E141 - Kopercomplexen van chlorofyl
De veiligheidsscore geeft aan hoe veilig dit E-nummer is op een schaal van 0 tot 100, op basis van wetenschappelijk onderzoek.
- ● 60–100: Geen bezwaar — Veilig bevonden in onderzoek
- ● 40–59: Beperk gebruik — Mogelijk risico, nader onderzoek nodig
- ● 0–39: Zo min mogelijk — Risico’s vastgesteld in onderzoek
De vergelijking laat zien hoe dit E-nummer scoort ten opzichte van alle andere E-nummers die wij beoordeeld hebben.
Dit E-nummer scoort beter dan 37% en slechter dan 63% van alle E-nummers. Hoe hoger het percentage, hoe veiliger.
De herkomst geeft aan waar dit E-nummer vandaan komt en hoe het geproduceerd wordt:
- Natuurlijk — Komt voor in de natuur en wordt daaruit gewonnen
- Halfnatuurlijk — Natuurlijke grondstof, chemisch gewonnen of gezuiverd
- Synthetisch — Volledig kunstmatig geproduceerd in een fabriek
- Mineraal — Gewonnen uit minerale bronnen (gesteente, zout)
- Gemodificeerd — Natuurlijke stof waarvan de molecuulstructuur is veranderd
- Ook bekend als
- Koperchlorofyl, Koperchlorofylline, Koper-phaeophytine, Natrium koperchlorofylline, Kalium koperchlorofylline, CI 75810, Copper complexes of chlorophyll, Copper chlorophyllin, Sodium copper chlorophyllin, Potassium copper chlorophyllin, SCC, Koper phaeophytine
- Komt voor in
- Snoep, Kauwgom, Likeuren, Groene pasta, Soepen, Kaas, Zuivelproducten, IJs, Sauzen
- ADI
- De eerder geldende ADI van 15 mg/kg lichaamsgewicht per dag is door EFSA ingetrokken. Dit betekent dat er op dit moment geen officieel vastgestelde veilige dagelijkse inname is. EFSA kon de veiligheid niet vaststellen wegens ontbrekende gegevens over langetermijntoxiciteit en genotoxiciteit. De oude ADI van 15 mg/kg wordt soms nog vermeld in oudere bronnen, maar is niet langer geldig.
- EU-status
- Goedgekeurd
- Dieetinfo
- E141 kan worden gebruikt door alle religies, vegetariërs en veganisten. De stof bevat geen dierlijke bestanddelen. Geschikt voor halal, kosher, vegetarisch en veganistisch dieet.
EFSA heeft de ADI voor E141 ingetrokken omdat betrouwbare gegevens over langetermijntoxiciteit en genotoxiciteit ontbreken. De veiligheid als voedingsadditief is daarmee formeel niet vastgesteld. Alle beschikbare veiligheidsconclusies komen uitsluitend uit dierproeven. De stof bevat gebonden koper, wat bij hoge of cumulatieve inname relevant kan zijn voor personen met leveraandoeningen of de ziekte van Wilson.
In dierproeven is geen acute toxiciteit waargenomen, zelfs niet bij hoge doseringen. Alle 5 beschikbare studies zijn onafhankelijk gefinancierd. De basis van de stof is chlorofyl, een natuurlijk pigment dat in alle groene planten voorkomt. De stof is geschikt voor alle diëten, inclusief veganistisch, halal en kosher.
E141, ook bekend als kopercomplexen van chlorofyl, is een groene kleurstof die wordt gemaakt door koper toe te voegen aan bladgroen (E140). De basis is dus natuurlijk (chlorofyl komt in alle groene planten voor), maar het koper wordt er chemisch aan gekoppeld. Dat maakt E141 een semi-synthetisch additief. Het resultaat is een kleurstof die stabieler is dan gewoon bladgroen en beter bestand tegen licht en hitte. Je vindt E141 in producten zoals snoep, kauwgom, groene pasta, likeuren, soepen, kaas en zuivelproducten.
Wat je moet weten: de Europese Voedselveiligheidsautoriteit (EFSA) heeft de eerder vastgestelde ADI van 15 mg/kg lichaamsgewicht per dag ingetrokken. De reden is dat er onvoldoende gegevens beschikbaar zijn over langetermijntoxiciteit, genotoxiciteit en hoe de stof in het lichaam wordt opgenomen en verwerkt. Dat betekent niet dat E141 bewezen schadelijk is, maar wel dat de veiligheid formeel niet is aangetoond. Dat is een belangrijk verschil.
