E341b - Calciumwaterstoffosfaat
Er is nog onvoldoende wetenschappelijk onderzoek beschikbaar om een betrouwbare veiligheidsscore te berekenen voor dit E-nummer.
Er is nog onvoldoende wetenschappelijk onderzoek beschikbaar om dit E-nummer betrouwbaar te vergelijken met andere E-nummers.
De herkomst geeft aan waar dit E-nummer vandaan komt en hoe het geproduceerd wordt:
- Natuurlijk — Komt voor in de natuur en wordt daaruit gewonnen
- Halfnatuurlijk — Natuurlijke grondstof, chemisch gewonnen of gezuiverd
- Synthetisch — Volledig kunstmatig geproduceerd in een fabriek
- Mineraal — Gewonnen uit minerale bronnen (gesteente, zout)
- Gemodificeerd — Natuurlijke stof waarvan de molecuulstructuur is veranderd
- Ook bekend als
- Dicalciumfosfaat, DCP, Calciumwaterstoffosfaat, Calcium hydrogen phosphate, Dibasic calcium phosphate, E341(ii)
- Komt voor in
- Bakkerijwaren, Voedingssupplementen, Poedervormige producten, Kruidenmixen, Tandpasta, Ontbijtgranen, Babyvoeding (als calciumbron)
- ADI
- EFSA hanteert een groeps-ADI van 40 mg fosfor per kilogram lichaamsgewicht per dag voor alle fosfaatadditieven samen. Voor een volwassene van 70 kg betekent dat een maximum van 2800 mg fosfor per dag uit alle fosfaatadditieven gecombineerd. Let op: dit is de ADI voor de hele groep fosfaten, niet alleen voor E341b. Natuurlijke fosfaatbronnen uit voeding (zoals zuivel, vlees en noten) tellen hier niet bij mee.
- EU-status
- Goedgekeurd
- Dieetinfo
- Over het algemeen geschikt voor vegetarisch en veganistisch gebruik, aangezien het synthetisch wordt geproduceerd. Doorgaans ook halal en kosher, maar controleer altijd het certificaat op de verpakking.
Er zijn slechts 3 studies gevonden, waarvan er 2 zijn meegenomen. Dat is een zeer beperkte wetenschappelijke basis. Voor mensen met nierproblemen kan de extra fosfaatbelasting uit voeding en medicijnen een aandachtspunt zijn, ook al is de absorptie van calciumwaterstoffosfaat relatief laag.
Goedgekeurd in de EU als voedingsadditief. De beschikbare studies wijzen niet op directe gezondheidsrisico's bij normale inname. De fosfaatopname uit calciumwaterstoffosfaat is laag, waardoor de bijdrage aan de totale fosfaatbelasting beperkt blijft.
E341b, beter bekend als calciumwaterstoffosfaat of dicalciumfosfaat, is een synthetisch geproduceerd additief dat in de voedingsindustrie meerdere functies vervult. Het wordt vooral gebruikt als antiklontermiddel, deegverbeteraar en calciumbron. Je vindt het terug in producten zoals bakkerijwaren, voedingssupplementen, poedervormige producten en kruidenmixen. Daarnaast zit het ook in tandpasta, waar het als polijstmiddel dient.
Calciumwaterstoffosfaat wordt industrieel gemaakt door calciumverbindingen te laten reageren met fosforzuur. Het is dus geen stof die je in die vorm in de natuur aantreft, al komen calcium en fosfaat uiteraard wel van nature in voeding voor. Omdat het synthetisch is, is het goed om te weten wat de wetenschap erover zegt.
De beschikbare wetenschappelijke basis voor dit specifieke additief is beperkt. Er zijn slechts 3 relevante studies gevonden, waarvan er 2 bruikbaar bleken. Geen van beide studies wijst op directe gezondheidsrisico's bij normale consumptie. Voor mensen met nierproblemen is het wel verstandig om alert te zijn op de totale fosfaatinname uit voeding, supplementen en medicijnen. Er is geen specifieke ADI (aanvaardbare dagelijkse inname) vastgesteld voor E341b als individueel additief. EFSA hanteert wel een groeps-ADI voor fosfaten in het algemeen.
Voor gezonde mensen lijkt calciumwaterstoffosfaat bij normaal gebruik geen probleem te vormen. Toch is het goed om je bewust te zijn van het feit dat fosfaten in allerlei producten zitten en dat de totale blootstelling daardoor kan oplopen, vooral als je veel bewerkte voeding eet.
Wat zegt de wetenschap?
We vonden 3 relevante studies over calciumwaterstoffosfaat als voedingsadditief. Na beoordeling zijn 2 studies meegenomen in onze analyse. Daarvan is er één onafhankelijk gefinancierd en bij 1 studie was de financieringsbron onbekend.
Een studie uit 2025 (Wang et al.) onderzocht het effect van calciumwaterstoffosfaat op de verteerbaarheid van surimi-gels bij vissen en in laboratoriumomstandigheden. De onderzoekers vonden dat calciumwaterstoffosfaat de verteerbaarheid licht vertraagde. De studie trok geen conclusies over de veiligheid voor menselijke consumptie. Dit onderzoek was onafhankelijk gefinancierd door Chinese en provinciale onderzoeksfondsen.
