijk
Gefinancierd door who
EFSA Panel on Food Additives and Flavourings (FAF) et al. (2026)
Sommige stoffen veilig, anderen vereisen nog nadere blootstellingsbeoordeling
EFSA/WHO-evaluatie Gemengd
38%
Onafhankelijk
Gefinancierd door who
EFSA Panel on Food Additives and Flavourings (FAF) et al. (2024)
Veilig via MSDI, maar mTAMDI overschrijdt TTC; aanvullende data vereist
EFSA/WHO-evaluatie Gemengd
36%
Onafhankelijk
Gefinancierd door efsa
Younes et al. (2019)
Studie gaat over lactonen/furanonen, niet specifiek over Delta-Lacton (E370)
EFSA/WHO-evaluatie
33%
Onafhankelijk
Gefinancierd door efsa
Aeschbacher et al. (2011)
EFSA: drie delta-lactonen veilig bij geschatte dieetinname
EFSA/WHO-evaluatie Veilig
27%
Onafhankelijk
Gefinancierd door who
EFSA Panel on Food Additives and Flavourings (FAF) et al. (2022)
Veilig bij MSDI-schatting, maar 52 stoffen vereisen nog aanvullende data
EFSA/WHO-evaluatie Gemengd
7%
Onafhankelijk
Gefinancierd door efsa
Api et al. (2022)
Geen veiligheidsbezwaren gevonden bij huidige blootstellingsniveaus
Review Veilig
3%
Industrie
Studie uitgevoerd door RIFM (Research Institute for Fragrance Materials), een door de parfumindustrie gefinancierde organisatie.

Verantwoording

Algoritme versie: v1.7. Analyse uitgevoerd op: 8 maart 2026. Lees meer over onze methodologie.

De informatie op deze pagina is met zorg samengesteld op basis van wetenschappelijk onderzoek. Scores worden algoritmisch berekend op basis van de onderliggende studies. Elke pagina wordt met de hand gecontroleerd door de redactie. Deze informatie vervangt geen professioneel voedings- of medisch advies. Raadpleeg bij twijfel altijd een arts of diëtist. Mocht er onverhoopt een fout staan, laat het ons weten via info@ahealthylife.nl.