Omdat E141 gebonden koper bevat, is er een extra aandachtspunt voor mensen met leveraandoeningen of de ziekte van Wilson. Bij hen kan koper zich ophopen in het lichaam. Voor kinderen geldt extra voorzichtigheid: er zijn geen specifieke studies naar de effecten bij kinderen beschikbaar en door hun lagere lichaamsgewicht is de relatieve blootstelling hoger. Zwangere vrouwen doen er verstandig aan om terughoudend te zijn zolang de veiligheid niet volledig is vastgesteld.
E141 kan in meerdere productcategorieën tegelijk voorkomen, waardoor je dagelijkse blootstelling ongemerkt kan oplopen. Als je liever op veilig speelt, kun je kiezen voor producten die hun groene kleur danken aan natuurlijke ingrediënten zoals spinazie, spirulina of matcha, in plaats van aan toegevoegde kleurstoffen.
Wat zegt de wetenschap?
We vonden 5 relevante studies over kopercomplexen van chlorofyl die allemaal zijn meegenomen in onze analyse. Daarvan zijn er 5 onafhankelijk gefinancierd.
Drie van de vijf studies zijn evaluaties van EFSA. In 2015 en 2016 heeft EFSA de kopercomplexen van chlorofyl opnieuw beoordeeld en kwam tot een opvallende conclusie: de beschikbare wetenschappelijke gegevens zijn ontoereikend om de veiligheid van E141 als voedingsadditief vast te stellen. Genotoxiciteit kon niet worden uitgesloten en er ontbraken gegevens over hoe de stof in het lichaam wordt opgenomen, verdeeld en uitgescheiden. Op basis daarvan heeft EFSA de eerder geldende ADI ingetrokken. Eén van de EFSA-studies betreft strikt genomen E140(ii) (chlorofyllines zonder koper), een verwante maar niet identieke stof, wat de directe relevantie voor E141 enigszins beperkt.
Daarnaast zijn er twee recente dierproeven (beide uit 2025). De ene studie onderzocht de beschermende effecten van natriumkoperchlorofylline tegen oxidatieve stress bij muizen en vond geen toxiciteit bij de geteste doseringen. De andere studie, een preklinische veiligheidsevaluatie, rapporteerde geen toxiciteit tot 5000 mg/kg en stelde een NOAEL (no observed adverse effect level) boven 1000 mg/kg vast in proefdieren. Deze resultaten klinken geruststellend, maar er zit een belangrijke kanttekening aan: EFSA heeft aangegeven dat juist dit type dierstudies niet voldoet aan de standaarden die nodig zijn voor een volledige veiligheidsbeoordeling. De studies zijn te beperkt in duur en opzet om conclusies te trekken over langetermijnveiligheid bij mensen.
Er is dus een duidelijke tegenstrijdigheid in het beschikbare bewijs. De dierproeven suggereren dat E141 bij normale doseringen geen acute problemen veroorzaakt, terwijl EFSA concludeert dat de veiligheid niet kan worden vastgesteld. Dat komt doordat EFSA strengere eisen stelt aan het type bewijs dat nodig is. Er zijn geen humane studies beschikbaar, wat betekent dat we niet weten hoe de stof zich bij langdurig gebruik bij mensen gedraagt.
Het is positief dat alle vijf studies onafhankelijk gefinancierd zijn. Er is geen sprake van industriefinanciering in deze dataset. Dat geeft meer vertrouwen in de objectiviteit van de resultaten, al blijft het totale aantal studies beperkt en is de bewijskracht als geheel niet sterk genoeg om definitieve uitspraken te doen over de veiligheid.
Bredere context
Regelgeving en status
E141 is goedgekeurd als voedingskleurstof in de Europese Unie, maar de situatie is ongebruikelijk. EFSA heeft de ADI ingetrokken en de veiligheid niet kunnen vaststellen, terwijl de stof wel op de markt mag blijven. Dit komt doordat het intrekken van een ADI niet automatisch leidt tot een verbod. De Europese Commissie moet op basis van het EFSA-advies besluiten of er maatregelen nodig zijn. In de tussentijd blijft E141 toegestaan in diverse productcategorieën.
Er is geen IARC-classificatie beschikbaar voor E141, maar het feit dat EFSA genotoxiciteit niet kon uitsluiten is een relevant signaal. Voor kinderen geldt extra voorzichtigheid: er zijn geen specifieke studies naar de effecten bij kinderen en door hun lagere lichaamsgewicht is de relatieve blootstelling per kilogram hoger. Ouders die voorzichtig willen zijn, kunnen producten met E141 beter vermijden totdat er meer duidelijkheid is over de langetermijnveiligheid.
