Wat zijn striae?

Vrijwel iedereen kent ze wel: die lichtgekleurde of juist roodachtige strepen op de buik, heupen of borsten. In de medische wereld heten ze striae, ook wel striae distensae of in het dagelijks taalgebruik simpelweg stretchmarks. Het zijn een vorm van littekens die ontstaan in de diepere huidlaag, de dermis, wanneer het bindweefsel scheurt door snelle uitrekking van de huid.

Hoe striae ontstaan

De huid bestaat uit verschillende lagen. In de dermis (de laag onder het zichtbare huidoppervlak) zitten collageen- en elastinevezels die de huid stevig en elastisch houden. Wanneer de huid in korte tijd sterk wordt uitgerekt, kunnen deze vezels scheuren. Het lichaam repareert die scheurtjes met littekenweefsel en dat is precies wat je als striae op de huid ziet. Het gaat dus niet om een oppervlakkig verschijnsel, maar om een echte verstoring van de structuur van het bindweefsel.

Naast puur mechanische uitrekking spelen ook hormonale veranderingen een rol. Hormonen zoals cortisol kunnen de elasticiteit van de huid verminderen, waardoor het bindweefsel kwetsbaarder wordt. Dat verklaart waarom striae niet alleen voorkomen bij gewichtstoename, maar ook bij situaties waarin de hormoonhuishouding sterk verandert.

Wanneer en bij wie komen ze voor?

De bekendste situatie is de zwangerschap. Striae gravidarum (zwangerschapsstriemen) ontstaan meestal in het laatste trimester, wanneer de buik het snelst groeit. Ze verschijnen dan vooral op de buik, maar ook op de borsten, heupen en bovenbenen. Daarnaast komen striae veel voor tijdens de puberteit, bij snelle gewichtsschommelingen en bij bodybuilders die in korte tijd veel spiermassa opbouwen. Ook langdurig gebruik van corticosteroïden en anabole steroïden kan striae veroorzaken. Vrouwen worden vaker getroffen dan mannen.

Hoe ze eruitzien

Striae doorlopen verschillende stadia. In het begin zijn ze vaak rood, roze of paarsachtig van kleur, dit stadium wordt striae rubrae genoemd. De huid kan dan licht verheven aanvoelen en soms wat jeuken. Na verloop van tijd verbleken de strepen en worden ze witter of zilverachtig. Dit latere stadium heet striae albae. De strepen worden vlakker en zachter, maar verdwijnen doorgaans niet helemaal. Ze vormen geen gezondheidsrisico, maar kunnen wel als cosmetisch storend worden ervaren en bij sommige mensen leiden tot onzekerheid of psychisch ongemak.

Striae komen het vaakst voor op plekken waar de huid het meest wordt uitgerekt: de buik, heupen, billen, bovenbenen, borsten en de onderrug. De richting van de strepen volgt meestal de spanningslijnen van de huid op die plek.