Is soja gezond?

Veel mensen hebben een intolerantie voor melkproducten en grijpen dan naar het populaire alternatief soja. Maar is soja wel zo gezond?

In de advertenties wordt soja neergezet als de ideale vervanger voor melk. Er zouden gunstige vetzuren zoals omega-3 inzitten en het zou ook zeer eiwitrijk zijn. Tijd om dit eens goed te onderzoeken. Soja is een product dat door het bedrijfsleven flink is gepromoot via marketingcampagnes. Het is dus de vraag of alle onderzoeken echt onafhankelijk geweest zijn.

Alle voedingsmiddelen hebben positieve en negatieve eigenschappen. Het zou niet eerlijk zijn om overal alleen maar de nadelen van op te noemen. Laten we beginnen met de voordelen van soja.

 

Voordelen van soja

Minder menopauze klachten
Soja bevat isoflavonen, ook wel fyto-oestrogenen. Bij vrouwen in de overgang kan soja helpen de oestrogeenwaarden in het bloed hoger te houden waardoor klachten als nachtzweten en opvliegers verminderen.

Goede bron lecithine
Het vetzuur lecithine scherpt het brein, omdat deze stof een voorloper is van de neurotransmitter fosfatidylcholine, wat het geheugen verbetert. In principe maakt het lichaam zelf deze stof aan, dus is suppletie niet nodig.

Bevat de essentiële aminozuren
Soja is eiwitrijk en deze goede kwaliteit van eiwitten kan i.c.m. andere eiwitbronnen zoals rijst een goede aanvulling zijn voor vegetariërs en veganisten.

Rijk aan magnesium
Soja bevat relatief veel magnesium, waardoor stress vermindert en je lichaam beter kan ontgiften.

Beschermt tegen kanker
Onderzoek leert ons dat soja kan beschermen tegen onder meer vormen van borstkanker, dikke-darmkanker en prostaat kanker.

 

Nadelen van Soja

Fytinezuur
Fytaten zorgen ervoor dat een boon of zaad niet zomaar ontkiemt door de werking van sommige mineralen te blokkeren. In je lichaam onttrekken fytaten mineralen uit je lichaam. Het is dus zaak dit niet op dagelijkse basis in te nemen. Fytinezuur kan ook als een anti-oxidant werken, dus is niet alleen maar slecht.

Combinatie eiwit-koolhydraten
De eiwitten van soja i.c.m. de koolhydraten maken het lastig te verteren. Er zitten dan wel alle essentiële eiwitten in, maar toch kent soja niet een ideaal eiwitprofiel en dient daarom gecombineerd te worden met andere eiwitbronnen voor een optimaal resultaat. Soja bevat 50% koolhydraten en 20% eiwitten.

Oestrogenen
De fyto-oestrogenen mogen dan een nuttige rol hebben bij vrouwen in de overgang, voor mannen en vruchtbare vrouwen verstoren fyto-oestrogenen de hormonale werking. Mannen kunnen hier onvruchtbaar van worden en dat is ook het doel van de plant: zichzelf beschermen tegen een andere soort, de mens.

Omega-6
In soja zitten inderdaad de nodige omega-3 vetzuren, maar helaas ook erg veel omega-6. Een teveel aan omega-6 zorgt voor ontstekingen in het lichaam. Heel veel westerse ziekten zijn ontstekingsziekten.

Mangaan
Soja bevat hoge concentraties van het sporenelement mangaan. Een lage dosis mangaan is belangrijk voor het lichaam, maar het gehalte in soja is bij veel gebruik te hoog. Soja bevat bijna tweehonderd maal zoveel mangaan dan in moedermelk is te vinden.

Genetisch gemanipuleerd
Ontzettend veel soja wordt genetisch gemanipuleerd. Kies echt voor biologische soja om er zeker van te zijn dat je goed zit. Een nadeel is dat de dieren ook vaak gevoed worden met GM soja en we via de dieren alsnog GM soja binnenkrijgen. Kies daarom ook voor biologisch vlees.

Regenwouden
Er worden enorme hoeveelheden oerbossen gekapt om aan de vraag naar soja te kunnen voldoen. Dit is niet alleen voor menselijke consumptie, ook voor dierlijke.

 

De praktijk

Er zijn een hoop goede en slechte eigenschappen over soja te zeggen. Ik sprak laatst een arts met meer dan 30 jaar praktijkervaring. Deze arts had hele gezinnen met een koemelkallergie op de soja gezet en deze ruim 30 jaar gevolgd. De kinderen zijn uitgegroeid tot sterke en gezonde volwassenen en dat pleit juist weer voor het gebruik van soja. Ik zelf neem wel af en toe soja, maar niet op regelmatige basis. Ik schat in dat het voor vrouwen beter is dan voor mannen en voor ouderen beter dan voor jongeren.