- EFSA heeft de ADI ingetrokken wegens ontbrekende toxicologische data
- Genotoxiciteit is niet uitgesloten
- Bevat gebonden koper, relevant voor personen met de ziekte van Wilson of leveraandoeningen
- Geen humane studies beschikbaar
- Geen specifiek onderzoek bij kinderen
Bijwerkingen
Er zijn geen directe bijwerkingen bij mensen vastgesteld, maar dat komt vooral doordat er geen humane studies beschikbaar zijn. Bij verhitting kan koper vrijkomen uit de stof, al wordt aangegeven dat dit nooit toxische concentraties bereikt. Voor personen met de ziekte van Wilson of leveraandoeningen kan de koperbelasting bij regelmatige inname wel relevant zijn.
Financiering van het onderzoek
Alle vijf meegenomen studies zijn onafhankelijk gefinancierd. De drie EFSA-evaluaties zijn uitgevoerd door de Europese Voedselveiligheidsautoriteit zelf, een onafhankelijk Europees agentschap. De twee dierproeven uit 2025 zijn afkomstig van universitaire en overheidsonderzoeksinstituten (Université de Lorraine in Frankrijk en het Homi Bhabha National Institute in India).
Het ontbreken van industriefinanciering is positief voor de objectiviteit van het beschikbare bewijs. Tegelijkertijd is het totale aantal studies beperkt (5 stuks) en ontbreken er humane studies volledig. De onafhankelijke financiering vergroot het vertrouwen in de conclusies, maar kan het gebrek aan data niet compenseren.
Beoordeling medische literatuur
De score van E141 (56 van 100) geeft een gematigd beeld, maar er zijn belangrijke nuances die je moet kennen. EFSA heeft de ADI ingetrokken omdat betrouwbare gegevens over langetermijnveiligheid en genotoxiciteit ontbreken. Dat is een zwaarder signaal dan de score alleen laat zien. Alle conclusies over veiligheid komen uitsluitend uit dierproeven. Er zijn geen humane studies beschikbaar en het totale aantal unieke studies is beperkt. De dierproeven suggereren geen acute toxiciteit, maar EFSA geeft aan dat deze studies niet voldoen aan de standaarden voor een volledige veiligheidsbeoordeling.
Onderzochte studies
| Studie | Type | Conclusie | Bewijskracht | Financiering |
|---|---|---|---|---|
|
2016
EFSA kon veiligheid voor consument niet vaststellen; genotoxiciteit niet uitgesloten
|
EFSA/WHO-evaluatie | Schadelijk | 76% |
Onafhankelijk
Gefinancierd door efsa
|
|
Benayad et al. (2025)
SCC veilig en beschermend; geen toxiciteit bij geteste doseringen in muizen
|
Dierstudie | Overwegend veilig | 49% |
Onafhankelijk
Auteur werkzaam bij Université de Lorraine (France)
|
|
Ramani et al. (2025)
Geen toxiciteit tot 5000 mg/kg; NOAEL boven 1000 mg/kg in dieren
|
Dierstudie | Veilig | 49% |
Onafhankelijk
Auteur werkzaam bij Homi Bhabha National Institute (India)
|
|
2015
EFSA: veiligheid niet aangetoond, ADI ingetrokken wegens ontbrekende toxiciteitsdata
|
EFSA/WHO-evaluatie | Schadelijk | 30% |
Onafhankelijk
Gefinancierd door efsa
|
|
2015
EFSA kon veiligheid van E140(ii) niet vaststellen wegens ontbrekende data
|
EFSA/WHO-evaluatie | Schadelijk | 15% |
Onafhankelijk
Gefinancierd door efsa
|
Verantwoording
Algoritme versie: v1.7. Analyse uitgevoerd op: 8 maart 2026. Lees meer over onze methodologie.
De informatie op deze pagina is met zorg samengesteld op basis van wetenschappelijk onderzoek. Scores worden algoritmisch berekend op basis van de onderliggende studies. Elke pagina wordt met de hand gecontroleerd door de redactie. Deze informatie vervangt geen professioneel voedings- of medisch advies. Raadpleeg bij twijfel altijd een arts of diëtist. Mocht er onverhoopt een fout staan, laat het ons weten via info@ahealthylife.nl.
