De top 12 voedingsmiddelen met de meeste natrium

Bouillonpoeder is een gedroogd mengsel van zout, groenten- of vleesextracten, kruiden en smaakversterkers dat je gebruikt als basis voor soepen, sauzen en stoofschotels. Je lost het poeder op in heet water, waardoor je snel een bouillon krijgt zonder botten of groenten uren te laten trekken. Er bestaan varianten op basis van kip, rund, groente of vis, en ook vegetarische en biologische uitvoeringen zijn ruim verkrijgbaar. In de keuken wordt het vaak toegevoegd aan risotto, ratatouille of aardappelpuree om extra smaak te geven. Bewaar het droog en goed afgesloten, zodat het niet klontert en de smaak behouden blijft.

Een bouillonblokje is een samengeperst blokje van gedroogde groenten, zout, kruiden en vaak vet of gedroogd vlees- of visextract. Je lost het op in heet water om bouillon te maken, of je voegt het rechtstreeks toe aan soepen, sauzen, stoofpotten en rijst- of pastagerechten voor extra smaak. Er bestaan varianten op basis van rundvlees, kip, groente of vis. Bouillonblokjes zijn houdbaar en compact, waardoor ze lang in de kast bewaard kunnen worden. In de keuken worden ze vooral gebruikt als smaakmaker en niet als vervanging voor zelfgemaakte bouillon van botten of groenteresten.

Garnalenpasta, ook wel trassi genoemd, is een gefermenteerde pasta van gemalen garnalen die veel gebruikt wordt in de Zuidoost-Aziatische keuken, vooral in Indonesië, Maleisië en Thailand. De garnalen worden gezouten, laten drogen en vervolgens fermenteren, waarna ze tot een compacte, donkere pasta of blok worden geperst. De geur is uitgesproken en enigszins vissig, maar in gerechten roostert of bakt de pasta mee, waardoor de smaak minder overheersend wordt en een hartige, umami-achtige diepte aan sambal, roerbakgerechten en marinades geeft. Voor gebruik wordt vaak een klein stukje kort verhit in een droge pan of in olie, om de rauwe smaak te verzachten voordat het door een gerecht wordt verwerkt.

Juspoeder is een gebonden mengsel dat je gebruikt om snel een jus of saus te maken, vaak op basis van gedroogde bouillon, zetmeel, kruiden en soms wat kleurstof voor de bruine tint. Je roert het door heet water of bouillon en laat het kort doorkoken tot de saus indikt. Het is een praktisch alternatief voor jus die je zelf trekt uit braadvocht, en je vindt het in de supermarkt in busjes of zakjes, soms met varianten zoals kalfsjus, wildjus of vegetarische jus. In de keuken combineer je het met vlees, aardappelen of stamppot, en je kunt het naar smaak aanvullen met extra kruiden, mosterd of een scheutje wijn.

Deze visjes komen ook voor in onze eigen Noordzee. Ze worden maximaal 20 centimeter groot. In Azië gebruikt men ansjovis voor de bereiding van vissaus. In Spanje eet de lokale bevolking deze vis graag als tapas. Wij kennen ansjovis voornamelijk van de ingeblikte zoute variant, terwijl er ook ongezouten verse ansjovis verkrijgbaar is. Deze visjes bevatten vanwege de geringe grootte erg weinig kwik.

Ketjap is een gefermenteerde sojasaus die zijn oorsprong vindt in Indonesië en via de Nederlandse koloniale geschiedenis een vaste plek in de keuken hier heeft gekregen. De saus wordt gemaakt van sojabonen, tarwe, water en zout, die door toevoeging van een schimmelcultuur langzaam fermenteren. Dit proces geeft ketjap zijn donkere kleur en volle, zilte smaak. Er bestaan verschillende varianten, waaronder ketjap asin, die zouter en dunner is dan de zoete ketjap manis. Je gebruikt ketjap asin om gerechten op smaak te brengen, bijvoorbeeld in roerbakschotels, marinades, soepen en sambals. Een klein scheutje is vaak al voldoende om een gerecht meer diepgang te geven.

Miso is een gefermenteerde pasta van sojabonen, vaak aangevuld met rijst of gerst en een schimmelcultuur genaamd koji. De fermentatie duurt van enkele maanden tot meerdere jaren, wat zorgt voor de kenmerkende zoute, hartige smaak en de donkere kleur. Miso komt oorspronkelijk uit Japan, waar het al eeuwenlang wordt gebruikt als basis voor sojasoep. In de keuken los je miso op in warm water of bouillon, of je gebruikt het als smaakmaker in marinades, sauzen en dressings. Er bestaan verschillende soorten, van lichte, mildere miso tot donkere, meer uitgesproken varianten. Bewaar het afgesloten in de koelkast, dan blijft het lang houdbaar.

Sojasaus is een donkere, hartige saus die van oorsprong uit China komt en via Japan wereldwijd bekend is geworden. Je maakt hem door gefermenteerde sojabonen, vaak samen met tarwe, zout en water, gedurende maanden te laten rijpen onder invloed van een schimmelcultuur. Dat fermentatieproces zorgt voor de kenmerkende diepe, zoutige smaak, ook wel umami genoemd. In de keuken gebruik je sojasaus om roerbakgerechten, marinades, soepen en dipsausjes op smaak te brengen. Er bestaan verschillende varianten, zoals lichte en donkere sojasaus, die verschillen in zoutgehalte, kleur en gebruiksdoel. Bewaar een geopende fles bij voorkeur op een koele, donkere plek.

Oestersaus is een dikke, donkere saus uit de Chinese en zuidoost-Aziatische keuken, oorspronkelijk gemaakt door oesters lang te laten inkoken tot een geconcentreerd extract. Tegenwoordig wordt de saus vaak op basis van oesterextract bereid met toevoegingen als suiker, zout en maïzena om de smaak en dikte te bepalen. De smaak is hartig en licht zoet, met een umami-karakter dat gerechten diepte geeft. Je gebruikt oestersaus in de wok bij groenten, vlees, vis of noedels, of als basis voor een marinade. Een klein scheutje aan het einde van het bakken is meestal voldoende om een gerecht op smaak te brengen.

Hom en kuit is in vrijwel elke viswinkel verkrijgbaar en is doorgaans gunstig geprijsd. Hom is het sperma van mannetjesvissen en kuit bestaat uit de gerijpte eicellen van bijvoorbeeld haring, koolvis of zalm. Vrijwel alle vitamines en mineralen zijn rijk vertegenwoordigd in hom en kuit. Er wordt ook vaak imitatieviskuit aangeboden als een alternatief. Dit bestaat uit extracten van zeewier met kleurstoffen, zoetstoffen en stabilisatoren. Hierdoor heeft dit product weinig meerwaarde voor de gezondheid.

Viskuit, ook wel gekleurde kuit genoemd, komt van vissen zoals kabeljauw of lompvis en wordt na het schoonmaken gezouten en vaak gekleurd, bijvoorbeeld zwart of rood, om te lijken op kaviaar. Je koopt het meestal in een glazen potje, kant-en-klaar en gekoeld te bewaren. De eitjes zijn klein en hebben een zilte, licht rokerige smaak met een zachte knapperige structuur. In de keuken gebruik je viskuit als garnering op toast, blini's of gekookte aardappel, vaak in combinatie met roomkaas, zure room of fijngesneden bieslook. Het wordt niet verhit, maar koud geserveerd als onderdeel van een borrelplank of voorgerecht.