Een tweede studie uit 2016 (Cupisti et al.) keek naar de extra fosfaatbelasting die mensen binnenkrijgen via medicijnen waarin calciumwaterstoffosfaat als hulpstof (excipient) is verwerkt. De conclusie was dat de fosfaatabsorptie uit calciumwaterstoffosfaat laag is en zelden klinisch relevant. Wel benadrukten de onderzoekers dat bij nierpatiënten elke extra bron van fosfaat aandacht verdient. De financieringsbron van deze studie was niet vermeld.
Met slechts twee bruikbare studies is de wetenschappelijke onderbouwing voor de veiligheid van E341b als voedingsadditief beperkt. Er is geen robuust bewijs voor schadelijkheid, maar er is ook geen uitgebreid onderzoek dat langetermijnveiligheid bij dagelijkse inname bevestigt. Dat is een nuance die je als bewuste consument in gedachten mag houden.
Bredere context
Calciumwaterstoffosfaat (E341b) is goedgekeurd als voedingsadditief in de Europese Unie. Het valt onder de bredere groep fosfaatadditieven (E338-E341, E343, E450-E452). EFSA heeft in 2019 een herbeoordeling van fosfaten als groep uitgevoerd en daarbij een groeps-ADI vastgesteld van 40 mg fosfaat per kilogram lichaamsgewicht per dag (uitgedrukt als fosfor). EFSA gaf daarbij aan dat de blootstelling aan fosfaten bij sommige bevolkingsgroepen deze grens kan overschrijden, met name bij mensen die veel bewerkte voeding consumeren.
Er zijn geen specifieke verboden op E341b in andere landen. Wel groeit internationaal de aandacht voor de totale fosfaatbelasting in het westerse dieet. Voor kwetsbare groepen, zoals mensen met chronische nierziekte, wordt geadviseerd om de fosfaatinname uit alle bronnen (voeding, supplementen en medicijnen) goed in de gaten te houden. Voor kinderen en zwangeren zijn geen specifieke waarschuwingen afgegeven voor E341b, maar het algemene advies om bewerkte voeding te beperken geldt uiteraard ook hier.
Bijwerkingen
Bij normale inname via voeding zijn er geen bijwerkingen gerapporteerd voor calciumwaterstoffosfaat. Bij mensen met chronische nierziekte kan een hoge totale fosfaatinname bijdragen aan verstoringen in de calcium-fosfaatbalans, maar dat geldt voor fosfaten in het algemeen en niet specifiek voor E341b.
Financiering van het onderzoek
Van de 2 meegenomen studies is er één onafhankelijk gefinancierd (door Chinese overheidsfondsen) en bij de andere studie was de financieringsbron niet vermeld. Er zijn geen door de industrie gefinancierde studies aangetroffen. Dat is op zich positief, maar het totale aantal studies is zo klein dat je hier geen sterke conclusies aan kunt verbinden.
Het ontbreken van industriefinanciering betekent niet automatisch dat het onderzoek volledig objectief is. Het betekent wel dat er geen directe commerciële belangen meespeelden bij de twee beschikbare studies. Voor een additief dat zo breed wordt ingezet, zou je meer onafhankelijk onderzoek verwachten.
Beoordeling medische literatuur
De wetenschappelijke basis voor E341b als voedingsadditief is opvallend mager. Met slechts twee bruikbare studies is het lastig om sterke uitspraken te doen over de langetermijnveiligheid. De beschikbare studies geven geen aanleiding tot directe zorgen, maar ze zijn ook niet specifiek opgezet om de veiligheid van E341b als voedingsadditief te beoordelen.
De studie van Wang et al. richtte zich op verteerbaarheid van visgels en niet op menselijke veiligheid. De studie van Cupisti et al. keek naar fosfaatbelasting uit medicijnen, niet uit voeding. Beide studies raken het onderwerp dus zijdelings. Voor een stof die zo breed wordt ingezet in voeding en supplementen, zou je meer gericht onderzoek verwachten. Houd daar rekening mee als je dit additief tegenkomt op een etiket.
Onderzochte studies
| Studie | Type | Conclusie | Bewijskracht | Financiering |
|---|---|---|---|---|
|
Wang et al. (2025)
CHP vertraagt verteerbaarheid licht; geen veiligheidsconclusie voor consumptie
|
Dierstudie | — | 0% |
Onafhankelijk
Gefinancierd door Natural Fund Project of Liaoning Province, General Projects of National Natural Science Foundation of China
|
|
Cupisti et al. (2016)
Calciumwaterstoffosfaat als excipient: lage absorptie, zelden klinisch relevant
|
Blootstellingsstudie | Overwegend veilig | 0% | Onbekend |
Verantwoording
Algoritme versie: v1.7. Analyse uitgevoerd op: 8 maart 2026. Lees meer over onze methodologie.
De informatie op deze pagina is met zorg samengesteld op basis van wetenschappelijk onderzoek. Scores worden algoritmisch berekend op basis van de onderliggende studies. Elke pagina wordt met de hand gecontroleerd door de redactie. Deze informatie vervangt geen professioneel voedings- of medisch advies. Raadpleeg bij twijfel altijd een arts of diëtist. Mocht er onverhoopt een fout staan, laat het ons weten via info@ahealthylife.nl.