Als je kiest voor een sojaproduct, kies dan voor gefermenteerde sojaproducten zoals tempé, sojasaus of miso. Gefermenteerde sojaproducten zijn voorverteerd door bacteriën en daardoor beter voor onze darmen.

Overigens is soja één van de vier goedkope basisgrondstoffen die door de industrie buitensporig veel en ongemerkt in ons eten worden verwerkt. Naast soja zijn graan, mais en melk veelgebruikte stoffen die als additief worden gebruikt. De wet verplicht vermelding van genetisch gemodificeerde gewassen pas bij een percentage hoger dan 0,9%. Daarom blijft mijn boodschap: kies voor natuurlijke voeding in een onbewerkte vorm uit het seizoen en de streek. Groeit hier soja? Eigenlijk niet. Mag je dan niet profiteren van de globalisering? Wat mij betreft wel, maar in het geval van soja met mate.

Beluister hier mijn interview met Mike Donkers over Soja

Help anderen gezonder te worden en deel dit artikel:

30 gedachten over “Is soja gezond?”

  1. Niet te veel soja drinken dus! Zijn amandelmelk/hazelnootmelk betere vervangers? Of welke vervaging van bijvoorbeeld sojamelk zou jij aanraden? Ik ben benieuwd!

    • Ik zou inderdaad kijken naar alternatieven zoals amandel, hazel, haver of quinoamelk. Amandelmelk is eenvoudig zelf thuis te maken. Geitenmelk en schapenmelk zijn meestal ook beter verteerbaar dan koemelk. Rauwe melk is ook weer beter verteerbaar van de gepasteuriseerde variant.

      • late reactie Juglen,
        maar beter laat dan nooit.
        ik lees niks over soja als schildklierremmer.
        Luister de video eens van ralph en Jesse.
        zie youtube.

  2. Zelfs al zou ik volledig sojavrij willen eten, dan lukt me dat denk ik maar moeilijk, aangezien soja tegenwoordig overal aan toegevoegd wordt waar het niet thuishoort en niets voor mijn gezondheid doet.

    Is er ergens een lijst met levensmiddelen waar soja aan toegevoegd wordt?

    • De lijst is er denk ik (nog) niet. Maar de verpakking moet soja wel als ingrediënt vermelden, omdat het een allergeen is.

  3. Ik gebruik isoflavonen van Solgar tegen overgangsklachten. Kan ik die veilig gebruiken?

    • Voor vrouwen in de overgang kan wel raadzaam zijn wat fyto-oestrogenen te gebruiken. Het is ook geconcentreerd, waardoor de anti-nutriënten ontbreken.

  4. en biologische rijste melk? ik gebruik het om pap voor de kinderen te maken of shakes met bijv banaan?
    ook voor mijn jongste van 7 maand gebruik ik het om een keer per dag pap met spelt van te maken naast de bv. de alternatieven die jij noemt zijn denk ik vanaf een jaar.

  5. Ik heb koemelkeiwit-allergie en toen ik dit hoorde, dacht ik dat ik kon overstappen op Soja producten, maar mijn arts heeft me dit afgeraden omdat soja-eiwitten qua samenstelling schijnen te lijken op de koemelk-eiwitten en ik zou dan dezelfde symptomen weer kunnen krijgen. Nu gebruik ik geitenyoghurt als ontbijt en toetje en dit bevalt prima. Leuke en interessante site trouwens!! met vriendelijke groet, Linda

  6. Ik ben bezig met een dietiste en vervang daarom 2 maaltijden dmv een “shake”. De shakepoeder doe ik dan in alpro yoghurt omdat ik dacht dat soja juist goed zou zijn ipv de “normale” yoghurt.
    Wat raden jullie nu aan om mijn poeder in te mixen??
    Ik kreeg trouwens ook van de dietiste het advies om alpro producten te gaan gebruiken ipv de reguliere

    • Ik denk dat de natuur geneest. Ons lichaam is ingesteld om voeding uit de natuur optimaal op te nemen. Poeders zijn geraffineerd en arm aan voedingsstoffen. Meestal zijn de afslankpoeders erg duur. Ik laat het zelf links liggen en kies voor whole foods. Sinds ik brood en melk laat staan blijf ik maar afvallen…

      • ik hoop dat het afvallen niet doorgaat totdat je 40 kg weegt. ga dan maar weer brood eten.
        Of wil je soms een model worden???

      • Juglen, je zegt dat je maar blijft afvallen sinds je brood en melk laat staan. Eet je wel geitenyoghurt oid?

