web
statistics
Hoofdpagina » Nieuws » Gebruik supplementen is niet altijd zonder risico

Gebruik supplementen is niet altijd zonder risico

Een van de redenen waarom voedingssupplementen zo populair zijn, is de perceptie dat ze onschadelijk zijn. Maar net als bij alle geneesmiddelen zijn er veel potentiële gevaren verbonden aan het gebruik van vitaminen en mineralen. Het probleem is dat voedingssupplementen, in tegenstelling tot conventionele medicijnen, niet verplicht zijn consumenten te waarschuwen voor hun mogelijke risico’s. Ook hoeven zij geen uitgebreide documentatie over hun risico’s in te dienen bij de instanties die toezicht houden.

Wat bedoelen we met supplementen?
Voedingssupplementen zijn natuurlijke gezondheidsproducten zoals vitaminen, mineralen, aminozuren, enzymen, plantenextracten en algen die worden gebruikt om het dieet van mensen aan te vullen in plaats van ziekten te behandelen.

Hoewel deze producten worden aangeduid als complementaire geneesmiddelen,  wordt de term “voedingssupplement” vaak gebruikt door consumenten en in de onderzoeksliteratuur.

Voedingssupplementen domineren de sector van de complementaire geneesmiddelen. De verkoop bereikte een verdubbeling in de afgelopen tien jaar.

Complementaire geneesmiddelen worden op grote schaal gebruikt. Uit een in 2018 gepubliceerde nationale enquête bleek dat 63% van de mensen ze regelmatig gebruikt.

Supplementen met vitaminen en mineralen waren de populairste vorm van complementaire geneeskunde, naar verluidt gebruikt door 47% van de respondenten. Voorbeelden zijn vitamine D, vitamine C, calcium, magnesium en vitamine A.

6 mogelijke schadelijke effecten van voedingssupplementen

Mensen zeggen vaak dat ze nog nooit van schadelijke effecten van voedingssupplementen hebben gehoord. Dit is niet verwonderlijk, aangezien de marketing van voedingssupplementen grotendeels gebaseerd is op voordelen en er weinig of geen melding wordt gemaakt van mogelijke schadelijke effecten.

Bovendien worden er nooit bijsluiters verstrekt en staan er maar op weinig producten waarschuwingen op de verpakking over mogelijke ernstige effecten.

Niettemin zijn de schadelijke effecten van sommige ingrediënten in voedingssupplementen algemeen bekend, en iedereen die farmacologie heeft gestudeerd weet dat dit vooral opgaat wanneer deze stoffen in zeer hoge doses worden geconsumeerd.

Bij de mogelijke nadelige gevolgen van voedingssupplementen denken de meeste mensen alleen aan bijwerkingen.

Zoals bij elk geneesmiddel zijn er echter minstens zes soorten schade die kunnen optreden en die ik in mijn onderzoek heb geïdentificeerd:

  • Bijwerkingen. Bijwerkingen van vitaminen en mineralen kunnen optreden bij kort- of langdurig gebruik. Gewoonlijk treden bijwerkingen op bij te hoge doses, maar dat is niet altijd het geval. Ze kunnen ook nieuwe ziekten veroorzaken of bestaande aandoeningen verstoren. Er zijn ook risico’s van bepaalde supplementen tijdens zwangerschap en borstvoeding.
  • Wisselwerkingen tussen geneesmiddelen. Interacties met andere geneesmiddelen, bepaalde voedingsmiddelen en sommige ziekten kunnen andere geneesmiddelen giftiger of minder effectief maken.
  • Kosten. De kosten van voedingssupplementen kunnen van invloed zijn op de financiën van mensen en hun vermogen om zich een behandeling of andere essentiële zaken te veroorloven.
  • Vertraging van effectievere therapie. Tijd die wordt besteed aan het innemen van ondoeltreffende producten kan effectievere interventies vertragen, kostbare tijd verspillen en de voortgang van een ziekte mogelijk maken
  • Valse hoop of fraude. In frauduleuze claims trappen die valse hoop bieden, kan demotiverend en deprimerend werken, wat voor sommigen het verschil kan maken tussen doorgaan met een gezondheidstoestand en opgeven.
  • Belastende medicatie. Naarmate het aantal geneesmiddelen en supplementen toeneemt, neemt ook de kans toe dat er iets misgaat. Dit omvat het risico op bijwerkingen, wisselwerkingen tussen geneesmiddelen of het maken van een fout.

De sleutel tot veiligheid is de dosis
Veel voedingssupplementen worden veilig voor medische doeleinden gebruikt. Vrouwen krijgen bijvoorbeeld foliumzuur en jodium voorgeschreven tijdens de zwangerschap, of vitamine- en mineralensupplementen worden gegeven voor tekorten, zoals ijzer.

De sleutel tot een veilig gebruik is de dosis, die wordt vastgesteld op basis van onderzoek waaruit blijkt dat de voordelen opwegen tegen de risico’s.

Dit is niet het geval wanneer mensen zelfmedicatie toedienen met producten die op de vrije markt zijn gekocht. Consumenten houden zelden rekening met de effectieve of veilige dosis en nemen vaak gewoon de op het etiket aanbevolen dosis – die nutteloos kan zijn – of wat ze denken dat goed is. Veel mensen veronachtzamen het risico van overdosering van bepaalde ingrediënten, zoals vitamine B6 of vitamine A, wat het meest waarschijnlijk is wanneer het via meerdere producten wordt ingenomen.

Om mensen in staat te stellen met kennis van zaken beslissingen te nemen over het gebruik van voedingssupplementen, moeten de gegevens over de voordelen en de nadelen op bewijsmateriaal zijn gebaseerd en gemakkelijk verkrijgbaar zijn. De mensen moeten niet alleen weten waar zij deze informatie kunnen vinden, maar ook hoe zij deze kunnen bekritiseren.

Beroepsbeoefenaren in de gezondheidszorg kunnen mensen helpen door openlijk de risico’s en voordelen van voedingssupplementen te bespreken, uit te leggen waarom de dosis belangrijk is voor zowel de werkzaamheid als de veiligheid, en hen te wijzen waar zij terecht kunnen voor informatie van goede kwaliteit die verder gaat dan wat op het etiket van de fabrikant staat.

De fabrikanten zouden moeten worden verplicht deze informatie gemakkelijker beschikbaar te stellen.

Bij de beoordeling van de potentiële voordelen en risico’s van supplementen is het van vitaal belang verder te kijken dan het belangrijkste of het bekendste ingrediënt. Ga na welk product precies wordt gebruikt, welke ingrediënten het bevat, welke dosis wordt ingenomen en of er kans is op een cumulatieve overdosis als gevolg van herhaalde ingrediënten in meerdere producten.

Zoals bij alle geneesmiddelen het geval is, moet je bijwerkingen of problemen na het gebruik van voedingssupplementen melden.

Dit artikel is overgenomen uit The Conversation onder een Creative Commons licentie. Lees het originele artikel.
The Conversation

Help anderen gezonder te worden en deel dit artikel:
Send this to a friend