  7. Hallo Juglen

    Ik heb het interview met Mike Donkers over de soja geluisterd. Hierin praat hij ook steeds over pitten, noten, zaden. Tegenwoordig doe ik vaak een handje pitten, noten, zaden door mijn sla. Maar moet ik die dan ook eerst in water fermenteren? En zo ja, hoe lang?
    Alvast bedankt. Ria.

    • Noten, pitten en zaden kun je het beste enkele uren weken en dan het water afgieten ivm de aanwezige fytinezuren.

      • In het verleden heb ik soja gebruikt. Het bleek, dat het voor mij schadelijk was, want mijn schildklier werd traag. Dus gestopt!

  8. Goedemiddag Jurgen,
    ook ik zoek nog een alternatief om pap te maken. Voor mezelf overigens. Eerst had ik gewone volle melk, toen supermarkt soja melk en nu de de biologische soja-drink. Deze bestaat uit water en voor de rest voor 8% uit sojabonen van gecontroleerde biologische teelt (zonder toegevoegde suiker). Is er nog een beter alternatief, qua melk?

    Bedankt vast voor je reactie!
    Denise

  9. Hallo Juglen (waar komt jouw naam eigenlijk vandaan?), hoe zit het met andere bonen? Ik heb bv nu witte bonen in de week staan (met een lepeltje Citroensap)? Ik hoor het graag.

  10. Ik moet toch een opmerking maken, veel mensen slaan door in hun voeding. Vandaag is soja niet goed morgen weer wat anders… drink zelf minsten 1 liter melk per dag en eet bruin brood, verder pasta, aardappels groete en fruit, ook veel ongezonde dingen, pizza, bier, ik voel me fit en ben nooit ziek. elke dag fastfood eten is ook niet oke, maar zoek een balans in je leven. Er liggen nu 4 eieren te koken en die vreet ik helemaal op.. mag ook niet, eigeel…mensen, laat je niet gekmaken door dit soort sites, ze weten het allemaal beter

    • ja Wim dat is ook een manier.
      Er zit wel wat in in jouw reactie.
      Dus bedankt voor je reactie.
      Maar je kunt ook een soort middenweg volgen.
      en het is ook zo als je geen klachten hebt dan moet je zo doorgaan, maar heb je klachten dan kun je toch eens naar wat anders gaan kijken.

  11. Dag Juglen, mijn zoontje van 1 maanden drinkt voor het slapen gaan nog een fles en vaak ‘s nachts ook één. We wisselen nu melk, sojamelk en rijstemelk af, omdat niet één van deze dranken helemaal goed voelt. Wat raad je ons aan?

    • Borstvoeding blijft het beste. Heel goed dat je afwisselt. Is je zoontje echt 1 maand oud? Is borstvoeding dan niet mogelijk?

      • Hi Juglen, Dank voor je snelle reactie. Nee! Hij is 14 maanden oud! :) Onhandig misspelling… ;)

  12. Ik ben op dit moment het bloedgroepdieet aan het doen, Volgens mijn bloedgroep zou ik juist veel soja kunnen verdragen. Ik vind het wel een interessant gegeven dat je niet voor elk persoon dezelfde regels kan opstellen. Ik ken mensen die alles kunnen eten en zich er prima bij voelen. Waar ik altijd al van kinds af aan heel erg moet oppassen met wat ik naar binnen schuif. Mijn conclusie na 2 weken bloedgroepdieet is dat het ook interessant is om voor andere mensen eens te bekijken. Volgens het dieet zijn mensen met bloedgroep A juist heel goed in het verteren van Soja en groenten. Waar mensen met Bloedgroep O veel beter vlees kunnen blijven eten omdat ze weinig energie uit soja en groenten kunnen halen.

  13. Hoi Juglen,
    Oud artikel maar ik stuit er nu pas op. Interessant!
    Staat het op de verpakking of iets gefermenteerd of ongefermenteerd is? Ik gebruik voornamelijk amandelmelk (AlmondDream) en sojayoghurt van Alpro Soya -elke dag een portie-. Hoe weet ik nu of het goed is of niet?
    En maakt het nog verschil of je het vers koopt of houdbaar? Het valt mij op dat veel soja- amandel- en havermelk etc. houdbaar te verkrijgen is.

  14. Ik maak al jaren kefir van volle melk. Hoge calorieinname! Ben nog niet zolang geleden overgestapt naar sojamelk ongezoet. Worden nu de minder goede stoffen door het fermenteren teniet gedaan? Graag een goede raad.

  15. Alsof er in vlees en zuivel geen oestrogenen en ontstekingsbevorderende vetzuren (arachidonzuur, wat je lichaam zelf kan maken met omega 6 vetzuren) zitten. In soja zitten fyto oestrogenen.

Reacties zijn gesloten.